Y Harfiyle Başlayan Terimler

Kısaca

Y harfiyle başlayan 15 finans, borsa, kripto para ve yapay zeka teriminin listesi. Her terimin sayfasında kısa tanım, örnek ve ilgili kavramlar yer alır.

Terimler

Yabancı Payı(Foreign Ownership Ratio)Yabancı payı, borsada işlem gören bir şirketin dolaşımdaki ya da halka açık paylarının ne kadarının yurt dışında yerleşik yatırımcıların elinde bulunduğunu gösteren orandır; piyasada yabancı takas oranı olarak da anılır.Yapay Genel Zekâ(Artificial General Intelligence)Yapay genel zekâ (AGI), insanın yapabildiği çok çeşitli zihinsel görevleri, tek bir alana sınırlı kalmadan öğrenebilen ve yerine getirebilen varsayımsal yapay zekâ düzeyidir. Kesin ve herkesçe kabul edilmiş bir tanımı yoktur.Yapay Sinir Ağı(Artificial Neural Network)Yapay sinir ağı, birbirine bağlı yapay nöron katmanlarından oluşan ve bağlantı ağırlıklarını veriyle ayarlayarak öğrenen, beyinden esinlenmiş bir hesaplama modelidir.Yapay Zekâ(Artificial Intelligence)Yapay zekâ, bilgisayarların öğrenme, akıl yürütme, dil anlama ve görme gibi normalde insan zekâsı gerektiren işleri yapabilmesini sağlayan yöntem ve sistemlerin genel adıdır.Yapay Zekâ Ajanı(AI Agent)Yapay zekâ ajanı (AI agent), bir hedef verildiğinde görevi adımlara bölen, araç ve hizmetleri kullanarak bu adımları kendisi yürüten, sonuçlara göre planını güncelleyen yapay zekâ sistemidir. Genellikle bir büyük dil modeli üzerine kurulur.Yapay Zekâ Etiği(AI Ethics)Yapay zekâ etiği, yapay zekâ sistemlerinin geliştirilmesi ve kullanılmasında adalet, şeffaflık, gizlilik, güvenlik ve hesap verebilirlik gibi değerleri gözeten ilke ve uygulamaların bütünüdür.Yapay Zekâ Filigranı(AI Watermarking)Yapay zekâ filigranı (AI watermarking), yapay zekâ ile üretilmiş metin, görsel, video ya da ses içeriğine eklenen, çoğu zaman gözle görülmeyen ve içeriğin yapay zekâ ürünü olduğunu tespit etmeye yarayan işarettir.Yapay Zekâ Hizalaması(AI Alignment)Yapay zekâ hizalaması (AI alignment), yapay zekâ sistemlerinin hedeflerinin ve davranışlarının insanların gerçek niyetleri, değerleri ve güvenlik beklentileriyle uyumlu olmasını sağlamaya yönelik araştırma ve uygulama alanıdır.Yapay Zekâ Okuryazarlığı(AI Literacy)Yapay zekâ okuryazarlığı (AI literacy), yapay zekânın temel olarak nasıl çalıştığını anlama, araçları amaca uygun ve güvenli biçimde kullanma, çıktılarını eleştirel değerlendirme ve etik riskleri fark etme becerilerinin bütünüdür.Yatırımcı Tazmin Merkezi(Investor Compensation Center)Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM), bir yatırım kuruluşu hakkında SPK'nın tedrici tasfiye ya da iflas kararı vermesi hâlinde, yatırımcıların nakit ve sermaye piyasası aracı alacaklarını kanunda belirlenen sınırlar içinde karşılamak için kurulmuş kamu tüzel kişisidir.Yatırım Danışmanlığı(Investment Advisory)Yatırım danışmanlığı, SPK'dan yetki almış kuruluşların müşterinin mali durumunu ve risk profilini değerlendirerek belirli sermaye piyasası araçlarına ilişkin kişiye özel yorum ve tavsiye sunduğu yatırım hizmetidir.Yatırım Fonu(Mutual Fund)Yatırım fonu, birçok yatırımcıdan toplanan paranın profesyonel bir portföy yönetim şirketi tarafından hisse, tahvil, mevduat gibi varlıklara yatırıldığı ve getirinin pay sahipleri arasında paylaşıldığı ortak yatırım aracıdır.Yatırım Getirisi(Return on Investment)Yatırım getirisi (ROI), bir yatırımdan elde edilen net kazancın yatırım maliyetine oranıdır ve genellikle yüzde olarak ifade edilir. Farklı yatırımların kârlılığını karşılaştırmak için kullanılır.Yükümlülük(Liability)Yükümlülük, bir kişinin ya da işletmenin geçmiş işlemlerden doğan ve gelecekte para, mal ya da hizmet vererek yerine getirmesi gereken borçlarıdır. Bilançonun pasif tarafında gösterilir.Yüzde 51 Saldırısı(51% Attack)Yüzde 51 saldırısı (51% attack), bir saldırganın bir blokzincir ağındaki hesaplama gücünün ya da staking teminatının yarısından fazlasını kontrol ederek işlemleri yeniden sıralaması, engellemesi veya çift harcama yapmasıdır.