Yatırımcı Tazmin Merkezi Nedir?
İngilizce: Investor Compensation Center
Yayın: · Son güncelleme:
Yatırımcı Tazmin Merkezi Nedir? Kısaca
Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM), bir yatırım kuruluşu hakkında SPK'nın tedrici tasfiye ya da iflas kararı vermesi hâlinde, yatırımcıların nakit ve sermaye piyasası aracı alacaklarını kanunda belirlenen sınırlar içinde karşılamak için kurulmuş kamu tüzel kişisidir.

Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM), 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 83. maddesiyle kurulan, kamu tüzel kişiliğine sahip bir yapıdır. Amacı, aracı kurum gibi bir yatırım kuruluşunun ödeme güçlüğüne düşmesi durumunda, bu kuruluşa emanet edilmiş nakit ve sermaye piyasası araçlarını geri alamayan yatırımcıları belirli bir tutara kadar korumaktır. YTM, kanun gereği Sermaye Piyasası Kurulu eliyle idare ve temsil edilir.
Nasıl çalışır?
Yatırım kuruluşlarının YTM'ye katılması zorunludur. Bu kuruluşlar giriş aidatı, yıllık aidat ve gerektiğinde ek aidat öder; bu kaynaklar tazmin ödemelerinde kullanılır. Bir yatırım kuruluşu hakkında SPK tedrici tasfiye ya da iflas kararı verirse, YTM yatırımcıların kuruluştan olan nakit ve sermaye piyasası aracı teslim alacaklarını mevzuattaki usule göre tespit eder ve tavan tutar dahilinde öder. Ayrıntılı usul ve esaslar Yatırımcı Tazmin Merkezi Yönetmeliği'nde düzenlenir.
Neleri kapsamaz?
- Piyasa fiyatlarındaki düşüşten kaynaklanan yatırım zararları.
- Yatırımcının bilerek aldığı riskler ya da kötü yatırım kararları.
- Kanun ve yönetmelikte kapsam dışı bırakılan kişi ve alacaklar.
Yani YTM bir "yatırım sigortası" değil, kuruluşun emanetleri iade edememesi durumuna yönelik sınırlı bir güvencedir.
Nelere dikkat etmeli?
Tazmin tavanı dönemsel olarak güncellenebilen bir tutardır; güncel tutarı ve başvuru koşullarını SPK ya da YTM duyurularından kontrol etmelisin. Varlıklarını yalnızca SPK yetkisi olan kuruluşlarda tutmak, bu korumadan yararlanabilmenin ön şartıdır. İzinsiz platformlar ya da yurt dışındaki yetkisiz siteler bu güvencenin kapsamında değildir.
Sıkça Sorulan Sorular
YTM borsada uğradığım zararı karşılar mı?
Hayır. YTM, yatırım kuruluşunun ödeme güçlüğüne düşmesi nedeniyle emanet nakit ve sermaye piyasası araçlarının iade edilememesi durumuna yöneliktir. Hisse fiyatının düşmesi gibi piyasa zararlarını karşılamaz.
Yatırımcı Tazmin Merkezi ne kadar öder?
Ödeme, mevzuatta belirlenen ve dönemsel olarak güncellenen bir tavan tutarla sınırlıdır. Güncel tutarı SPK'nın ya da YTM'nin resmî duyurularından öğrenmelisin.
İlgili terimler
İlgili yazılar
Borsaya Nasıl Başlanır? Hesap Açmaktan İlk Hisse Emrine Adım Adım
Borsaya başlamak için SPK yetkili bir aracı kurum ya da bankada yatırım hesabı açar, hesaba para yatırır ve uygulamadan hisse emri verirsin. Kaybetmeyi göze alabileceğin küçük bir tutarla başla, ne aldığını araştır, kaldıraç ve tüyolardan uzak dur.
