E-Ticaret & Pazaryeri Terimleri – Sayfa 3
289 terim
Terimler
Kargo(Cargo)Kargo, bir paketin ya da eşyanın göndericiden alınıp belirli bir ücret karşılığında alıcıya taşınması hizmetidir. Günlük dilde hem bu hizmete hem de taşınan paketin kendisine kargo denir; e-ticaret siparişlerinin büyük bölümü bu yolla teslim edilir.Kargo Barkodu(Shipping Label)Kargo barkodu, gönderinin üzerine yapıştırılan ve paketi kargo firmasının sisteminde tanımlayan barkodlu etikettir. Okutulduğu her noktada paketin hareketi kaydedilir; etikette genelde alıcı adresi, gönderici bilgisi ve takip numarası da yer alır.Kargo Entegrasyonu(Shipping Integration)Kargo entegrasyonu, e-ticaret sitesi ya da sipariş sistemi ile kargo firmasının yazılımının birbirine bağlanmasıdır. Bu bağlantı sayesinde gönderi kaydı, kargo etiketi ve takip numarası elle girilmeden otomatik oluşur.Kargo Firması(Shipping Company)Kargo firması, paket ve koli gönderilerini göndericiden teslim alıp alıcıya ulaştıran taşıma şirketidir. E-ticarette siparişlerin müşteriye ulaşmasını sağlayan en temel hizmet sağlayıcılardan biridir.Kargo Sigortası(Shipping Insurance)Kargo sigortası, gönderilen ürünün taşıma sırasında hasar görmesi, kaybolması ya da çalınması durumunda gönderene ya da alıcıya ürünün değerine göre tazminat ödenmesini sağlayan sigorta türüdür.Kargo Sözleşmesi(Shipping Agreement)Kargo sözleşmesi, gönderici ile kargo firması arasında taşıma ücretini, teslim koşullarını ve hasar ya da kayıp durumundaki sorumlulukları belirleyen anlaşmadır. E-ticaret satıcıları için genellikle kurumsal bir anlaşma şeklinde yapılır.Kargo Takip(Shipment Tracking)Kargo takip, bir gönderinin kargo firmasına teslim edildiği andan alıcıya ulaşana kadar hangi şubede, aktarma merkezinde ya da dağıtımda olduğunu izleme hizmetidir. Takip, kargo firmasının sitesinde ya da uygulamasında takip numarasıyla yapılır.Kargo Takip Numarası(Tracking Number)Kargo takip numarası, kargo firmasının her gönderiye verdiği ve paketin nerede olduğunu sorgulamak için kullanılan benzersiz koddur. Paket kargoya teslim edildiğinde oluşur; gönderi belgesinde, satıcının bildirim mesajında ve sipariş sayfasında yer alır.Kargo Tutanağı(Damage Report)Kargo tutanağı, hasarlı, açılmış ya da eksik içerikli bir gönderinin teslim anındaki durumunu kayıt altına alan ve kurye ile alıcı tarafından birlikte imzalanan tespit belgesidir. Hasar tespit tutanağı olarak da bilinir; tazminat ve iade başvurularında temel kanıttır.Kargo Ücreti(Shipping Cost)Kargo ücreti, bir paketin göndericiden alıcıya taşınması için kargo firmasına ödenen bedeldir. Tutar genelde paketin ağırlığı ya da desisi, gönderim mesafesi ve seçilen hizmet türüne göre belirlenir; gönderici ya da alıcı tarafından ödenebilir.Kart Saklama(Card Tokenization)Kart saklama, müşterinin kart bilgisinin sonraki ödemelerde kullanılmak üzere güvenli biçimde tutulmasıdır. Uygulamada kart numarası lisanslı bir kuruluşta şifrelenir, satıcıya ise yalnızca yerine geçen bir token verilir.Kategori Yönetimi(Category Management)Kategori yönetimi, ürünlerin benzer gruplara ayrılarak her grubun ayrı bir iş birimi gibi planlandığı, fiyatlandırıldığı ve performansının izlendiği perakende yönetim yaklaşımıdır.Kayıp Kargo(Lost Shipment)Kayıp kargo, kargo firmasına teslim edilmiş bir gönderinin alıcıya ulaştırılamadığı ve nerede olduğunun tespit edilemediği durumdur. E-ticaret siparişlerinde alıcının muhatabı satıcıdır; satıcı ürünü yeniden göndermeli ya da bedeli iade etmelidir.Kayıtlı Kart(Saved Card)Kayıtlı kart, bir alışveriş sitesinde ya da uygulamada sonraki ödemelerde yeniden girilmemek üzere saklanan kart bilgisidir. Bilgi genellikle satıcıda değil, lisanslı ödeme kuruluşu ya da bankada şifreli olarak tutulur.Komisyon Kesintisi(Commission Deduction)Komisyon kesintisi, bir pazaryerinin, ödeme kuruluşunun ya da aracı platformun sağladığı hizmet karşılığında satış tutarından aldığı paydır. Genellikle satış tutarının yüzdesi olarak hesaplanır ve satıcıya ödenecek tutardan düşülür.Kopya Ürün(Counterfeit Product)Kopya ürün, tescilli bir markanın adını, logosunu ya da ayırt edici tasarımını izinsiz taklit ederek üretilen ve satılan üründür. Türkiye'de marka hakkına tecavüz kapsamında yasal yaptırımı vardır.Kritik Stok Seviyesi(Reorder Point)Kritik stok seviyesi (yeniden sipariş noktası), bir ürünün stoğu bu seviyeye indiğinde yeni sipariş verilmesi gereken miktardır. Tedarik süresi boyunca yapılacak satışı ve bir güvenlik payını karşılayacak şekilde hesaplanır.Kullanım Koşulları(Terms of Use)Kullanım koşulları, bir internet sitesi, uygulama ya da dijital platformun kullanıcılar tarafından hangi kurallar çerçevesinde kullanılabileceğini belirleyen metindir. Üyelik, içerik, sorumluluk ve hesap kapatma gibi konuları düzenler.Kurye(Courier)Kurye, paket, evrak, yemek ya da ürünleri bir adresten alıp başka bir adrese teslim eden kişidir. Bir kargo firmasında, kurye şirketinde ya da platformda çalışabilir; motosiklet, otomobil, bisiklet veya yaya olarak dağıtım yapabilir.KVKK Aydınlatma Metni(Privacy Notice)KVKK aydınlatma metni, kişisel veri toplayan bir kişi ya da kurumun, verileri hangi amaçla, hangi hukuki sebeple işlediğini, kimlere aktardığını ve ilgili kişinin haklarını açıklayan bilgilendirme metnidir. 6698 sayılı Kanun'a dayanır.Liste Fiyatı(List Price)Liste fiyatı, bir ürünün üretici ya da satıcı tarafından yayımlanan resmî fiyat listesindeki, herhangi bir indirim veya iskonto uygulanmamış satış fiyatıdır. İndirimler genellikle bu fiyat üzerinden hesaplanır.Lojistik(Logistics)Lojistik, ürünlerin üretim noktasından tüketiciye kadar taşınması, depolanması ve dağıtılması süreçlerinin planlanıp yönetilmesidir. Doğru ürünün doğru yere, doğru zamanda ve uygun maliyetle ulaşmasını hedefler.Lojistik Maliyeti(Logistics Cost)Lojistik maliyeti, bir ürünün depolanması, paketlenmesi, taşınması ve iade sürecinde oluşan giderlerin toplamıdır. E-ticarette genellikle sipariş başına hesaplanır ve kâr marjını doğrudan etkiler.Mağazadan Teslim(Click and Collect)Mağazadan teslim (click and collect), internetten verilen siparişin alıcının seçtiği fiziksel mağazadan teslim alınmasıdır. Ürün çoğu zaman kargo ücreti ödenmeden, bazen aynı gün içinde mağazada hazır edilir.Mağaza Tasarımı(Store Design)Mağaza tasarımı, e-ticarette bir online mağazanın görsel düzeni, menü yapısı, ürün sayfaları ve ödeme akışının müşterinin kolayca alışveriş yapabileceği şekilde planlanmasıdır.Maliyet Artı Fiyatlandırma(Cost-Plus Pricing)Maliyet artı fiyatlandırma, bir ürünün toplam birim maliyetinin üzerine sabit bir kâr payı (yüzde ya da tutar) eklenerek satış fiyatının belirlenmesidir. Hesaplaması kolay, en eski fiyatlandırma yöntemlerinden biridir.MAP Fiyat(Minimum Advertised Price)MAP fiyat (Minimum Advertised Price), bir markanın satıcılarından ürünü ilan ve reklamlarda göstermemelerini istediği en düşük fiyattır. Satıcının gerçekte hangi fiyattan satacağını değil, reklamda gösterilen fiyatı hedefler.Marka Koruma(Brand Protection)Marka koruma, bir işletmenin marka adını, logosunu ve ürünlerini taklit, kopya ve izinsiz kullanıma karşı korumak için yaptığı tescil, izleme ve hukuki işlemlerin bütünüdür.Mesafeli Satış(Distance Selling)Mesafeli satış, satıcı ile tüketicinin fiziksel olarak bir araya gelmeden, internet, telefon ya da katalog gibi uzaktan iletişim araçlarıyla yaptığı satıştır. Türkiye'de Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği ile düzenlenir.Mesafeli Satış Sözleşmesi(Distance Sales Agreement)Mesafeli satış sözleşmesi, satıcı ile tüketici arasında internet, telefon gibi uzaktan iletişim araçlarıyla kurulan ve satılan ürünü, fiyatı, teslimatı ve cayma hakkını düzenleyen yazılı sözleşmedir.Mikro İhracat(Micro Export)Mikro ihracat, belirli değer ve ağırlık sınırlarının altındaki küçük paketlerin, kargo ya da posta yoluyla ve basitleştirilmiş gümrük beyanıyla (ETGB) yurt dışındaki alıcılara gönderilmesidir.Minimum Sipariş Miktarı(Minimum Order Quantity)Minimum sipariş miktarı, bir üreticinin ya da tedarikçinin tek bir siparişte kabul ettiği en düşük ürün adedi veya tutarıdır. İngilizce kısaltması MOQ'dur; bu sınır tedarikçinin üretim maliyetini karşılamasını sağlar.MOQ(Minimum Order Quantity)MOQ, İngilizce Minimum Order Quantity ifadesinin kısaltmasıdır ve bir tedarikçinin tek siparişte kabul ettiği en az ürün adedini anlatır. Özellikle üreticilerle ve yurt dışı tedarikçilerle yapılan yazışmalarda kullanılır.Moto Kurye(Motorcycle Courier)Moto kurye, motosiklet kullanarak şehir içinde evrak, paket, yemek ya da ürün teslimatı yapan kuryedir. Trafikte hızlı hareket edebildiği için aynı gün ve kısa sürede yapılması gereken teslimatlarda tercih edilir.Muhasebe Entegrasyonu(Accounting Integration)Muhasebe entegrasyonu, e-ticaret sitesi ya da pazaryerlerinden gelen sipariş, ödeme, iade ve fatura verilerinin muhasebe programına otomatik olarak aktarılmasıdır. Elle veri girişini azaltır ve hata riskini düşürür.Müşteri Hizmetleri(Customer Service)Müşteri hizmetleri, bir işletmenin müşterilerinin sorularını yanıtlayan, şikâyetlerini çözen ve taleplerini karşılayan birim ya da işlevdir. Telefon, e-posta, canlı destek ve sosyal medya gibi kanallar üzerinden yürütülür.Müşteri Yorumları(Customer Reviews)Müşteri yorumları, bir ürünü ya da mağazayı deneyimlemiş alıcıların yazdığı değerlendirmelerin bütünüdür. E-ticarette yeni alıcılar ürünü göremediği için bu yorumlar, kalite ve güvenilirlik hakkında en çok başvurulan bilgi kaynağıdır.Nakliye(Freight)Nakliye, eşya ya da ticari yükün bir yerden başka bir yere taşınması işidir. Genellikle kamyon, tır gibi araçlarla yapılan büyük hacimli taşımaları anlatır; ev taşıma ve fabrika yükleri tipik örneklerdir.Navlun(Freight Charge)Navlun, bir yükün deniz, hava, kara ya da demiryoluyla taşınması karşılığında taşıyıcıya ödenen ücrettir. Özellikle uluslararası ticarette kullanılır ve yükün ağırlığına, hacmine ve güzergâha göre belirlenir.Net Satış(Net Sales)Net satış, brüt satış tutarından iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimler düşüldükten sonra kalan tutardır. İşletmenin satışlardan gerçekte elde ettiği hasılatı gösterir.Niş Ürün(Niche Product)Niş ürün, geniş kitle yerine belirli ihtiyaçları, ilgi alanları ya da özellikleri olan dar bir müşteri grubuna hitap eden üründür. Rakibi azdır ama hedef kitlesi net olduğu için doğru kişilere ulaşmak kolaylaşır.OEM Ürün(OEM Product)OEM ürün (Original Equipment Manufacturer), bir üreticinin başka bir markanın siparişi ve teknik şartlarına göre ürettiği, o markanın adıyla satılan ya da onun ürününe parça olarak takılan üründür.Online Alışveriş(Online Shopping)Online alışveriş, ürün ya da hizmetin internet üzerinden seçilip sipariş edildiği, ödemenin çevrim içi ya da kapıda yapıldığı alışveriş biçimidir. Ürün genellikle kargoyla adrese gelir.Online Mağaza(Online Store)Online mağaza, ürünlerin internet üzerinden sergilenip satıldığı sanal satış noktasıdır. Kendi e-ticaret siteniz, bir pazaryerindeki mağaza sayfanız ya da sosyal medya hesabınızdaki mağaza bölümü olabilir.Online Ödeme(Online Payment)Online ödeme, bir ürün ya da hizmetin bedelinin internet üzerinden, kart, banka hesabı ya da dijital cüzdan gibi araçlarla elektronik ortamda ödenmesidir. E-ticaret sitelerinde, faturalarda ve abonelik hizmetlerinde kullanılır.Online Satış(Online Sales)Online satış, bir ürünün ya da hizmetin internet üzerinden tanıtılıp siparişinin ve ödemesinin çevrim içi alınmasıdır. E-ticaret sitesi, pazaryeri, sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları başlıca satış kanallarıdır.Ortak Ödeme Sayfası(Hosted Payment Page)Ortak ödeme sayfası, e-ticaret sitesindeki müşterinin kart bilgilerini satıcının sayfası yerine banka ya da ödeme kuruluşuna ait güvenli bir sayfada girdiği ödeme modelidir. Kart verisi satıcının sunucusuna hiç uğramaz.OutletOutlet, markaların önceki sezon ürünlerini, fazla stoklarını ya da küçük kusurlu ürünlerini normal mağaza fiyatının altında sattığı satış noktası ya da online kanaldır. Türkçede indirim mağazası anlamında kullanılır.Ödeme Altyapısı(Payment Infrastructure)Ödeme altyapısı, bir e-ticaret sitesinin ya da uygulamanın müşterilerden kartla veya başka yöntemlerle ödeme almasını sağlayan teknik ve hukuki hizmettir. Genellikle bir banka ya da lisanslı ödeme kuruluşu tarafından sunulur.Ödeme Geçidi(Payment Gateway)Ödeme geçidi (payment gateway), internetten yapılan alışverişlerde müşterinin kart ya da ödeme bilgisini şifreli biçimde alıp bankaya veya kart kuruluşuna ileten ve onay sonucunu satıcıya döndüren teknik altyapıdır.Ödeme Linki(Payment Link)Ödeme linki, satıcının bir ödeme kuruluşu ya da banka aracılığıyla oluşturup müşteriye mesaj veya e-postayla gönderdiği, tıklandığında güvenli ödeme sayfası açan bağlantıdır. Web sitesi olmayan işletmelerin kartla tahsilat yapmasını sağlar.Ödeme Reddi(Payment Decline)Ödeme reddi, bir kart ya da başka bir yöntemle yapılmak istenen ödemenin banka, kart şeması veya ödeme kuruluşu tarafından onaylanmamasıdır. Yetersiz bakiye, hatalı bilgi, güvenlik şüphesi ya da kartın internet alışverişine kapalı olması sık nedenlerdir.Ödeme Sistemleri(Payment Systems)Ödeme sistemleri, paranın bir kişiden ya da kurumdan diğerine aktarılmasını sağlayan kurallar, kurumlar ve teknik altyapının bütünüdür. Kartlı ödeme ağları, banka transfer sistemleri ve ödeme kuruluşları bu yapının parçalarıdır.Ödeme Yöntemi(Payment Method)Ödeme yöntemi, alıcının bir ürün ya da hizmetin bedelini satıcıya aktarmak için kullandığı araçtır. E-ticarette kredi kartı, banka kartı, havale, kapıda ödeme ve dijital cüzdan en yaygın seçeneklerdir.Ölü Stok(Dead Stock)Ölü stok, uzun süredir satılmayan ve yakın zamanda satılma ihtimali düşük olan üründür. Depoda yer kaplar, işletmenin parasını bağlar ve zamanla değer kaybeder; İngilizcede dead stock olarak geçer.Ön Bilgilendirme Formu(Pre-Information Form)Ön bilgilendirme formu, mesafeli satışta sipariş verilmeden önce tüketiciye satıcı, ürün, toplam fiyat, teslimat ve cayma hakkı hakkında yasal olarak verilmesi gereken bilgileri içeren metindir.Ön Sipariş(Pre-order)Ön sipariş (pre-order), henüz piyasaya çıkmamış ya da stoğa girmemiş bir ürünün önceden satılmasıdır. Müşteri ürünü şimdiden alır ya da ayırtır, ürün belirtilen tarihte üretildiğinde veya geldiğinde gönderilir.Paketleme(Packaging)Paketleme, bir ürünün taşıma, depolama ve teslimat sırasında korunması için uygun kutu, dolgu ve bantla hazırlanması işlemidir. E-ticarette iyi paketleme hem hasarlı kargo riskini azaltır hem de paketin desisini, dolayısıyla kargo ücretini etkiler.Parsiyel Taşıma(Less Than Truckload)Parsiyel taşıma, bir aracın ya da konteynerin tamamını kiralamadan, yükün başka göndericilerin yükleriyle aynı araçta taşınmasıdır. Az miktarda yük gönderenler yalnız kullandıkları alan kadar öder.Pazaryeri(Marketplace)Pazaryeri, birçok bağımsız satıcının ürünlerini tek bir internet platformunda listeleyip sattığı e-ticaret modelidir. Platform trafiği ve ödeme altyapısını sağlar, satıcıdan genellikle satış başına komisyon alır.