Sharding Nedir?
Yayın: · Son güncelleme:
Sharding Nedir? Kısaca
Sharding, bir blokzincir ağının iş yükünü "shard" adı verilen paralel parçalara bölerek her düğümün tüm işlemleri değil yalnızca bir kısmını işlemesini sağlayan ölçekleme yöntemidir. Amacı kapasiteyi artırmaktır.

Sharding (Türkçesiyle parçalama), veritabanı dünyasından gelen bir ölçekleme tekniğidir. Blokzincirde ağın durumu ya da işlemleri birden fazla parçaya (shard) bölünür ve her parça farklı bir doğrulayıcı grubu tarafından işlenir.
Sharding nedir?
Klasik bir blokzincirde her düğüm her işlemi doğrular. Bu güvenli ama yavaştır. Sharding'de iş bölümü yapılır: örneğin ağın dört parçaya bölündüğünü varsayalım; her parça kendi işlemlerini paralel işler ve teorik olarak toplam kapasite artar. Parçalar arasındaki koordinasyonu ve güvenliği genellikle bir ana zincir sağlar.
Nasıl çalışır?
- Durum parçalama: Hesaplar ve bakiyeler parçalara dağıtılır.
- İşlem parçalama: İşlemler farklı parçalarda yürütülür.
- Veri parçalama: Yalnızca verinin saklanması ve erişilebilirliği bölünür.
Ethereum başlangıçta yürütmeyi parçalamayı planlıyordu; sonra rollup merkezli yola geçti. Bugünkü yaklaşım "danksharding" adıyla veri parçalamaya odaklanır. 2024'teki Dencun güncellemesiyle gelen proto-danksharding (EIP-4844), rollup'ların veriyi daha ucuza yayımlamasını sağlayan "blob" alanlarını getirdi.
Nelere dikkat etmeli?
Sharding teknik olarak zordur:
- Her parçayı daha az doğrulayıcı koruduğu için tek bir parçayı ele geçirmek daha kolay olabilir; bu yüzden doğrulayıcılar parçalara rastgele atanır.
- Parçalar arası işlemler gecikme ve karmaşıklık yaratır.
- Yazılım hataları tüm ağı etkileyebilir.
Bir projenin "sharding sayesinde sınırsız hız" iddiası, bu ödünler açıklanmadan kabul edilmemelidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Sharding ile katman 2 arasındaki fark nedir?
Sharding, ana zincirin kendisini parçalara bölerek kapasiteyi artırır. Katman 2 ise işlemleri ana zincirin dışında işleyip özetini ana zincire yazar. Ethereum bu iki yaklaşımı birleştirerek veri parçalamayı rollup'ları desteklemek için kullanır.
Sharding güvenliği azaltır mı?
Doğru tasarlanmazsa azaltabilir; çünkü tek bir parçayı koruyan doğrulayıcı sayısı tüm ağdan azdır. Rastgele doğrulayıcı ataması ve ana zincir denetimi bu riski azaltmak için kullanılır.