Doğrulayıcı Ne Demek?
İngilizce: Validator
Yayın: · Son güncelleme:
Doğrulayıcı Ne Demek? Kısaca
Doğrulayıcı (validator), hisse ispatı kullanan bir blokzincirde varlık kilitleyerek yeni blok öneren, başkalarının önerdiği blokları onaylayan ve karşılığında ödül alan, kural ihlalinde ise cezalandırılabilen katılımcıdır.

Doğrulayıcı, hisse ispatı ağlarında madencinin yerini alan katılımcıdır. Ağın güvenliğine katkı için teminat olarak varlık kilitler ve ağın yazılımını sürekli çalışan bir sunucuda işletir.
Doğrulayıcı ne iş yapar?
- Blok önerme: Sırası geldiğinde bekleyen işlemleri bir bloğa koyup ağa önerir.
- Onay (attestation): Diğer doğrulayıcıların önerdiği blokların geçerli olduğunu oylar.
- Kesinlik: Yeterli onayı alan bloklar kesinleşir; bu blokları geri almak çok pahalı hâle gelir.
Ödül ve ceza
Doğrulayıcılar, görevlerini zamanında ve doğru yaptıklarında yeni üretilen birimlerden ve işlem ücretlerinden ödül alır. Sunucusu çevrimdışı kalan doğrulayıcı ödül kaybedebilir ya da küçük cezalar alabilir. Aynı anda iki farklı bloğu imzalamak gibi ciddi kural ihlallerinde ise teminatın bir kısmı kesilir ve doğrulayıcı ağdan çıkarılabilir; buna slashing denir.
Örnek
Varsayımsal olarak bir doğrulayıcı, yedeklilik amacıyla aynı anahtarı iki ayrı sunucuda çalıştırıyor. İki sunucu aynı anda farklı mesajlar imzalarsa protokol bunu çifte imza sayar ve teminatın bir kısmını keser. İyi niyetli bir yapılandırma hatası bile ciddi kayba neden olabilir.
Nelere dikkat etmeli?
Kendi doğrulayıcını çalıştırmak teknik bilgi, kesintisiz internet, güvenli anahtar yönetimi ve sürekli takip gerektirir. Bir doğrulayıcıya varlık devrediyorsan, onun performansı ve cezaları senin getirini de etkileyebilir. "Doğrulayıcı olarak sabit gelir" vaat eden aracı hizmetlere karşı dikkatli ol.
Sıkça Sorulan Sorular
Doğrulayıcı ile madenci arasındaki fark nedir?
Madenci iş ispatı ağlarında hesaplama gücü harcayarak blok üretir; doğrulayıcı ise hisse ispatı ağlarında varlık kilitleyerek blok önerir ve onaylar.
Herkes doğrulayıcı olabilir mi?
Çoğu ağda teknik olarak evet, ancak protokolün istediği miktarda varlık ve kesintisiz çalışan bir altyapı gerekir. Bu koşulları karşılamayanlar genellikle staking hizmetleri veya delegasyon kullanır.
İlgili terimler
İlgili yazılar
Kripto Para Nasıl Alınır? Türkiye'de Adım Adım Güvenli Başlangıç
Türkiye'de kripto para almak için SPK'nın listesinde yer alan bir platformda hesap açıp kimliğini doğrularsın, kendi adına kayıtlı banka hesabından TL yatırır ve küçük bir tutarla alım yaparsın. Önce iki adımlı doğrulamayı aç, garantili kazanç vaatlerinden uzak dur.
