Kamulaştırmasız El Atma Nedir?
İngilizce: De Facto Expropriation
Yayın: · Son güncelleme:
Bu bilgi Ekim 2026 itibarıyla günceldir. Oran, limit ve mevzuat değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynaktan kontrol edin.
Kamulaştırmasız El Atma Nedir? Kısaca
Kamulaştırmasız el atma, idarenin özel mülkiyetteki bir taşınmazı usulüne uygun kamulaştırma yapmadan fiilen kullanması ya da kullanımını engellemesidir. Malik bu durumda bedel isteyebilir veya el atmanın önlenmesini talep edebilir.
Kamulaştırmasız el atma nedir?
Kamulaştırmasız el atma, bir kamu kurumunun tapusu size ait taşınmaza kamulaştırma kararı, bedel tespiti ve ödeme yapmadan girmesidir. Arsanızın içinden yol geçirilmesi, parsele su deposu ya da trafo kurulması tipik örneklerdir. Mülkiyet hâlâ sizdedir ama taşınmazı kullanamazsınız.
İki türü vardır. Fiilî el atmada idare taşınmazı bizzat kullanır. Hukuki el atmada ise imar planıyla parsel uzun süre okul, park ya da yol gibi kamu kullanımına ayrılır ve malik pratikte hiçbir şey yapamaz hâle gelir.
Hangi davalar açılabilir?
Malikin önünde temel olarak iki yol bulunur. Birincisi taşınmazın değerinin ödenmesini istemektir; bu durumda bedel karşılığında tapu idareye geçer. İkincisi el atmanın önlenmesini ve varsa ecrimisil, yani haksız kullanım tazminatını istemektir.
Örneğin 500 metrekarelik arsasının 120 metrekaresi yol olarak kullanılan bir malik, yalnız o bölümün bedelini talep edebilir. Görevli mahkeme ve faiz başlangıcı el atmanın tarihine ve biçimine göre değişebildiği için dava açmadan önce bir avukatla durumu netleştirmek gerekir.
Nelere dikkat edilmeli?
El atmanın başladığı tarihi kanıtlayın: eski uydu görüntüleri, fotoğraflar ve belediye yazıları işe yarar. Ayrıca tapu kaydı ile imar durumu belgesini güncel olarak alın. Değer tespitinde bilirkişi raporunu dikkatle okuyup emsal satışlarla karşılaştırın.
Sıkça Sorulan Sorular
Kamulaştırmasız el atmada zaman aşımı var mı?
Uygulamada mülkiyet hakkına dayanan bu taleplerin genel olarak zaman aşımına uğramadığı kabul edilir. Ancak 2942 sayılı Kanun'un geçici maddeleri belirli tarihlerdeki el atmalar için özel kurallar getirdiğinden somut durumu avukatınızla değerlendirin.
Bedel davası açarsam tapu ne olur?
Bedel karşılığında dava kazanılırsa taşınmazın el atılan bölümü idare adına tescil edilir. Kalan kısım sizde kalır ve gerekirse ifraz ile ayrı parsel olarak düzenlenir.