İçeriğe geç
parazade
Emlak & Gayrimenkul

İrtifak Hakkı Ne Demek?

İngilizce: Easement

Yayın: · Son güncelleme:

Bu bilgi Ekim 2026 itibarıyla günceldir. Oran, limit ve mevzuat değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynaktan kontrol edin.

İrtifak Hakkı Ne Demek? Kısaca

İrtifak hakkı, bir taşınmaz üzerinde başka bir kişiye ya da başka bir taşınmaza sınırlı yararlanma imkânı veren ayni haktır. Geçit, intifa, sükna ve üst hakkı bunun türleridir.

İrtifak Hakkı nedir?
İçindekiler
  1. İrtifak hakkı ne demek?
  2. Hangi türleri vardır?
  3. Neden önemlidir?

İrtifak hakkı ne demek?

İrtifak hakkı, başkasına ait bir taşınmazdan belirli bir yönden yararlanma hakkıdır. Malik mülkiyetini korur ama bu hakkın gerektirdiği kullanıma katlanmak zorunda kalır. Türk Medeni Kanunu'nda sınırlı ayni haklar arasında düzenlenir.

Kural olarak tapu siciline tescil edilerek kurulur. Bu sayede taşınmaz el değiştirse bile hak devam eder.

Hangi türleri vardır?

Kanun iki ana grup öngörür:

  • Taşınmaz lehine irtifaklar: Hak, bir kişiye değil komşu taşınmaza bağlıdır. Geçit hakkı ve su yolu hakkı tipik örneklerdir.
  • Kişi lehine irtifaklar: Hak belirli bir kişiye tanınır. İntifa, sükna ve üst hakkı bu gruptadır.

Örneğin arka parseldeki bir arsanın yola çıkışı yoksa, ön parsel üzerinde arsa lehine geçit irtifakı kurulabilir. Arka arsa satıldığında yeni malik de bu geçitten yararlanmaya devam eder.

Neden önemlidir?

İrtifak hakkı, bir taşınmazın değerini ve kullanım biçimini doğrudan etkiler. Bahçesinden komşunun geçtiği bir müstakil evi alan kişi, bu geçişe katlanmak zorundadır. Bu durumu sonradan öğrenmek hem huzursuzluk hem değer kaybı demektir.

Alım öncesinde tapu kaydının irtifaklar bölümünü okuyun. Ne anlama geldiğinden emin olmadığınız bir kayıtla karşılaşırsanız tapu müdürlüğünden ya da bir hukukçudan açıklama isteyin.

Sıkça Sorulan Sorular

İrtifak hakkı nedir, mülkiyetten farkı ne?

Mülkiyet bir taşınmaz üzerindeki en geniş haktır. İrtifak hakkı ise o taşınmazı yalnızca belirli bir yönden kullanma imkânı verir, örneğin geçmek ya da oturmak. Mülkiyet malikte kalır.

İrtifak hakkı tapuda görünür mü?

Evet. İrtifak hakları tapu siciline tescil edilir ve kaydın ilgili bölümünde yer alır. Satın almadan önce bu bölümü kontrol etmek, taşınmazın kullanımını sınırlayan hakları görmenizi sağlar.

İlgili terimler

İntifa Hakkı(Usufruct)İntifa hakkı, başkasına ait bir mal üzerinde tam yararlanma, yani onu kullanma ve gelirini alma hakkıdır. Taşınmazlarda tapuya tescil edilerek kurulur, mülkiyet ise malikte kalır.Geçit Hakkı(Right of Way)Geçit hakkı, genel yola bağlantısı olmayan ya da yetersiz olan bir taşınmazın, komşu taşınmaz üzerinden yola çıkmasını sağlayan irtifak hakkıdır. Sözleşmeyle ya da mahkeme kararıyla kurulur.Üst Hakkı(Surface Right)Üst hakkı, başkasına ait bir arazinin üstünde ya da altında yapı yapma veya mevcut yapıyı koruma hakkıdır. Tapuya tescil edilerek kurulan bir irtifak hakkıdır ve yapı hak sahibine ait olur.Sükna Hakkı(Right of Habitation)Sükna hakkı, bir binada ya da binanın bir bölümünde oturma hakkıdır. Tapuya tescil edilerek kurulan bu kişisel irtifak hakkı devredilemez ve mirasçılara geçmez.Tapu(Title Deed)Tapu, bir taşınmazın kime ait olduğunu ve üzerindeki hakları gösteren resmî kayıt sistemidir. Gündelik dilde mülkiyeti belgeleyen tapu senedi için de kullanılır.Parsel(Parcel)Parsel, kadastro ya da imar çalışmasıyla sınırları belirlenmiş ve tapuda ayrı numarayla kayıtlı arazi parçasıdır. Her parsel bir ada içinde yer alır ve kendi tapu kaydına sahiptir.