İçeriğe geç
parazade
Vergi & Muhasebe

Harçlar Kanunu Nedir?

İngilizce: Fees Law

Yayın: · Son güncelleme:

Bu bilgi Ekim 2026 itibarıyla günceldir. Oran, limit ve mevzuat değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynaktan kontrol edin.

Harçlar Kanunu Nedir? Kısaca

Harçlar Kanunu, devletin sunduğu belirli kamu hizmetleri karşılığında alınan harçları düzenleyen 492 sayılı kanundur. Yargı, noter, tapu, pasaport ve ruhsat işlemleri gibi pek çok harcın tutarı ve oranı bu kanuna ekli tarifelerde yer alır.

Harçlar Kanunu nedir?
İçindekiler
  1. Harçlar Kanunu nedir?
  2. Hangi harçları kapsar?
  3. Örnek
  4. Nasıl güncellenir?

Harçlar Kanunu nedir?

Harçlar Kanunu, kamu kurumlarının belirli işlemleri yapması karşılığında alınan harçları düzenleyen 492 sayılı kanundur. 1964 yılında kabul edilmiştir. Harç, vergiden farklı olarak doğrudan bir kamu hizmetinin karşılığı olarak alınır.

Hangi harçları kapsar?

Kanuna ekli tarifeler, harçları işlem türüne göre gruplar. Başlıca örnekler şunlardır:

  • Yargı harçları: dava açma, karar ve ilam harçları
  • Noter harçları: sözleşme ve onay işlemleri
  • Tapu harçları: taşınmaz alım satımı ve ipotek işlemleri
  • Pasaport, ehliyet ve yurt dışı çıkış harçları
  • Bazı ruhsat ve belge harçları

Harçlar maktu ya da nispi olabilir. Maktu harç sabit bir tutardır, nispi harç ise işlem bedelinin belirli bir oranıdır.

Örnek

Bir ev satın alan kişi, tapuda alım satım işlemi sırasında tapu harcı öder. Bu harç, satış bedeli üzerinden nispi olarak hesaplanır ve genellikle alıcı ile satıcı tarafından ayrı ayrı ödenir. Aynı kişi pasaport çıkardığında ise sabit tutarlı bir harç öder.

Nasıl güncellenir?

Maktu harç tutarları her yıl yeniden değerleme oranında artırılır ve Resmî Gazete'de yayımlanır. Cumhurbaşkanı bazı tutarlarda farklı artış belirleyebilir.

İşlem yapmadan önce güncel harç tutarını GİB sayfasından ya da ilgili kurumun duyurularından kontrol edin. Böylece tapuda ya da adliyede beklenmedik bir ödemeyle karşılaşmazsınız.

Sıkça Sorulan Sorular

Harç ile vergi arasındaki fark nedir?

Harç, belirli bir kamu hizmetinin karşılığı olarak alınır. Vergi ise doğrudan bir hizmet karşılığı olmadan kamu giderlerini finanse etmek için alınır.

Harç tutarları ne zaman değişir?

Maktu harçlar genellikle her yıl başında yeniden değerleme oranında güncellenir. Güncel tutarları GİB sayfasından ve Resmî Gazete'den kontrol edin.

İlgili terimler

Harç(Fee)Harç, devletin ya da belediyenin sunduğu belirli bir kamu hizmetinden yararlananlardan, o hizmetin karşılığı olarak kanunla alınan paradır. Tapu, mahkeme, noter ve pasaport işlemleri en bilinen örneklerdir.Yurt Dışı Çıkış Harcı(Departure Fee)Yurt dışı çıkış harcı, Türkiye'de yaşayan vatandaşların yurt dışına her çıkışında ödediği ve Harçlar Kanunu'nda düzenlenen bir harçtır. Tutarı her yıl güncellenir ve çıkıştan önce ödenir.Damga Vergisi Kanunu(Stamp Tax Law)Damga Vergisi Kanunu, sözleşme, bordro, makbuz ve benzeri kâğıtlar üzerinden alınan damga vergisini düzenleyen 488 sayılı kanundur. Hangi kâğıdın, hangi oran ya da tutarla vergilendirileceğini belirler.Yeniden Değerleme Oranı(Revaluation Rate)Yeniden değerleme oranı, Vergi Usul Kanununa göre yurt içi üretici fiyat endeksindeki yıllık değişime dayanarak her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığınca ilan edilen ve birçok maktu vergi, harç ve ceza tutarının güncellenmesinde kullanılan orandır.Tapu(Title Deed)Tapu, bir taşınmazın kime ait olduğunu ve üzerindeki hakları gösteren resmî kayıt sistemidir. Gündelik dilde mülkiyeti belgeleyen tapu senedi için de kullanılır.İpotek(Mortgage)İpotek, bir borcun güvencesi olarak taşınmaz (ev, arsa gibi) üzerinde alacaklı lehine tapuya kaydedilen rehin hakkıdır. Borç ödenmezse alacaklı, taşınmazın satışından alacağını tahsil edebilir.Yeniden Değerleme(Revaluation)Yeniden değerleme, işletmenin elindeki taşınmaz, makine gibi duran varlıkların kayıtlı değerlerinin enflasyon ya da piyasa değerindeki değişime göre güncellenmesidir; hem finansal raporlamada hem de vergi mevzuatında farklı kurallarla uygulanır.