DOLAYLI Formülü (INDIRECT): Metinden Hücre Başvurusu Oluşturma

DOLAYLI neyi çözer?

Excel DOLAYLI formülü, bir hücreye yazılmış "B3" gibi bir metni gerçek bir hücre başvurusuna çevirir. Normal bir formülde adres sabittir; DOLAYLI ile adresi başka bir hücreden ya da metin birleştirmeden alırsınız. Böylece formülün kendisine dokunmadan baktığı yeri değiştirebilirsiniz.

C3 hücresinde "B3" yazıyorsa =DOLAYLI(C3) formülü B3'teki değeri getirir. C3'ü "B4" olarak değiştirdiğinizde sonuç da B4'ün değerine döner.

Bu davranış, kullanıcının bir hücreden seçim yaptığı raporlarda işe yarar. Raporu hazırlayan kişi formülleri bir kez kurar; kullanan kişi yalnız ay, şube ya da sayfa adını değiştirir. Fonksiyon Excel'in bütün güncel sürümlerinde bulunur.

İki argüman: adres metni ve stil

başv_metni metin olarak verilen adrestir. Doğrudan tırnak içinde, bir hücreden ya da & ile birleştirilmiş parçalardan gelebilir. =DOLAYLI("B"&4) B ile 4'ü birleştirip B4'e bakar.

İkinci argüman a1 adresin hangi stilde okunacağını söyler. Boş bırakırsanız ya da DOĞRU yazarsanız "B4" gibi A1 stili beklenir. YANLIŞ yazdığınızda "R4C2" gibi satır ve sütun numaralı R1C1 stili okunur; bu biçim satır ve sütunu ayrı ayrı hesapladığınız formüllerde işinizi kolaylaştırır.

Aylık sayfalardan özet çekmek

Her ay için ayrı sayfa tutulan bir bütçe dosyasında DOLAYLI'nın en bilinen kullanımı görülür. Özet sayfasında A2'ye "Ocak", A3'e "Şubat" yazdığınızı ve her ay sayfasının B5 hücresinde toplam gider olduğunu düşünün. =DOLAYLI("'"&A2&"'!B5") formülü sayfa adını A2'den alır ve o sayfanın B5 hücresini okur.

Formülü aşağı kopyaladığınızda her satır kendi ayının sayfasına bakar. Sayfa adlarında boşluk varsa adın tek tırnak içine alınması gerekir; formüldeki "'" parçaları bu işe yarar.

Dinamik aralık ve bağımlı listeler

DOLAYLI bir aralık da döndürebilir. =TOPLA(DOLAYLI("B2:B"&4)) metni B2:B4 aralığına çevirir ve ilk üç ayın satışını toplar. 4 yerine bir hücre başvurusu koyarsanız toplanacak ay sayısını o hücreden yönetirsiniz.

Veri doğrulamada bağımlı açılır liste kurmak da yaygın bir senaryodur. "Meyve" ve "Sebze" adlı iki tanımlı ad oluşturduktan sonra ikinci listenin kaynağına =DOLAYLI(A2) yazarsınız. A2'de hangi kategori seçiliyse ikinci liste o adın değerlerini gösterir.

Dikkat isteyen noktalar

DOLAYLI'nın içindeki adres metin olduğu için Excel onu takip etmez. Bir sayfanın adını değiştirdiğinizde ya da araya satır eklediğinizde normal başvurular güncellenir, ama metindeki "B5" aynı kalır. Bu yüzden yapısı sık değişen tablolarda sonuç sessizce yanlış hücreye kayabilir.

Fonksiyon her hesaplamada yeniden çalışır. Binlerce satırda kullanıldığında büyük dosyalar yavaşlayabilir. Başka bir çalışma kitabına başvuran DOLAYLI ise o dosya kapalıyken #BAŞV! verir.

Daha sağlam seçenekler

Yalnız bir tablonun içinde satır ya da sütun değiştirmek istiyorsanız İNDİS daha güvenlidir, çünkü sayfa yapısı değiştiğinde başvurusu güncellenir. Başlangıç hücresinden belirli bir uzaklıktaki aralık gerekiyorsa KAYDIR kullanılabilir. DOLAYLI'yı asıl sayfa adı ya da tanımlı ad gibi metinden gelmesi kaçınılmaz bilgiler için saklayın.

Dosyanızda iki aylık sayfa açın, her birinin aynı hücresine bir toplam yazın. Ardından bir özet sayfasında ay adlarını alt alta yazıp DOLAYLI ile bu toplamları tek formülle çekin.