Vesaik Mukabili Ne Demek?

Vesaik mukabili, Osmanlıca kökenli bir ifadedir: "vesaik" belgeler, "mukabil" karşılığında demektir. Yani "belgeler karşılığında ödeme" anlamına gelir. İngilizcede "documents against payment" (D/P) ya da vadeli türü için "documents against acceptance" (D/A) olarak geçer.

Vesaik mukabili ne demek?

Bu yöntemde ihracatçı malı gönderir ama malın sahipliğini temsil eden belgeleri doğrudan alıcıya değil, kendi bankası aracılığıyla alıcının bankasına yollar. Alıcının bankası belgeleri ancak:

• Ödeme karşılığı (D/P): Alıcı bedeli ödediğinde, ya da
• Kabul karşılığı (D/A): Alıcı bir poliçeyi kabul ederek belirli bir vadede ödemeyi taahhüt ettiğinde

teslim eder. Belgeler olmadan alıcı, malı gümrükten çekemez.

Nasıl işler?

1. İhracatçı malı yükler, konşimento, fatura ve diğer belgeleri bankasına verir.
2. İhracatçının bankası belgeleri ithalatçının bankasına gönderir.
3. İthalatçının bankası alıcıya haber verir.
4. Alıcı ödeme yapar ya da poliçeyi kabul eder, belgeleri alır.
5. Bedel, bankalar aracılığıyla ihracatçıya aktarılır.

Bankalar bu süreçte aracılık eder ama akreditiften farklı olarak ödeme garantisi vermez.

Avantajları ve riskleri

• Avantaj: Akreditife göre daha düşük maliyetlidir ve işlemler daha sadedir.
• İhracatçı için risk: Alıcı belgeleri almaktan vazgeçerse mal yabancı bir limanda bekler; geri getirme ya da başka alıcı bulma maliyeti doğar. D/A türünde alıcı belgeyi alıp vadede ödemezse alacak riski oluşur.
• İthalatçı için risk: Malın kalitesini görmeden ödeme yapmak durumunda kalabilir.

Bu nedenle vesaik mukabili genellikle belirli bir güven ilişkisi bulunan taraflar arasında tercih edilir. Ayrıntılı kurallar için ICC'nin tahsil işlemlerine ilişkin kuralları (URC 522) esas alınır.