İçeriğe geç
parazade
Finans

Peşin Ödeme Nedir?

İngilizce: Advance Payment

Yayın: · Son güncelleme:

Peşin Ödeme Nedir? Kısaca

Peşin ödeme, bir mal ya da hizmetin bedelinin tamamının, teslimattan önce veya alım anında tek seferde ödenmesidir. Dış ticarette alıcının malı göndermeden önce ödemeyi yaptığı ve satıcı için en güvenli yöntemdir.

Peşin Ödeme nedir?
İçindekiler
  1. Peşin ödeme ne demek?
  2. Avantajlar ve riskler
  3. Nelere dikkat etmeli?

Peşin ödeme, bir şeyi satın alırken bedelini bölmeden, vade ya da taksit olmadan tek seferde ödemendir. Gündelik dilde "peşin almak", "nakit ya da tek çekim ödemek" anlamında kullanılır. Dış ticarette ise alıcının malı teslim almadan önce ödeme yapmasını ifade eder.

Peşin ödeme ne demek?

Gündelik alışverişte: Bir ürünü taksitsiz, tek seferde ödersin. Örneğin 12.000 TL'lik bir buzdolabını kredi kartından tek çekimle ya da hesabından ödemek peşin ödemedir. Bazı satıcılar peşin ödemede indirim sunar; taksitli fiyatla peşin fiyat arasındaki fark, taksitlendirmenin gerçek maliyetini gösterir.

Dış ticarette: İthalatçı, ödemeyi ihracatçıya mal yüklenmeden önce yapar. İngilizcede "advance payment" ya da "cash in advance" olarak geçer. Bu yöntem:

  • İhracatçı için en az riskli yöntemdir; parayı almadan malı göndermez.
  • İthalatçı için en riskli yöntemdir; mal hiç gelmeyebilir, geç ya da kusurlu gelebilir.

Avantajlar ve riskler

Taraf Avantaj Risk
Satıcı Tahsilat garantisi, nakit akışı Rekabette dezavantaj olabilir
Alıcı Pazarlıkta indirim fırsatı Malın teslim edilmemesi, sermayenin bağlanması

Dış ticarette alıcının riskini azaltmak için kısmi peşin ödeme (ör. bir bölümü siparişte, kalanı yüklemede) ya da bankanın verdiği avans iade teminat mektubu gibi araçlar kullanılabilir. Daha dengeli bir alternatif için akreditif maddesine bakabilirsin.

Nelere dikkat etmeli?

  • Yeni tanıdığın bir satıcıya, özellikle internette, yüksek tutarlı peşin ödeme yapmadan önce firmanın gerçekliğini doğrula.
  • Peşin indirimini, taksit seçeneğinin faizsiz olup olmadığıyla karşılaştır.
  • Dış ticarette proforma faturayı, teslim şartlarını ve iade koşullarını yazılı hâle getir.

Sıkça Sorulan Sorular

Peşin ödeme ne demek, tek çekim peşin sayılır mı?

Evet. Kredi kartıyla taksitsiz, tek seferde yapılan ödeme de gündelik dilde peşin ödeme olarak kabul edilir; kart borcunu ise hesap kesiminden sonra ödersin.

Dış ticarette peşin ödeme kim için risklidir?

İthalatçı için risklidir; çünkü malı teslim almadan bedelin tamamını öder. İhracatçı açısından ise en güvenli ödeme yöntemidir.

İlgili terimler

Akreditif(Letter of Credit)Akreditif, ithalatçının bankasının, ihracatçıya belirli belgeleri şartlara uygun şekilde ibraz etmesi karşılığında ödeme yapmayı taahhüt ettiği dış ticaret ödeme yöntemidir. Alıcı ve satıcı arasındaki güven sorununu bankanın güvencesiyle çözer.Mal Mukabili(Cash Against Goods)Mal mukabili, ihracatçının malı ve belgeleri doğrudan ithalatçıya gönderdiği, ithalatçının ise ödemeyi malı teslim aldıktan sonra, genellikle anlaşılan bir vadede yaptığı dış ticaret ödeme yöntemidir. Açık hesap çalışma olarak da bilinir.Proforma Fatura(Proforma Invoice)Proforma fatura, satış gerçekleşmeden önce satıcının alıcıya ürün, fiyat, teslim ve ödeme koşullarını bildirmek için gönderdiği teklif niteliğinde bir belgedir. Vergisel belge değildir ve kayıtlara gelir ya da gider olarak alınmaz.Taksit(Installment)Taksit, bir borcun ya da satın alınan mal veya hizmetin bedelinin tek seferde değil, belirlenen dönemlere bölünerek parça parça ödenmesidir. Kredilerde ve kredi kartı alışverişlerinde yaygın olarak kullanılır.Nakit Akışı(Cash Flow)Nakit akışı, bir kişinin ya da işletmenin belirli bir dönemde kasasına giren ve kasasından çıkan para hareketlerinin tamamıdır. Giren nakit çıkandan fazlaysa pozitif, azsa negatif nakit akışı oluşur.Teminat Mektubu(Letter of Guarantee)Teminat mektubu, bir bankanın müşterisinin bir yükümlülüğü yerine getirmemesi hâlinde, mektupta yazan tutarı lehtara ödeyeceğini yazılı olarak taahhüt ettiği bir banka garantisidir.

İlgili yazılar