Mal Mukabili Ne Demek?

Mal mukabili, "mal karşılığında ödeme" demektir. Satıcı malı gönderir, alıcı malı aldıktan sonra parasını öder. Dış ticarette en yaygın kullanılan yöntemlerden biridir. İngilizcede "open account" ya da "cash against goods" olarak anılır.

Mal mukabili ne demek?

Bu yöntemde bankalar yalnızca para transferine aracılık eder; belgeler de bankalar üzerinden değil, doğrudan alıcıya gönderilir. Alıcı malı gümrükten çeker, kontrol eder ve anlaşılan tarihte ödeme yapar. Ödeme hemen ya da 30, 60, 90 gün gibi bir vadeyle yapılabilir.

Peşin ödeme yöntemi satıcı için en güvenli seçenekken mal mukabili bunun tam tersidir: alıcı için en avantajlı, satıcı için en riskli yöntemdir.

Nasıl işler?

1. Taraflar sözleşmede mal mukabili ödeme ve vadeyi belirler.
2. İhracatçı malı gönderir; fatura, konşimento ve diğer belgeleri alıcıya iletir.
3. İthalatçı belgelerle malı gümrükten çeker.
4. Vade geldiğinde ithalatçı bedeli bankası aracılığıyla ihracatçının hesabına gönderir.

Varsayımsal örnek: Uzun süredir birlikte çalışan bir Türk üretici ile İtalyan alıcı, 60 gün vadeli mal mukabili çalışır. Alıcı malı aldıktan iki ay sonra faturayı öder.

Avantajları ve riskleri

• Avantaj: Banka komisyonları düşüktür, işlemler hızlı ve basittir; alıcı malı görmeden ödeme yapmaz.
• İhracatçı için risk: Alıcı ödemeyi geciktirebilir ya da hiç ödemeyebilir. Yabancı bir ülkede alacak takibi zor ve masraflıdır.
• Kur riski: Vade boyunca döviz kurundaki değişim, ihracatçının TL bazında eline geçecek tutarı etkiler.

İhracatçılar bu riski azaltmak için ihracat kredi sigortası, alacak sigortası ya da faktoring gibi araçlardan yararlanabilir. Yöntem genellikle güven ilişkisinin oturduğu, uzun süreli ticari ortaklıklarda tercih edilir.