Toplu İşten Çıkarma Nedir?

Toplu işten çıkarma nedir?

Toplu işten çıkarma, işverenin işletme gerekleri nedeniyle kısa süre içinde çok sayıda işçiyi çıkarmasıdır. Ekonomik daralma, bir birimin kapanması ya da teknolojik dönüşüm gibi nedenlerle gündeme gelir. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 29. maddesi bu durum için özel bir bildirim ve danışma usulü öngörür.

Usulün amacı, işçilerin ve kamu kurumlarının önceden haberdar edilmesi ve çıkarmaların mümkün olduğunca azaltılmasıdır.

Hangi sayılar toplu çıkarma sayılır?

Kanuna göre bir aylık süre içinde aynı tarihte ya da farklı tarihlerde yapılan çıkarmalar şu eşikleri aştığında toplu işten çıkarma olur:

İşyerindeki işçi sayısı	Çıkarılan işçi sayısı
20 - 100	En az 10
101 - 300	En az %10
301 ve üzeri	En az 30

Süreç nasıl işler?

İşveren, toplu işten çıkarmayı en az 30 gün önceden yazılı olarak işyeri sendika temsilcilerine, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın ilgili bölge müdürlüğüne ve Türkiye İş Kurumu'na bildirir. Bildirimde çıkarmanın nedenleri, etkilenecek işçi sayısı ve grupları ile işlemlerin hangi zaman aralığında yapılacağı yer alır.

Bildirimden sonra işyeri sendika temsilcileriyle, çıkarmaların önlenmesi ya da azaltılması ve olumsuz etkilerin en aza indirilmesi konusunda görüşme yapılır. Fesih bildirimleri, bölge müdürlüğüne bildirimden 30 gün sonra hüküm doğurur.

Dikkat edilecekler

Varsayımsal olarak 250 işçili bir fabrika bir ay içinde 30 kişiyi çıkarmak istiyorsa bu sayı %10 eşiğini aştığı için 29. madde usulü uygulanır. Usule uyulmaması idari para cezasına ve feshin geçerliliğinin tartışılmasına yol açabilir. Çıkarılan işçilerin kıdem tazminatı ve diğer hakları ayrıca ödenir; işçiler işe iade davası açma haklarını da korur.