Sendika Nedir?

Sendika nedir?

Sendika, çalışanların ya da işverenlerin ortak haklarını savunmak için bir araya gelerek kurduğu örgüttür. Türkiye'de 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'na göre sendika en az yedi işçi veya işverenin bir araya gelmesiyle kurulur ve tüzel kişiliğe sahiptir. Kuruluş için önceden izin alınması gerekmez.

Sendikalar işkolu esasına göre kurulur ve kuruldukları işkolunda faaliyet gösterir. Örneğin metal, gıda ya da ticaret gibi işkolları kanuna ekli listede belirlenmiştir.

Sendika ne işe yarar?

Bir işçi sendikasının temel işlevi, üyeleri adına işverenle toplu iş sözleşmesi yapmaktır. Ücret artışları, ikramiyeler, sosyal yardımlar ve çalışma koşulları bu sözleşmeyle belirlenir. Sendika ayrıca üyelerinin iş uyuşmazlıklarında hukuki destek sağlar ve iş sağlığı ve güvenliği konularında işyerini izler.

İşveren sendikaları ise işverenleri toplu pazarlıkta temsil eder.

Üyelik nasıl olur?

Sendika üyeliği serbesttir. Kimse sendikaya üye olmaya ya da olmamaya zorlanamaz. Üyelik e-Devlet üzerinden yapılabilir ve üyelik sona erdirme de aynı kanalla mümkündür.

Kanun, üyeleri sendikal ayrımcılığa karşı korur. Varsayımsal olarak bir işçi sendikaya üye olduğu için işten çıkarılırsa, mahkeme işçinin bir yıllık ücretinden az olmamak üzere sendikal tazminata hükmedebilir. Feshin sendikal nedene dayanmadığını ispat yükü işverendedir.

Toplu sözleşme yetkisi için şartlar

Bir işçi sendikasının toplu sözleşme yapabilmesi için işkolundaki işçilerin en az yüzde birinin üyesi olması gerekir. Ayrıca işyerinde çalışanların yarıdan fazlasını, işletme düzeyinde ise yüzde kırkını üye olarak temsil etmelidir. Yetki tespiti Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yapılır.