İçeriğe geç
parazade
Finans

Serbest Meslek Makbuzu Nedir?

İngilizce: Freelance Receipt

Yayın: · Son güncelleme:

Serbest Meslek Makbuzu Nedir? Kısaca

Serbest meslek makbuzu, avukat, mali müşavir, mimar, doktor ya da serbest çalışan gibi serbest meslek erbabının mesleki faaliyetleri karşılığında yaptığı her tahsilat için düzenlediği belgedir.

Serbest Meslek Makbuzu nedir?
İçindekiler
  1. Makbuzda neler yer alır?
  2. Stopaj ve KDV nasıl gösterilir?
  3. Örnek
  4. e-SMM nedir?
  5. Nelere dikkat etmeli?

Serbest meslek makbuzu, kendi adına bağımsız çalışan serbest meslek erbabının (avukat, doktor, mimar, mühendis, mali müşavir, tercüman, danışman, yazılımcı gibi) aldığı her ücret için düzenlediği belgedir. Ticari işletmeler fatura keser; serbest meslek erbabı ise yaptığı mesleki faaliyetin karşılığı için makbuz düzenler. Vergi Usul Kanunu'nda düzenlenir.

Makbuzda neler yer alır?

  • Düzenleyenin ve müşterinin adı, adresi, vergi kimlik numarası
  • Tarih ve sıra numarası
  • Brüt ücret
  • Varsa kesilen stopaj tutarı
  • Net ücret ve hesaplanan KDV

Stopaj ve KDV nasıl gösterilir?

Müşteri bir şirket ya da vergi kesmekle yükümlü bir işletmeyse ödeme sırasında stopaj keser ve vergi dairesine yatırır. Bu durumda makbuzda brüt ücret, stopaj ve net tutar ayrı ayrı yazılır. Müşteri bir bireyse stopaj kesilmez. KDV ise ayrıca hesaplanıp eklenir; bazı durumlarda KDV'nin bir kısmı da alıcı tarafından tevkif edilebilir.

Örnek

Varsayımsal olarak bir tasarımcı, bir şirkete 20.000 TL brüt ücretle iş yapsın ve stopaj oranı %20 olsun. Makbuzda brüt 20.000 TL, stopaj 4.000 TL, net 16.000 TL yazılır; KDV de oranına göre ayrıca eklenir. Tasarımcı yıllık beyannamesinde kesilen 4.000 TL'yi vergisinden mahsup edebilir.

e-SMM nedir?

e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM), makbuzun kâğıt yerine Gelir İdaresi Başkanlığı'nın belirlediği formatta elektronik olarak düzenlenmesidir. Belirli mükellefler için zorunludur; diğerleri gönüllü olarak geçebilir. Güncel zorunluluk kapsamını GİB'den kontrol et.

Nelere dikkat etmeli?

Makbuzu tahsilatla birlikte düzenlemek gerekir; düzenlenmemesi ceza doğurabilir. Oranlar değişebildiği için kesmeden önce güncel stopaj ve KDV oranlarını doğrula.

Sıkça Sorulan Sorular

Serbest meslek makbuzu ile fatura arasındaki fark nedir?

Fatura, ticari faaliyette mal ya da hizmet satışı için düzenlenir. Serbest meslek makbuzu ise bilgi, uzmanlık ve kişisel emeğe dayalı serbest meslek faaliyeti karşılığında yapılan tahsilatlar için kesilir.

Bireysel müşteriye makbuz keserken stopaj olur mu?

Hayır. Stopaj, vergi kesmekle yükümlü kişi ve kurumlar tarafından yapılır. Bireysel müşteriye kesilen makbuzda stopaj yer almaz; vergi yıllık beyanda hesaplanır.

İlgili terimler

Stopaj(Withholding Tax)Stopaj, gelir elde eden kişi yerine ödemeyi yapan kişi ya da kurumun vergiyi ödeme sırasında kesip vergi dairesine yatırmasıdır. Kaynakta kesinti veya vergi tevkifatı olarak da bilinir.e-Fatura(E-Invoice)e-Fatura, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın belirlediği standartta elektronik olarak düzenlenen ve yalnızca e-Fatura sistemine kayıtlı mükellefler arasında gönderilip alınan faturadır. Kâğıt faturayla aynı hukuki niteliktedir.Gelir Vergisi(Income Tax)Gelir vergisi, gerçek kişilerin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratlar üzerinden alınan vergidir. Türkiye'de artan oranlı tarifeyle hesaplanır; ücretlilerde çoğunlukla maaştan kesilir.Beyanname(Tax Return)Beyanname, vergi mükelleflerinin vergiye konu gelir, kazanç ya da işlemlerini belirli dönemlerde vergi idaresine resmî olarak bildirdiği belgedir. Bugün çoğunlukla elektronik ortamda verilir.Brüt Ücret(Gross Salary)Brüt ücret, bir çalışanın maaşından vergi ve sigorta kesintileri yapılmadan önceki toplam tutarıdır. Kesintiler düşüldükten sonra çalışanın eline geçen tutar ise net ücret olarak adlandırılır.Net Ücret(Net Salary)Net ücret, çalışanın brüt maaşından SGK primi, işsizlik sigortası, gelir vergisi ve damga vergisi gibi yasal kesintiler düşüldükten sonra eline geçen tutardır. Halk arasında ele geçen maaş da denir.

İlgili yazılar