İçeriğe geç
parazade
Finans

Beyanname Nedir?

İngilizce: Tax Return

Yayın: · Son güncelleme:

Beyanname Nedir? Kısaca

Beyanname, vergi mükelleflerinin vergiye konu gelir, kazanç ya da işlemlerini belirli dönemlerde vergi idaresine resmî olarak bildirdiği belgedir. Bugün çoğunlukla elektronik ortamda verilir.

Beyanname nedir?
İçindekiler
  1. Başlıca beyanname türleri
  2. Nasıl verilir?
  3. Nelere dikkat etmeli?

Beyanname, vergi mükellefinin vergiyi doğuran gelirini, kazancını ya da işlemlerini vergi dairesine yazılı olarak bildirdiği resmî belgedir. Vergi, beyannamede bildirilen bilgiler üzerinden hesaplanır ve tahakkuk eder. Türkiye'de beyannameler büyük ölçüde Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) elektronik sistemleri üzerinden verilir.

Başlıca beyanname türleri

Beyanname Kim verir?
Yıllık gelir vergisi Beyana tabi geliri olan gerçek kişiler (serbest meslek, şahıs işletmesi, belirli kira geliri vb.)
Kurumlar vergisi Anonim ve limited şirketler gibi kurumlar
KDV beyannamesi KDV mükellefi işletmeler, dönemsel olarak
Muhtasar ve prim hizmet Stopaj kesen işverenler; vergi ve SGK bildirimi birlikte yapılır
Geçici vergi Ticari ve serbest meslek kazancı elde edenler ile kurumlar, yıl içinde dönemsel

Nasıl verilir?

  • Hazır Beyan Sistemi: Kira, ücret, menkul sermaye iradı gibi gelirleri olan bireyler, GİB'in internet sitesi üzerinden kendileri kolayca beyanname verebilir. Sistem bazı bilgileri önceden doldurur.
  • e-Beyanname: İşletmeler ve şirketler genellikle bir mali müşavir aracılığıyla elektronik olarak verir.

Yıllık gelir vergisi beyannamesi, bir önceki yılın gelirleri için genellikle mart ayında verilir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Süresinde verilmeyen beyanname için usulsüzlük cezası ve gecikme faizi uygulanabilir.
  • Beyannamede bildirilen tutarlar belgelerle desteklenmelidir; faturalar ve makbuzlar saklanmalıdır.
  • Verme ve ödeme tarihleri yasal düzenlemelerle değişebilir. Güncel takvimi GİB'in resmî sitesinden kontrol et. Beyana tabi gelirler için gelir vergisi maddesine bakabilirsin.

Sıkça Sorulan Sorular

Kira geliri için beyanname vermem gerekir mi?

Konut kira gelirin yıllık istisna tutarını aşıyorsa ya da işyeri kira gelirinde belirli koşullar oluşuyorsa beyanname vermen gerekebilir. Güncel istisna tutarını ve koşulları her yıl GİB'den kontrol et.

Beyannameyi kendim verebilir miyim?

Evet. Bireysel mükellefler GİB'in Hazır Beyan Sistemi üzerinden beyannamelerini kendileri verebilir. İşletmelerde ise genellikle mali müşavir desteği alınır.

İlgili terimler

Gelir Vergisi(Income Tax)Gelir vergisi, gerçek kişilerin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratlar üzerinden alınan vergidir. Türkiye'de artan oranlı tarifeyle hesaplanır; ücretlilerde çoğunlukla maaştan kesilir.Katma Değer Vergisi(Value Added Tax)Katma değer vergisi (KDV), mal ve hizmet satışlarının her aşamasında yaratılan katma değer üzerinden alınan dolaylı bir vergidir. Satıcı tahsil edip devlete öder, vergi yükünü son tüketici taşır.Stopaj(Withholding Tax)Stopaj, gelir elde eden kişi yerine ödemeyi yapan kişi ya da kurumun vergiyi ödeme sırasında kesip vergi dairesine yatırmasıdır. Kaynakta kesinti veya vergi tevkifatı olarak da bilinir.Vergi(Tax)Vergi, devletin kamu harcamalarını finanse etmek için kişi ve kurumlardan kanuna dayanarak, karşılıksız ve zorunlu olarak aldığı ödemedir. Gelir, harcama ve servet üzerinden alınabilir.Gecikme Faizi(Late Payment Interest)Gecikme faizi, bir borç vadesinde ödenmediğinde, geciken tutar için gecikilen süre boyunca uygulanan faizdir. Normal faizden genellikle daha yüksektir ve borcun maliyetini hızla artırır.TÜFE(Consumer Price Index)TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi), hanelerin tükettiği mal ve hizmetlerden oluşan bir sepetin fiyatlarındaki değişimi ölçen endekstir. Türkiye'de TÜİK tarafından aylık olarak yayımlanır ve enflasyonun temel göstergesidir.

İlgili yazılar