Sayım Farkı Nedir?
İngilizce: Inventory Count Difference
Yayın: · Son güncelleme:
Bu bilgi Ekim 2026 itibarıyla günceldir. Oran, limit ve mevzuat değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynaktan kontrol edin.
Sayım Farkı Nedir? Kısaca
Sayım farkı, sayımda bulunan fiilî miktar ile kayıtlardaki miktar arasındaki farktır. Fiilî miktar fazlaysa sayım fazlası, azsa sayım noksanı oluşur ve her biri ayrı hesaplarda izlenir.
Sayım farkı nedir?
Sayım farkı, kayıtların gerçekle uyuşmadığını gösteren tutardır. Fark iki yönlü olabilir. Sayımda kayıtlardan fazla mal ya da para çıkarsa sayım fazlası, eksik çıkarsa sayım noksanı söz konusudur.
Nasıl kaydedilir?
Tekdüzen hesap planında farklar nedeni araştırılırken geçici hesaplarda tutulur. Noksanlar 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları, fazlalar 397 Sayım ve Tesellüm Fazlaları hesabına alınır. Nedeni bulunduğunda fark ilgili hesaba aktarılır.
| Durum | Geçici kayıt | Nedeni bulunamazsa |
|---|---|---|
| Sayım noksanı | 197 borç, stok ya da kasa alacak | 689 Diğer Olağan Dışı Gider ve Zararlar |
| Sayım fazlası | Stok ya da kasa borç, 397 alacak | 679 Diğer Olağan Dışı Gelir ve Kârlar |
Örnek
Örneğin stok kayıtlarında 50.000 TL'lik ürün varken sayımda 47.500 TL'lik ürün bulunsun. 2.500 TL, 197 hesabına borç ve 153 Ticari Mallar hesabına alacak yazılır. Araştırma sonunda farkın kaydedilmemiş bir satıştan kaynaklandığı anlaşılırsa satış kaydı yapılır ve 197 hesabı kapatılır.
Nelere dikkat etmeli?
Geçici hesaplar dönem sonunda açık bırakılmamalıdır; nedeni bulunamayan farklar ilgili gelir ya da gider hesabına aktarılır. Açıklanamayan noksanların vergi açısından gider kabul edilip edilmeyeceği ve KDV'ye etkisi ayrıca değerlendirilmelidir. Bu konuda mali müşavirinize danışın ve sayım tutanaklarını saklayın.
Sıkça Sorulan Sorular
Sayım farkı neden oluşur?
En sık nedenler kaydedilmemiş satış ya da alış, hatalı irsaliye, fire, kırılma ve hırsızlıktır. Sayımın kendisinde yapılan hatalar da fark yaratabilir.
Sayım farkı vergiyi etkiler mi?
Etkileyebilir. Sayım fazlası gelir olarak vergilendirilebilir, noksanın gider olarak kabulü ise nedenine ve belgelendirilmesine bağlıdır.