İçeriğe geç
parazade
Finans

Mutabakat Ne Demek?

İngilizce: Reconciliation

Yayın: · Son güncelleme:

Mutabakat Ne Demek? Kısaca

Mutabakat, iki tarafın birbirleriyle ilgili hesap kayıtlarını karşılaştırarak belirli bir tarihteki bakiyenin doğruluğu konusunda uzlaşmasıdır. İşletmeler müşteri, tedarikçi ve bankalarla düzenli mutabakat yaparak hatalı ya da eksik kayıtları tespit eder.

Mutabakat nedir?
İçindekiler
  1. Mutabakat ne demek?
  2. Mutabakat nedir, türleri nelerdir?
  3. Örnek
  4. Nelere dikkat etmeli?

Mutabakat, kelime anlamıyla "uyuşma, anlaşma" demektir. Muhasebede ise iki tarafın aynı işlemlere ait kayıtlarını karşılaştırıp "bu tarihte sana şu kadar borçluyum ya da senden şu kadar alacaklıyım" konusunda görüş birliğine varmasıdır.

Mutabakat ne demek?

Bir işletme, tedarikçisinden aldığı malları kendi defterine borç olarak, tedarikçi de aynı işlemleri kendi defterine alacak olarak yazar. Normalde iki taraftaki bakiyenin eşit olması gerekir. Mutabakat, bu eşitliğin gerçekten sağlanıp sağlanmadığını kontrol etme işlemidir.

Mutabakat nedir, türleri nelerdir?

  • Cari hesap mutabakatı: Müşteri ve tedarikçilerle belirli bir tarih itibarıyla bakiye karşılaştırması.
  • Banka mutabakatı: Muhasebedeki bankalar hesabının banka ekstresiyle karşılaştırılması.
  • Ba-Bs mutabakatı: Vergi idaresine bildirilen alış ve satış formlarındaki tutarların karşı tarafla uyumunun kontrolü.

Genellikle bir taraf bakiyeyi gösteren bir mutabakat mektubu gönderir; karşı taraf "mutabıkız" ya da "mutabık değiliz" diye yanıt verir ve fark varsa dökümünü ister.

Örnek

Varsayımsal olarak senin kayıtlarında bir tedarikçiye 40.000 TL borç görünüyor, tedarikçinin kayıtlarında ise 45.000 TL alacak var. Karşılaştırınca 5.000 TL'lik bir faturanın sana ulaşmadığı ortaya çıkar. Fatura kaydedilince bakiyeler eşitlenir ve mutabakat sağlanır.

Nelere dikkat etmeli?

Mutabakatı en az dönem sonlarında yap, farkları belge bazında incele ve yazılı yanıtları sakla. Düzenli mutabakat, cari hesap anlaşmazlıklarının büyümeden çözülmesini sağlar.

Sıkça Sorulan Sorular

Mutabakat nedir, zorunlu mudur?

Genel olarak her cari hesap için yasal bir mutabakat zorunluluğu yoktur ama denetimlerde ve uyuşmazlıklarda çok işe yarar. Ba-Bs formlarındaki uyumsuzluklar ise vergi idaresinin sorgusuna konu olabileceğinden kontrol edilmelidir.

Mutabık değiliz yanıtı gelirse ne yapılır?

Taraflar belirli bir dönemin hesap ekstrelerini paylaşır ve kalem kalem karşılaştırır. Eksik fatura, mükerrer kayıt ya da ödeme tarihi farkı gibi nedenler bulunup düzeltilir.

İlgili terimler

Cari Hesap(Current Account)Cari hesap, bir işletmenin belirli bir kişi ya da firmayla arasındaki sürekli borç ve alacak hareketlerini tek bir hesapta izlemesidir. Satışlar, alışlar, tahsilatlar ve ödemeler bu hesaba işlenir; bakiye kimin kime ne kadar borçlu olduğunu gösterir.Ba-Bs Formu(Ba-Bs Form)Ba-Bs formu, mükelleflerin aynı kişi veya kurumla yaptıkları ve belirli tutarı aşan mal ve hizmet alışlarını (Form Ba) ve satışlarını (Form Bs) aylık olarak vergi idaresine bildirdikleri formlardır.Borç ve Alacak(Debit and Credit)Muhasebede borç ve alacak, bir hesabın iki tarafını ifade eder: borç hesabın sol, alacak sağ tarafıdır. Çift taraflı kayıtta her işlem en az bir hesaba borç, en az bir hesaba alacak olarak eşit tutarla yazılır.Ekstre(Statement)Ekstre, bir banka hesabının ya da kredi kartının belirli bir dönemdeki tüm işlemlerini, borç ve bakiye bilgilerini gösteren hesap özetidir. Kredi kartı ekstresinde dönem borcu, asgari ödeme ve son ödeme tarihi yer alır.Alacak(Receivable)Alacak, bir kişinin ya da işletmenin bir başkasından para, mal veya hizmet talep etme hakkıdır; muhasebede ise hem bu hakkı gösteren varlık kalemini hem de bir hesabın sağ tarafını ifade eden kavramdır.Fatura(Invoice)Fatura, satılan mal ya da yapılan hizmet karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı göstermek üzere satıcı tarafından düzenlenip alıcıya verilen ticari ve vergisel belgedir. Vergi Usul Kanununda düzenlenir.