İçeriğe geç
parazade

Banka Mutabakatı Nedir?

İngilizce: Bank Reconciliation

Yayın: · Son güncelleme:

Bu bilgi Ekim 2026 itibarıyla günceldir. Oran, limit ve mevzuat değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynaktan kontrol edin.

Banka Mutabakatı Nedir? Kısaca

Banka mutabakatı, işletmenin muhasebe kayıtlarındaki banka hesabı bakiyesi ile bankanın gönderdiği ekstredeki bakiyenin karşılaştırılıp aradaki farkların nedenlerinin bulunması işlemidir.

Banka Mutabakatı nedir?
İçindekiler
  1. Banka mutabakatı nedir?
  2. Farklar neden oluşur?
  3. Nasıl yapılır?
  4. Örnek

Banka mutabakatı nedir?

Banka mutabakatı, iki farklı kaydın aynı sonucu verip vermediğini kontrol etmektir. Bir yanda sizin 102 Bankalar hesabınız, diğer yanda bankanın ekstresi vardır. İki bakiye farklıysa farkın kaynağı tek tek açıklanır.

Farklar neden oluşur?

Farkların çoğu zamanlama ya da eksik kayıttan doğar. Bankanın kestiği masraf, komisyon ya da faiz sizin kayıtlarınıza henüz girmemiş olabilir. Tersine, sizin kaydettiğiniz bir çek ya da EFT banka tarafında ertesi gün işlenmiş olabilir.

Bazı farklar ise gerçek hatadır. Tutarın yanlış yazılması, mükerrer kayıt ya da başka bir bankanın hareketinin bu hesaba işlenmesi en sık görülenlerdir.

Nasıl yapılır?

Ay sonunda ekstre ile muavin dökümü yan yana konur ve eşleşen hareketler işaretlenir. Eşleşmeyenler bankada olup sizde olmayanlar ve sizde olup bankada olmayanlar diye ikiye ayrılır. İlk gruptakiler kayda alınır, ikinci gruptakiler takip edilir.

Örnek

Örneğin kayıtlarınızda banka bakiyesi 48.700 TL, ekstrede 50.000 TL olsun. İnceleme sonunda 300 TL hesap işletim ücretinin kaydedilmediği, ayrıca bir müşteriden gelen 1.600 TL havalenin işlenmediği bulunur. İkisi de kaydedildiğinde bakiyeler eşitlenir.

Mutabakatı her ay yapın ve çalışma kâğıdını saklayın. Muhasebe programlarının banka entegrasyonu eşleştirmeyi hızlandırır, ancak açıklanamayan bir farkı kapatmak için "düzeltme" kaydı atmak yerine nedenini bulana kadar ayrıca izleyin; ayrıntılı bilgi için mutabakat maddesine bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Banka mutabakatı ne sıklıkla yapılmalı?

En az ayda bir yapılması önerilir. Hareketin yoğun olduğu işletmelerde haftalık mutabakat, hataların daha kolay bulunmasını sağlar.

Banka mutabakatında fark kapanmazsa ne yapılmalı?

Fark açıklanana kadar ayrı bir listede izlenmeli ve gerekirse bankadan ayrıntılı hesap hareketi istenmelidir. Nedeni bilinmeyen farkı gider ya da gelir yazarak kapatmak hatayı gizler.

İlgili terimler

Muavin Defter(Subsidiary Ledger)Muavin defter, büyük defterdeki ana hesapların alt hesaplarına ait hareketlerin ayrıntılı olarak izlendiği yardımcı defterdir. Örneğin her müşterinin ya da her bankanın hesabı muavinde ayrı sayfada görünür.Mutabakat(Reconciliation)Mutabakat, iki tarafın birbirleriyle ilgili hesap kayıtlarını karşılaştırarak belirli bir tarihteki bakiyenin doğruluğu konusunda uzlaşmasıdır. İşletmeler müşteri, tedarikçi ve bankalarla düzenli mutabakat yaparak hatalı ya da eksik kayıtları tespit eder.Geçici Mizan(Preliminary Trial Balance)Geçici mizan, dönem sonu düzeltme kayıtları yapılmadan önce çıkarılan ve tüm hesapların borç, alacak toplamlarıyla bakiyelerini gösteren kontrol listesidir. Düzeltilmesi gereken hesapları belirlemeye yarar.Dönem Sonu İşlemleri(Year-End Closing Procedures)Dönem sonu işlemleri, bir hesap döneminin sonunda kayıtların gerçek durumu göstermesi için yapılan sayım, değerleme, düzeltme ve kapanış işlemlerinin bütünüdür. Finansal tablolar bu işlemlerden sonra hazırlanır.Çek(Check)Çek, bir kişinin (keşideci) bankasına, hesabındaki paradan belirli bir tutarı çeki ibraz eden kişiye ya da çekte adı yazılı lehtara ödemesi için verdiği yazılı ve kayıtsız şartsız ödeme talimatıdır.EFT(Electronic Funds Transfer)EFT (Elektronik Fon Transferi), farklı bankalardaki hesaplar arasında Türk lirası para gönderimini sağlayan ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından işletilen ödeme sistemidir.Ekstre(Statement)Ekstre, bir banka hesabının ya da kredi kartının belirli bir dönemdeki tüm işlemlerini, borç ve bakiye bilgilerini gösteren hesap özetidir. Kredi kartı ekstresinde dönem borcu, asgari ödeme ve son ödeme tarihi yer alır.