İçeriğe geç
parazade
Borsa

Kredi Derecelendirme Nedir?

İngilizce: Credit Rating

Yayın: · Son güncelleme:

Kredi Derecelendirme Nedir? Kısaca

Kredi derecelendirme, bir ülkenin, şirketin ya da borçlanma aracının borcunu zamanında ve tam ödeme kapasitesinin bağımsız kuruluşlarca değerlendirilip harf notlarıyla ifade edilmesidir.

Kredi Derecelendirme nedir?
İçindekiler
  1. Kredi derecelendirme nedir?
  2. Notlar nasıl okunur?
  3. Yatırımcı için neden önemli?
  4. Nelere dikkat etmeli?

Kredi derecelendirme, bir borçlunun borcunu zamanında ve eksiksiz geri ödeme ihtimalinin uzman kuruluşlarca değerlendirilmesidir. Sonuç, "AAA", "BB+" gibi harf notlarıyla açıklanır. Not yükseldikçe temerrüt riski daha düşük kabul edilir.

Kredi derecelendirme nedir?

Derecelendirme; devletlere (ülke notu), şirketlere ve tek tek tahvillere verilebilir. Uluslararası alanda en bilinen kuruluşlar S&P Global, Moody's ve Fitch'tir. Türkiye'de de SPK tarafından yetkilendirilmiş derecelendirme kuruluşları faaliyet gösterir.

Notlar nasıl okunur?

Seviye S&P / Fitch Moody's
En yüksek AAA Aaa
Yatırım yapılabilir alt sınır BBB- Baa3
Spekülatif başlangıç BB+ Ba1

Notların yanında "pozitif", "durağan" veya "negatif" görünüm (outlook) da açıklanır; bu, notun yakın dönemde hangi yöne değişebileceğine dair bir işarettir.

Yatırımcı için neden önemli?

Not, borçlunun ödeyeceği faizi doğrudan etkiler: Düşük not, yatırımcının daha yüksek getiri talep etmesine yol açar. Bazı kurumsal yatırımcılar da yalnızca belirli notun üstündeki araçlara yatırım yapabilir. Ülke notu, ülke riski algısını ve dolayısıyla şirketlerin dış borçlanma maliyetini de etkiler.

Nelere dikkat etmeli?

Notlar bir görüştür, garanti değildir. Kuruluşlar geçmişte bazı riskleri geç fark etmekle eleştirildi. Yatırım kararında notu tek ölçüt yapmak yerine borçlunun mali durumunu ve temerrüt riski göstergelerini de birlikte değerlendirmek gerekir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kredi derecelendirme notunu kim verir?

Bağımsız kredi derecelendirme kuruluşları verir. Uluslararası alanda S&P Global, Moody's ve Fitch öne çıkar; Türkiye'de SPK'nın yetkilendirdiği kuruluşlar da derecelendirme yapar.

Kredi notu ile kredi derecelendirme aynı şey mi?

Bireylerin bankalardaki kredi notu, Kredi Kayıt Bürosu verileriyle hesaplanan ayrı bir puandır. Kredi derecelendirme ise genellikle ülke, şirket ve borçlanma araçları için kullanılan harf notlarını ifade eder.

İlgili terimler

Kredi Derecelendirme Kuruluşu(Credit Rating Agency)Kredi derecelendirme kuruluşu, devletlerin, şirketlerin ve borçlanma araçlarının borçlarını zamanında geri ödeme kapasitesini analiz ederek harf notlarıyla değerlendiren bağımsız kuruluştur; en bilinenleri S&P, Moody's ve Fitch'tir.Ülke Kredi Notu(Sovereign Credit Rating)Ülke kredi notu, bağımsız kredi derecelendirme kuruluşlarının bir devletin borçlarını zamanında ve tam olarak ödeme kapasitesi ile istekliliğine dair verdiği görüştür. Not, ülkenin borçlanma maliyetini ve yabancı yatırımcı ilgisini etkiler.Yatırım Yapılabilir Seviye(Investment Grade)Yatırım yapılabilir seviye, kredi derecelendirme kuruluşlarının görece düşük temerrüt riski taşıdığını düşündüğü not grubudur; S&P ve Fitch'te BBB- ve üzeri, Moody's'te Baa3 ve üzeri notları kapsar.Not İndirimi(Rating Downgrade)Not indirimi, bir kredi derecelendirme kuruluşunun bir ülke, şirket ya da borçlanma aracının kredi notunu düşürmesidir; borcun zamanında ödenmeme riskinin arttığı görüşünü yansıtır.Temerrüt(Default)Temerrüt, bir borçlunun borcunu ya da faizini vadesinde ve sözleşmede belirlenen şartlara uygun biçimde ödememesi durumudur; bireyler, şirketler ve devletler için kullanılır ve genellikle gecikme faizi, kredi notunun düşmesi gibi sonuçlar doğurur.Ülke Riski(Country Risk)Ülke riski, bir ülkedeki ekonomik, siyasi ve finansal koşullar nedeniyle o ülkeye yapılan yatırımların değer kaybetmesi ya da borçların zamanında geri ödenmemesi ihtimalidir; CDS primleri ve kredi notlarıyla izlenir.Borçlanma(Service Credit Purchase)Sosyal güvenlikte borçlanma, kanunda sayılan ve sigortasız geçen askerlik, doğum, yurt dışı çalışma gibi sürelerin, kişinin bu süreler için prim ödemesiyle sigortalılık hizmetine eklenmesidir.Temerrüt Riski(Default Risk)Temerrüt riski, bir borçlunun faiz veya anapara ödemelerini zamanında ve tam olarak yapamama ihtimalidir. Tahvil ve kredi yatırımlarında en temel risklerden biridir.