İçeriğe geç
parazade

Borçlanma Nedir?

İngilizce: Service Credit Purchase

Yayın: · Son güncelleme:

Borçlanma Nedir? Kısaca

Sosyal güvenlikte borçlanma, kanunda sayılan ve sigortasız geçen askerlik, doğum, yurt dışı çalışma gibi sürelerin, kişinin bu süreler için prim ödemesiyle sigortalılık hizmetine eklenmesidir.

Borçlanma nedir?
İçindekiler
  1. Borçlanma nedir?
  2. Nasıl hesaplanır?
  3. Ne işe yarar?
  4. Nelere dikkat etmeli?

Borçlanma, sigortasız geçen bazı sürelerin parasını sonradan ödeyerek bu süreleri prim gününe ve sigortalılık hizmetine ekletmektir. Genel anlamda "borç almak" demek olsa da sosyal güvenlikte bu özel anlamıyla kullanılır.

Borçlanma nedir?

5510 sayılı Kanun'un 41. maddesi, hangi sürelerin borçlanılabileceğini sayar. Sık başvurulan türler:

  • Askerlik borçlanması: Er ya da erbaş olarak silah altında geçen süreler ile yedek subay ve yedek astsubay okulunda geçen süreler.
  • Doğum borçlanması: Sigortalı olarak tescil edilmiş kadınların doğum sonrası çalışmadıkları süreler; kanunda belirtilen doğum sayısı ve süre sınırları içinde.
  • Yurt dışı borçlanması: Yurt dışında geçen çalışma ya da ikamet süreleri (ayrı bir kanunla düzenlenir).
  • Doktora ve tıpta uzmanlık öğrenimi, avukatlık stajı gibi diğer süreler.

Doğum borçlanmasının sayı ve süre sınırları gibi şartlar değişebileceğinden güncel koşulları SGK'dan kontrol et.

Nasıl hesaplanır?

Borçlanma tutarı, başvuru tarihindeki prime esas günlük kazancın alt ve üst sınırları arasında senin seçeceğin bir kazanç üzerinden, kanundaki oranla hesaplanır. Borçlanılacak gün sayısıyla çarpılır. Tutar SGK tarafından tebliğ edilir ve belirli süre içinde ödenmesi gerekir; ödenmezse borçlanma geçersiz sayılabilir.

Ne işe yarar?

  • Prim günü eksiğini tamamlar.
  • Bazı durumlarda sigortalılık başlangıç tarihini geriye çekebilir; bu etki borçlanma türüne ve şartlara göre değişir.
  • Emeklilik tarihini öne alabilir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Borçlanmanın emeklilik tarihine gerçek etkisini başvurudan önce hesapla; her durumda öne çekmeyebilir.
  • Başvuru sonrası tebliğ edilen tutarı süresinde öde.
  • Borçlanma bedeli dönem dönem değişen kazanç sınırlarına bağlıdır; erken ya da geç başvurmanın maliyetini karşılaştır. Hizmet dökümünde borçlanmanın işlendiğini kontrol et.

Sıkça Sorulan Sorular

Askerlik borçlanması herkese emeklilik avantajı sağlar mı?

Hayır. Borçlanma prim gününü artırır ama yaş ve sigortalılık süresi gibi diğer şartlar da sağlanmalıdır. Kişinin sigorta başlangıcına göre etkisi değişir; başvurudan önce SGK'dan hesaplama istemek faydalıdır.

Borçlanma bedelini taksitle ödeyebilir miyim?

Borçlanma tutarının tebliğden sonra belirli bir süre içinde ödenmesi gerekir. Ödeme koşulları ve olası kolaylıklar mevzuata bağlıdır; güncel bilgiyi SGK'dan almalısın.

İlgili terimler

Prim Günü(Premium Days)Prim günü, bir kişinin adına SGK'ya prim ödenen ve sigortalılık hizmeti olarak sayılan gün sayısıdır. Emeklilik, işsizlik ödeneği ve diğer pek çok sosyal güvenlik hakkı belirli prim günü şartına bağlıdır.Hizmet Dökümü(Service Record)Hizmet dökümü, bir kişinin SGK'ya bildirilmiş tüm çalışma sürelerini, prim günlerini, işyerlerini ve prime esas kazançlarını dönem dönem gösteren resmî kayıt belgesidir. e-Devlet üzerinden alınabilir.SGK(Social Security Institution)SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu), Türkiye'de emeklilik, genel sağlık sigortası, iş kazası, hastalık ve analık gibi sosyal sigorta haklarını yöneten kamu kurumudur. SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı'nın birleşmesiyle kurulmuştur.Prime Esas Kazanç(Earnings Subject to Premium)Prime esas kazanç (PEK), sigorta primlerinin hesaplandığı kazanç tutarıdır. 4A çalışanlarda brüt ücret ve bazı ek ödemelerden oluşur; kanunla belirlenen bir alt sınır ile bir üst sınır (tavan) arasında kalır.Sigortalı(Insured)Sigortalı, özel sigortada riski güvence altına alınan ve zarar hâlinde tazminatı talep etme hakkı olan kişidir. Sosyal güvenlikte ise SGK'ya bildirilerek adına prim ödenen çalışan ya da kişiyi ifade eder.Kamu Görevlisi(Public Servant)Kamu görevlisi, devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürüttüğü kamu hizmetlerinin asli ve sürekli görevlerini yerine getiren kişidir. Memurlar en bilinen kamu görevlisi grubudur.

İlgili yazılar