Gelir Vergisi Kanunu Nedir?
İngilizce: Income Tax Law
Yayın: · Son güncelleme:
Gelir Vergisi Kanunu Nedir? Kısaca
Gelir Vergisi Kanunu (GVK), 193 sayılı kanundur ve gerçek kişilerin bir takvim yılında elde ettiği kazanç ve iratların nasıl vergilendirileceğini, gelir unsurlarını, istisnaları ve vergi tarifesini düzenler.
Gelir Vergisi Kanunu, kısaca GVK, 193 sayılı kanundur ve 1961 yılından bu yana yürürlüktedir. Gerçek kişilerin, yani bireylerin ve şahıs işletmelerinin elde ettiği gelirleri vergilendirir. Şirketlerin kazançları ise ayrı bir kanun olan Kurumlar Vergisi Kanununa tabidir.
Gelir Vergisi Kanunu nedir?
Kanuna göre gelir, bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarıdır. GVK bu gelirin unsurlarını tek tek sayar:
- Ticari kazanç
- Zirai kazanç
- Ücret
- Serbest meslek kazancı
- Gayrimenkul sermaye iradı
- Menkul sermaye iradı
- Diğer kazanç ve iratlar (değer artış kazancı, arızi kazanç)
Kanunda sayılmayan bir kazanç gelir vergisine tabi tutulamaz.
Neleri düzenler?
- Mükellefiyet: Tam mükellef (Türkiye'de yerleşik) ve dar mükellef ayrımı
- İstisna ve muafiyetler: Konut kira istisnası, esnaf muaflığı gibi
- İndirimler: Engelli indirimi, bağış ve eğitim-sağlık harcamalarına ilişkin indirimler
- Tarife: Artan oranlı vergi dilimi sistemi
- Beyan ve stopaj: Yıllık beyan, geçici vergi ve kaynakta kesinti kuralları
Örnek ve dikkat edilecekler
Örneğin hem maaş alan hem de evini kiraya veren bir kişi için GVK iki ayrı gelir unsuru tanımlar. Maaşının vergisi işverence kesilir; kira geliri ise şartlara göre beyan edilir.
Kanundaki tutarlar, dilimler ve istisna hadleri her yıl güncellenir ve kanun sık değişikliğe uğrar. Beyan ve hesaplamalarda güncel metni mevzuat.gov.tr ya da GİB'den kontrol et.
Sıkça Sorulan Sorular
Gelir Vergisi Kanunu şirketlere uygulanır mı?
Hayır. Anonim ve limited şirketler gibi kurumların kazançları Kurumlar Vergisi Kanununa tabidir. Gelir Vergisi Kanunu gerçek kişilerin ve şahıs işletmelerinin gelirlerini düzenler.
Gelir vergisi beyannamesi ne zaman verilir?
Yıllık gelir vergisi beyannamesi genellikle izleyen yılın mart ayında verilir. Güncel tarihleri her yıl GİB duyurularından kontrol etmelisin.
İlgili terimler
İlgili yazılar
Freelancer Nasıl Olunur? Adım Adım Başlangıç ve Vergi Rehberi
Freelancer olmak için resmî bir belge gerekmez: Satılabilir bir beceri seçer, portfolyo hazırlar, bir platformda ya da doğrudan müşterilere hizmet sunarsın. Düzenli gelir oluştuğunda vergi kaydı gerekir; bunu bir mali müşavirle planlamalısın.
Pasif Gelir Nedir, Nasıl Elde Edilir? Sermaye ve Emek Gerçekleri
Pasif gelir, bir kez kurulduktan sonra her gün aktif çalışmadan gelmeye devam eden gelirdir: kira, faiz, temettü, dijital ürün ya da içerik geliri gibi. Ancak neredeyse her pasif gelir ya sermaye ya da önden yoğun emek ister ve düzenli bakım gerektirir.
Borsaya Nasıl Başlanır? Hesap Açmaktan İlk Hisse Emrine Adım Adım
Borsaya başlamak için SPK yetkili bir aracı kurum ya da bankada yatırım hesabı açar, hesaba para yatırır ve uygulamadan hisse emri verirsin. Kaybetmeyi göze alabileceğin küçük bir tutarla başla, ne aldığını araştır, kaldıraç ve tüyolardan uzak dur.