e-İrsaliye Nedir?

e-İrsaliye, sevk irsaliyesinin elektronik belge olarak düzenlenmesidir. Mal bir yerden başka bir yere taşınırken yanında bulunması gereken irsaliye, bu sistemde dijital olarak oluşturulur, mali mühür ya da e-imzayla imzalanır ve alıcıya elektronik ortamda gönderilir.

e-İrsaliye nedir?

Kâğıt irsaliyede belge matbaada bastırılır ve elle ya da yazıcıyla doldurulur. e-İrsaliyede ise belge muhasebe ya da ERP yazılımı, özel entegratör veya GİB portalı üzerinden oluşturulur. Gönderici ile alıcı arasındaki iletim GİB sistemi aracılığıyla yapılır; alıcı, malı teslim aldığında isterse irsaliye yanıtıyla kabul ya da eksik teslimat bilgisini bildirebilir.

Taşıma sırasında belgenin kâğıt çıktısı ya da cep telefonu, tablet gibi cihazlarda görüntülenebilen elektronik hâli denetimlerde ibraz edilebilir.

Kimler zorunludur?

Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleriyle belirli hasılat sınırlarını aşan mükellefler ve bazı sektörlerdekiler (örneğin belirli mal gruplarının üretim ve ticaretini yapanlar) e-irsaliyeye geçmekle yükümlüdür. Zorunluluk kapsamı ve geçiş tarihleri değişebilir; güncel listeyi GİB'den kontrol et. e-İrsaliye kullanıcısı bir firma, sistemde kayıtlı olmayan bir alıcıya gönderim yaptığında belgeyi kâğıt çıktı ya da uygun yöntemle iletir.

Örnek ve dikkat edilecekler

Varsayımsal bir örnek: Bir toptancı, depodan müşterisinin mağazasına mal gönderirken e-irsaliyeyi sistemde düzenler. Belge anında alıcının sistemine düşer; şoför de belgenin dijital görüntüsünü yanında taşır. Mal teslim edildikten sonra kanunda belirtilen süre içinde fatura kesilir.

• Mal yola çıkmadan önce e-irsaliye düzenlenmiş olmalıdır.
• İrsaliyesiz sevk, özel usulsüzlük cezasına yol açabilir.