Varlık Dağılımı Nedir?
İngilizce: Asset Allocation
Yayın: · Son güncelleme:
Varlık Dağılımı Nedir? Kısaca
Varlık dağılımı, bir yatırım portföyünün hisse senedi, tahvil, nakit, altın ve gayrimenkul gibi varlık sınıfları arasında hangi oranlarda bölüneceğinin belirlenmesidir.
Varlık dağılımı, birikimini varlık sınıfları arasında hangi oranda paylaştıracağına karar vermektir. Hangi hisseyi ya da hangi fonu seçeceğinden önce gelen, daha üst düzey bir karardır. Portföyün genel risk ve getiri karakterini büyük ölçüde bu dağılım belirler.
Başlıca varlık sınıfları
- Nakit ve benzerleri: vadesiz/vadeli mevduat, para piyasası fonları
- Sabit getirili araçlar: devlet tahvili, hazine bonosu, özel sektör tahvili
- Hisse senetleri: doğrudan ya da fonlar aracılığıyla
- Emtia: altın, gümüş
- Gayrimenkul
- Döviz
Dağılımı neler belirler?
- Yatırım süresi: Paraya ne kadar uzun süre ihtiyaç duymayacaksan dalgalı varlıklara o kadar fazla yer verebilirsin.
- Risk toleransı: Değer kayıplarına dayanma gücün.
- Hedef: Birikimi korumak mı, büyütmek mi?
- Gelir düzeni: Düzenli ve güvenli bir gelirin varsa daha fazla risk taşıyabilirsin.
Örnek
Varsayımsal iki kişi düşünelim. Üç yıl sonra ev peşinatı ödeyecek olan Ayşe, birikiminin büyük kısmını düşük riskli araçlarda tutabilir. Yirmi yıl sonrası için emeklilik birikimi yapan Mehmet ise dalgalanmaya katlanarak hisse ağırlığını daha yüksek tutabilir. Bu örnekler yatırım önerisi değildir; yalnızca mantığı açıklar.
Nelere dikkat etmeli?
- Fiyatlar değiştikçe dağılım hedeften sapar. Belirli aralıklarla hedef oranlara dönmek (yeniden dengeleme) disiplin sağlar.
- Varlık dağılımı, çeşitlendirme ile birlikte çalışır: Önce sınıflar arası, sonra sınıf içi dağıtım yapılır.
- Yaşın, gelirin ve hedeflerin değiştikçe dağılımı da güncellemek gerekir. Karar vermekte zorlanıyorsan yetkili bir yatırım danışmanından destek alabilirsin.
Sıkça Sorulan Sorular
Varlık dağılımı ile çeşitlendirme aynı şey mi?
Yakın ama farklı kavramlardır. Varlık dağılımı paranın hangi varlık sınıflarına hangi oranda bölüneceğini belirler. Çeşitlendirme ise hem sınıflar arasında hem de her sınıfın içinde riski dağıtmayı ifade eder.
Yaşa göre varlık dağılımı kuralı var mı?
Bazı genel kurallar yaşı ilerledikçe riskli varlık oranının azaltılmasını önerir. Ancak bunlar kaba yaklaşımlardır; kişinin gelir durumu, hedefleri ve risk toleransı daha belirleyicidir.