İçeriğe geç
parazade
Finans

Döviz Ne Demek?

İngilizce: Foreign Currency

Yayın: · Son güncelleme:

Döviz Ne Demek? Kısaca

Döviz, bir ülkenin kendi parası dışındaki yabancı paraları ve bu paralar cinsinden düzenlenmiş çek, havale gibi ödeme araçlarını ifade eder. Türkiye için ABD doları, euro ve sterlin en bilinen dövizlerdendir.

Döviz nedir?
İçindekiler
  1. Döviz ne demek?
  2. Döviz kuru nedir?
  3. Döviz nerelerde karşımıza çıkar?
  4. Nelere dikkat etmeli?

Döviz, Türk lirası dışındaki yabancı paralar ve bu paralarla yapılan ödeme araçlarıdır. Banka hesabındaki dolar, euro cinsinden bir havale ya da yabancı para üzerine düzenlenmiş bir çek döviz kapsamına girer.

Döviz ne demek?

Kelime Fransızca "devise" sözcüğünden gelir. Teknik kullanımda döviz ile efektif ayrılır:

  • Döviz: Yabancı paranın kayden, yani banka hesabında ya da ödeme aracı olarak bulunan hâli.
  • Efektif: Yabancı paranın elle tutulur banknot ve madeni para hâli.

Bankalar bu ikisi için farklı alış-satış fiyatları ilan edebilir; elden nakit dolar alıp satmak ile hesaptaki dolarla işlem yapmak farklı kurdan gerçekleşebilir. Ayrıntılar için efektif kur maddesine bakabilirsin.

Döviz kuru nedir?

Bir yabancı paranın TL cinsinden fiyatına döviz kuru denir. Türkiye dalgalı kur rejimini uygular; kurlar piyasadaki arz ve talebe göre oluşur. Merkez Bankası her iş günü gösterge niteliğinde kurlar ilan eder.

Döviz nerelerde karşımıza çıkar?

  • Dış ticarette ihracat ve ithalat ödemeleri.
  • Yurt dışı seyahat, eğitim ve alışveriş.
  • Bireylerin döviz tevdiat hesabında tuttuğu birikimler.
  • Döviz cinsinden borçlanan şirketlerin kredi ödemeleri.

Nelere dikkat etmeli?

  • Kur riski: Döviz cinsinden borcun varsa ve gelirin TL ise, kur yükseldiğinde borcun TL karşılığı artar.
  • Alış-satış farkı: Sık al-sat yapmak, kur farkı nedeniyle maliyet oluşturur.
  • Vergi ve masraflar: Döviz alımlarında uygulanabilecek vergi ve masrafları bankandan ya da resmî kaynaklardan kontrol et.
  • Yetkili kurumlar: Döviz işlemlerini bankalar ve yetkili döviz büroları üzerinden yap; sokakta ya da kayıt dışı alım sahte para riski taşır.

Sıkça Sorulan Sorular

Döviz ile efektif arasındaki fark nedir?

Döviz, yabancı paranın hesapta ya da ödeme aracı olarak bulunan kayden hâlidir. Efektif ise fiziki banknot ve madeni paradır; bankalar ikisi için farklı fiyatlar uygulayabilir.

Türkiye'de döviz kuru nasıl belirlenir?

Türkiye dalgalı kur rejimi uygular ve kurlar piyasadaki arz ve talebe göre oluşur. Merkez Bankası her iş günü gösterge niteliğinde kurlar açıklar.

İlgili terimler

Döviz Kuru(Exchange Rate)Döviz kuru, bir ülke parasının başka bir ülke parası cinsinden fiyatıdır. Örneğin 1 ABD dolarının kaç Türk lirası ettiğini gösterir ve arz-talep, faiz, enflasyon gibi etkenlerle değişir.Efektif Kur(Effective Exchange Rate)Bankacılıkta efektif kur, nakit döviz yani banknot alım satımında uygulanan kurdur. İktisatta ise efektif kur, bir paranın ticaret ortaklarının paralarından oluşan sepete karşı ağırlıklı ortalama değerini gösteren endeksi ifade eder.Kur Riski(Exchange Rate Risk)Kur riski, döviz kurlarındaki beklenmedik değişimlerin, döviz cinsinden borç, alacak, gelir, gider ya da yatırımların yerel para karşılığını olumsuz etkileme ihtimalidir. Döviz riski olarak da anılır.Döviz Tevdiat Hesabı(Foreign Currency Deposit Account)Döviz tevdiat hesabı (DTH), bankada dolar, euro ya da sterlin gibi yabancı para cinsinden açılan mevduat hesabıdır. Birikimini yabancı para olarak tutmanı sağlar; vadesiz ya da vadeli açılabilir ve getirisi döviz cinsinden hesaplanır.Çek(Check)Çek, bir kişinin (keşideci) bankasına, hesabındaki paradan belirli bir tutarı çeki ibraz eden kişiye ya da çekte adı yazılı lehtara ödemesi için verdiği yazılı ve kayıtsız şartsız ödeme talimatıdır.Kur Farkı(Exchange Rate Difference)Kur farkı, döviz cinsinden bir alacak, borç ya da işlemin kaydedildiği tarihteki kur ile tahsil, ödeme veya değerleme tarihindeki kur arasındaki değişimden doğan kazanç ya da kayıptır.

İlgili yazılar