Tutarlılık Kavramı Nedir?

Tutarlılık kavramı nedir?

Tutarlılık kavramı, bir işletmenin seçtiği muhasebe yöntemini her dönem aynı biçimde uygulamasıdır. Stok değerleme, amortisman ya da gelir kaydı gibi konularda bir yöntem seçildiyse yıldan yıla değiştirilmez. Bu kavram 12 temel muhasebe kavramından biridir.

Neden önemlidir?

Yöntem her yıl değişirse kârdaki artış ya da azalışın gerçek mi yoksa hesap değişikliğinden mi kaynaklandığı anlaşılamaz. Yatırımcı, banka ve ortaklar işletmeyi geçmiş yıllarla kıyaslayarak değerlendirir. Tutarlılık bu kıyaslamayı mümkün kılar.

Kavram yöntemi asla değiştirmemek anlamına gelmez. Yeni bir standart yürürlüğe girdiğinde ya da mevcut yöntem işletmenin durumunu artık doğru yansıtmadığında değişiklik gündeme gelebilir. Haklı bir neden varsa değişiklik yapılabilir, ancak etkisi ve gerekçesi finansal tablo dipnotlarında açıklanmalıdır.

Örnek

Örneğin bir mağaza stoklarını yıllarca ağırlıklı ortalama maliyetle değerliyor. Fiyatların hızla arttığı bir yılda kârı farklı göstermek için yöntemi değiştirirse o yılın kârı önceki yıllarla karşılaştırılamaz. Doğru yol, değişikliği gerekçesiyle açıklamak ve mümkünse önceki yılın rakamlarını da yeni yönteme göre göstermektir.

Vergi açısından durum nedir?

Vergi kanunları da bazı yöntem değişikliklerine sınır koyar. Amortismanda bir kez seçilen yöntemden belirli koşullarla dönülebilir. Stokta hangi yöntemi kullanabileceğiniz ise yasal düzenlemelere bağlıdır. Yöntem değiştirmeden önce vergi etkisini mali müşavirinizle hesaplayın ve kararı yazılı olarak kayıt altına alın.