İçeriğe geç
parazade
Borsa

Tarihsel Volatilite Nedir?

İngilizce: Historical Volatility

Yayın: · Son güncelleme:

Tarihsel Volatilite Nedir? Kısaca

Tarihsel volatilite, bir varlığın geçmiş fiyat getirilerinin ne kadar dalgalandığını gösteren ve genellikle getirilerin standart sapmasıyla hesaplanan bir oynaklık ölçüsüdür. Çoğunlukla yıllık yüzde olarak ifade edilir.

Tarihsel Volatilite nedir?
İçindekiler
  1. Tarihsel volatilite nedir, nasıl hesaplanır?
  2. Örnek
  3. Zımni volatiliteden farkı
  4. Nelere dikkat etmeli?

Tarihsel volatilite, gerçekleşmiş volatilite olarak da bilinir ve bir varlığın fiyatının geçmişte ne kadar oynak olduğunu ölçer. Geleceğe dair bir beklenti değil, olmuş fiyat hareketlerinin özetidir. Risk ölçümü, pozisyon büyüklüğü belirleme ve opsiyon analizinde sık kullanılır.

Tarihsel volatilite nedir, nasıl hesaplanır?

Yaygın yöntem şu adımlardan oluşur:

  1. Belirli bir dönem (örneğin son 20 ya da 30 işlem günü) için günlük getiriler hesaplanır; çoğunlukla logaritmik getiri kullanılır.
  2. Bu getirilerin standart sapması alınır.
  3. Günlük değer, yıllık değere çevrilir: Yıllık volatilite = Günlük standart sapma × √(Yıldaki işlem günü sayısı)

Yıldaki işlem günü sayısı için genellikle yaklaşık 252 kullanılır; bu sayı piyasaya ve takvime göre biraz değişebilir.

Örnek

Varsayımsal bir hissenin son 30 günlük getirilerinin günlük standart sapması %2 olsun. Yıllık tarihsel volatilite yaklaşık %2 × √252 ≈ %31,7 olur. Bu, son dönemde hissenin yıllık bazda bu düzeyde bir oynaklık gösterdiği anlamına gelir.

Zımni volatiliteden farkı

Tarihsel volatilite geçmişe bakar. Zımni volatilite ise opsiyon fiyatlarından türetilir ve piyasanın gelecekteki oynaklık beklentisini yansıtır. İkisinin karşılaştırılması, opsiyonların göreli olarak pahalı ya da ucuz fiyatlanıp fiyatlanmadığına dair fikir verebilir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Seçilen dönem sonucu doğrudan etkiler; kısa dönem hızlı tepki verir, uzun dönem daha istikrarlıdır.
  • Geçmişteki düşük oynaklık, geleceğin de sakin olacağı anlamına gelmez; ani şoklar volatiliteyi hızla artırabilir.
  • Standart sapma yukarı ve aşağı hareketleri aynı tutar; aşağı yönlü risk için ek ölçüler de gerekebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tarihsel volatilite yüksekse ne anlama gelir?

Varlığın fiyatının son dönemde geniş aralıklarda dalgalandığını gösterir. Bu, hem kâr hem zarar ihtimalinin büyük olduğu, yani riskin yüksek olduğu bir dönem demektir.

Tarihsel volatilite gelecekteki riski gösterir mi?

Doğrudan göstermez. Geçmiş oynaklık bir fikir verir ama piyasa koşulları değiştiğinde gelecekteki oynaklık geçmişten çok farklı olabilir.

İlgili terimler

Volatilite(Volatility)Volatilite, bir varlığın fiyatının belirli bir dönemde ne kadar ve ne sıklıkla dalgalandığını gösteren ölçüdür. Yüksek volatilite fiyatın hızlı ve sert hareket ettiğini, düşük volatilite ise daha durgun seyrettiğini gösterir.Zımni Volatilite(Implied Volatility)Zımni volatilite (implied volatility, IV), bir opsiyonun piyasa fiyatından, fiyatlama modeli tersine çalıştırılarak elde edilen ve dayanak varlığın gelecekte ne kadar oynak olacağına dair piyasa beklentisini yansıtan volatilite değeridir.ATR(Average True Range)ATR (Average True Range, Ortalama Gerçek Aralık), bir varlığın belirli bir dönemdeki ortalama fiyat dalgalanmasını ölçen oynaklık göstergesidir. Fiyatın yönünü değil, ne kadar hareket ettiğini gösterir.Risk Yönetimi(Risk Management)Risk yönetimi, yatırımlarda karşılaşılabilecek riskleri tanımlama, ölçme ve kabul edilebilir düzeyde tutmak için önlem alma sürecidir. Zarar durdurma, çeşitlendirme, pozisyon büyüklüğü ve kaldıraç kontrolü başlıca araçlarıdır.Opsiyon(Option)Opsiyon, alıcısına bir prim karşılığında dayanak varlığı belirli bir fiyattan, belirli bir tarihte ya da tarihe kadar alma veya satma hakkı veren, satıcısına ise bu hakka karşı yükümlülük getiren türev sözleşmedir.Aşağı Yönlü Risk(Downside Risk)Aşağı yönlü risk, bir yatırımın değerinin beklenenin altına düşme ihtimalini ve bu düşüşün olası büyüklüğünü ifade eder; yatırımcının yalnız kayıp tarafındaki belirsizliğe odaklanan bir risk ölçüsüdür.