İçeriğe geç
parazade
Borsa

ATR Nedir?

İngilizce: Average True Range

Yayın: · Son güncelleme:

ATR Nedir? Kısaca

ATR (Average True Range, Ortalama Gerçek Aralık), bir varlığın belirli bir dönemdeki ortalama fiyat dalgalanmasını ölçen oynaklık göstergesidir. Fiyatın yönünü değil, ne kadar hareket ettiğini gösterir.

ATR nedir?
İçindekiler
  1. ATR nedir?
  2. Örnek
  3. Nasıl kullanılır?
  4. Nelere dikkat etmeli?

ATR, J. Welles Wilder tarafından 1978'de tanıtılan bir göstergedir. Fiyat aralıklarındaki boşlukları (gap) da hesaba katarak volatilite ölçer.

ATR nedir?

ATR'ın temelinde "gerçek aralık" (true range) kavramı vardır. Her dönem için aşağıdaki üç değerden en büyüğü gerçek aralık olarak alınır:

  1. Bugünkü en yüksek − Bugünkü en düşük
  2. |Bugünkü en yüksek − Önceki kapanış|
  3. |Bugünkü en düşük − Önceki kapanış|

Önceki kapanışı hesaba katmak, fiyatın boşlukla açıldığı günlerdeki hareketi de yakalamayı sağlar. ATR, gerçek aralıkların genellikle 14 dönemlik düzeltilmiş ortalamasıdır.

Örnek

Varsayımsal olarak bir hissenin önceki kapanışı 100 TL, bugünkü en yükseği 106 TL ve en düşüğü 102 TL olsun. Gün içi aralık 4 TL'dir, ama önceki kapanışa göre en yüksek fark 6 TL'dir. Bu günün gerçek aralığı 6 TL olarak alınır.

Nasıl kullanılır?

  • Oynaklığı izlemek: ATR'ın yükselmesi fiyatın daha sert hareket ettiğini, düşmesi sakinleştiğini gösterir.
  • Zarar durdurma seviyesi: Bazı yatırımcılar zarar durdurma mesafesini ATR'ın belirli bir katı olarak belirler. Böylece seviye, varlığın normal dalgalanmasına göre ayarlanmış olur.
  • Pozisyon büyüklüğü: Oynaklığı yüksek varlıklarda daha küçük pozisyon almak için ATR referans alınabilir.

Nelere dikkat etmeli?

ATR yön göstermez; yükselen bir ATR hem sert yükselişte hem sert düşüşte görülebilir. Mutlak bir değer olduğu için ATR'ı farklı varlıklar arasında doğrudan karşılaştırmak yanıltıcı olabilir; 10 TL'lik ve 1.000 TL'lik hisselerin ATR'ları farklı ölçeklerdedir. ATR geçmiş oynaklığı ölçer ve gelecekte ani bir haberle oynaklığın aniden artmasını öngörmez.

Sıkça Sorulan Sorular

ATR yükselirse ne anlama gelir?

Fiyatın son dönemde daha geniş aralıklarda hareket ettiğini, yani oynaklığın arttığını gösterir. ATR yönü göstermez; bu artış yükselişte de düşüşte de görülebilir.

ATR zarar durdurmada nasıl kullanılır?

Bazı yatırımcılar zarar durdurma seviyesini giriş fiyatından ATR'ın belirli bir katı kadar uzağa koyar. Böylece seviye, varlığın olağan dalgalanmasına göre belirlenmiş olur.

İlgili terimler

Volatilite(Volatility)Volatilite, bir varlığın fiyatının belirli bir dönemde ne kadar ve ne sıklıkla dalgalandığını gösteren ölçüdür. Yüksek volatilite fiyatın hızlı ve sert hareket ettiğini, düşük volatilite ise daha durgun seyrettiğini gösterir.Zarar Durdur Emri(Stop Loss Order)Zarar durdur emri (stop loss), fiyat önceden belirlenen bir seviyeye geldiğinde otomatik olarak devreye giren ve pozisyonu kapatmaya çalışan koşullu emirdir. Amacı olası zararı sınırlamaktır.Pozisyon Büyüklüğü(Position Size)Pozisyon büyüklüğü, tek bir işlemde bir varlığa ayırdığın tutar ya da aldığın adet miktarıdır. Genellikle toplam sermayenin ne kadarını riske atmaya razı olduğuna ve zarar kes seviyesinin uzaklığına göre belirlenir.ADX(Average Directional Index)ADX (Average Directional Index, Ortalama Yön Endeksi), bir trendin yönünden bağımsız olarak ne kadar güçlü olduğunu ölçen ve 0 ile 100 arasında değer alan teknik göstergedir. Piyasanın trendli mi yatay mı olduğunu anlamaya yardımcı olur.GapGap, bir varlığın fiyat grafiğinde iki ardışık mum ya da seans arasında hiç işlem görülmeyen fiyat aralığıdır; fiyatın bir önceki kapanıştan belirgin biçimde yukarıda ya da aşağıda açılmasıyla oluşur.Halka Arz Getirisi(IPO Return)Halka arz getirisi, halka arzda belirlenen fiyattan alınan payların, borsada işlem görmeye başladıktan sonraki fiyatına göre sağladığı yüzde kazanç ya da kayıptır; genellikle ilk işlem günü ve belirli dönemler için hesaplanır.