İçeriğe geç
parazade
Borsa

Tahvil Nedir?

İngilizce: Bond

Yayın: · Son güncelleme:

Tahvil Nedir? Kısaca

Tahvil, devletin ya da şirketlerin borç para toplamak için çıkardığı, yatırımcıya belirli vadede anaparayı ve genellikle dönemsel faiz (kupon) ödemesini taahhüt eden borçlanma aracıdır.

Tahvil nedir?
İçindekiler
  1. Temel kavramlar
  2. Tahvil fiyatı neden değişir?
  3. Riskleri

Tahvil, ihraççının yatırımcıdan borç aldığını gösteren bir menkul kıymettir. Tahvili alan kişi aslında ihraççıya borç vermiş olur. Karşılığında vade sonunda anaparayı, vade boyunca da genellikle düzenli faiz ödemelerini alır. Türkiye'de bir yıldan uzun vadeli borçlanma araçları genellikle tahvil, daha kısa vadeliler ise bono olarak adlandırılır.

Temel kavramlar

  • Nominal değer: Vade sonunda geri ödenecek anapara tutarı.
  • Kupon: Dönemsel faiz ödemesi; oranı kupon faizi olarak anılır.
  • Vade: Anaparanın geri ödeneceği tarih.
  • İhraççı: Devlet (devlet tahvili), banka ya da şirket olabilir.

Tahvil fiyatı neden değişir?

Tahviller vadeden önce piyasada alınıp satılabilir. Piyasa faizleri yükselirse eski, düşük kuponlu tahviller daha az cazip hale gelir ve fiyatları düşer; faizler düşerse fiyatları yükselir. Vadesi uzun tahvillerde bu etki daha büyüktür.

Riskleri

  • Faiz riski: Vadeden önce satmak zorunda kalırsan, faizler yükselmişse zararına satabilirsin.
  • Kredi riski: İhraççı ödeme güçlüğüne düşerse kupon ya da anapara ödenmeyebilir. Şirket tahvillerinde bu risk devlet tahvillerine göre genellikle daha yüksektir.
  • Enflasyon riski: Sabit kuponlu tahvillerde yüksek enflasyon reel getiriyi eritebilir.
  • Likidite riski: Bazı tahvillerde alıcı bulmak zor olabilir.

Tahvil, hisse senedine göre daha öngörülebilir nakit akışı sunabilir ama risksiz değildir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tahvil ile hisse senedi arasındaki fark nedir?

Tahvil sahibi ihraççının alacaklısıdır ve belirli ödemeler bekler. Hisse senedi sahibi ise şirketin ortağıdır; getirisi şirketin kârına ve hisse fiyatına bağlıdır, sabit bir ödeme vaadi yoktur.

Tahvili vadesinden önce satabilir miyim?

Evet, borsada ya da tezgâh üstü piyasada işlem gören tahviller vadeden önce satılabilir. Ancak satış fiyatı o günkü piyasa faizlerine göre alış fiyatından yüksek ya da düşük olabilir.

İlgili terimler

Kupon Faizi(Coupon Rate)Kupon faizi, bir tahvilin ihraççısının nominal değer üzerinden yatırımcıya dönemsel olarak ödemeyi taahhüt ettiği faiz oranıdır; bu oranla yapılan her ödemeye kupon ödemesi denir.Devlet Tahvili(Government Bond)Devlet tahvili, devletin bir yıldan uzun vadeli borçlanmak için çıkardığı borçlanma senedidir. Tahvili alan kişi devlete borç vermiş olur; karşılığında dönemsel faiz (kupon) ve vade sonunda anaparayı alır.Getiri Eğrisi(Yield Curve)Getiri eğrisi, aynı ihraççıya ait ve kredi riski benzer borçlanma araçlarının farklı vadelerdeki getirilerini bir grafikte birleştiren ve faiz beklentilerini gösteren çizgidir.Hazine Bonosu(Treasury Bill)Hazine bonosu, devletin kısa vadeli borçlanma ihtiyacı için çıkardığı, vadesi bir yıl veya daha kısa olan borçlanma senedidir. Genellikle nominal değerinin altında satılır, vadede nominal değeri ödenir.Faiz(Interest)Faiz, borç verilen ya da bir süre kullanıma bırakılan paranın karşılığında ödenen bedeldir. Borç alan için bir maliyet, para yatıran için bir getiridir ve genellikle yıllık yüzde oran olarak ifade edilir.Enflasyon(Inflation)Enflasyon, mal ve hizmet fiyatlarının genel düzeyinin belirli bir dönem boyunca sürekli artmasıdır. Enflasyon yükseldikçe aynı parayla daha az şey alınır; yani paranın satın alma gücü düşer.

İlgili yazılar