İçeriğe geç
parazade
Borsa

Getiri Eğrisi Nedir?

İngilizce: Yield Curve

Yayın: · Son güncelleme:

Getiri Eğrisi Nedir? Kısaca

Getiri eğrisi, aynı ihraççıya ait ve kredi riski benzer borçlanma araçlarının farklı vadelerdeki getirilerini bir grafikte birleştiren ve faiz beklentilerini gösteren çizgidir.

Getiri Eğrisi nedir?
İçindekiler
  1. Getiri eğrisi türleri
  2. Ne anlatır?
  3. Nelere dikkat etmeli?

Getiri eğrisi, genellikle devlet tahvillerinin kısa vadeden uzun vadeye kadar farklı vadelerdeki getirilerinin bir grafik üzerinde birleştirilmesiyle elde edilir. Yatay eksende vade, dikey eksende getiri bulunur. Piyasanın gelecekteki faizler, enflasyon ve ekonomik büyüme hakkındaki beklentilerini özetleyen önemli bir göstergedir.

Getiri eğrisi türleri

  • Normal (pozitif eğimli): Uzun vadeli getiriler kısa vadelilerden yüksektir. Yatırımcı, parasını daha uzun süre bağlamanın karşılığında ek getiri ister.
  • Yatay: Kısa ve uzun vadeli getiriler birbirine yakındır; çoğu zaman bir geçiş dönemine işaret eder.
  • Ters (negatif eğimli): Kısa vadeli getiriler uzun vadelilerden yüksektir. Genellikle sıkı para politikası dönemlerinde ya da piyasanın ileride faiz indirimi beklediği durumlarda görülür.

Ne anlatır?

Kısa vadeli getiriler büyük ölçüde merkez bankasının politika faizine bağlıdır. Uzun vadeli getiriler ise enflasyon ve büyüme beklentilerini daha çok yansıtır. Bazı ülkelerde ters getiri eğrisi, geçmişte resesyon öncesinde sıkça görülmüş ve bu yüzden bir uyarı işareti olarak izlenmiştir. Ancak bu ilişki her zaman ve her ülkede geçerli değildir.

Nelere dikkat etmeli?

Getiri eğrisi bir tahmin aracı değil, piyasa fiyatlamasının anlık fotoğrafıdır. Beklentiler değiştikçe eğri de hızla değişebilir. Türkiye gibi enflasyonun ve risk priminin yüksek olduğu ekonomilerde eğrinin şekli, gelişmiş piyasalardan farklı yorumlanmayı gerektirebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Ters getiri eğrisi kesin resesyon demek mi?

Hayır. Ters getiri eğrisi bazı ekonomilerde geçmişte durgunluk öncesinde görülmüştür, ancak her seferinde resesyon izlememiştir. Tek başına kesin bir öngörü olarak kullanılmamalıdır.

Getiri eğrisi neden önemlidir?

Bankaların kredi fiyatlamasından tahvil yatırımına kadar birçok karar vadeye göre faiz düzeyine dayanır. Eğri, piyasanın faiz ve enflasyon beklentilerini tek bakışta gösterdiği için yakından izlenir.

İlgili terimler

Tahvil(Bond)Tahvil, devletin ya da şirketlerin borç para toplamak için çıkardığı, yatırımcıya belirli vadede anaparayı ve genellikle dönemsel faiz (kupon) ödemesini taahhüt eden borçlanma aracıdır.Kupon Faizi(Coupon Rate)Kupon faizi, bir tahvilin ihraççısının nominal değer üzerinden yatırımcıya dönemsel olarak ödemeyi taahhüt ettiği faiz oranıdır; bu oranla yapılan her ödemeye kupon ödemesi denir.Politika Faizi(Policy Rate)Politika faizi, bir merkez bankasının para politikasını yürütmek için belirlediği temel faiz oranıdır. Türkiye'de TCMB'nin bir hafta vadeli repo ihale faiz oranı politika faizi olarak kullanılır.Resesyon(Recession)Resesyon, ekonomik faaliyetin geniş bir alana yayılarak belirgin biçimde ve birkaç ay boyunca daralmasıdır. Yaygın bir pratik tanıma göre GSYH'nin art arda iki çeyrek küçülmesi teknik resesyon olarak adlandırılır.Enflasyon(Inflation)Enflasyon, mal ve hizmet fiyatlarının genel düzeyinin belirli bir dönem boyunca sürekli artmasıdır. Enflasyon yükseldikçe aynı parayla daha az şey alınır; yani paranın satın alma gücü düşer.Para Politikası(Monetary Policy)Para politikası, merkez bankasının fiyat istikrarı gibi hedeflere ulaşmak için faiz oranlarını, para arzını ve piyasadaki likiditeyi yönlendirmek amacıyla aldığı karar ve uygulamaların bütünüdür.Faiz(Interest)Faiz, borç verilen ya da bir süre kullanıma bırakılan paranın karşılığında ödenen bedeldir. Borç alan için bir maliyet, para yatıran için bir getiridir ve genellikle yıllık yüzde oran olarak ifade edilir.