İçeriğe geç
parazade
Borsa

Serbest Fon Nedir?

İngilizce: Hedge Fund

Yayın: · Son güncelleme:

Serbest Fon Nedir? Kısaca

Serbest fon, klasik fonlara uygulanan birçok portföy sınırlamasına tabi olmadan esnek stratejiler izleyebilen ve katılma payları yalnızca nitelikli yatırımcılara satılabilen yatırım fonudur.

Serbest Fon nedir?
İçindekiler
  1. Serbest fon nasıl çalışır?
  2. Neden yalnız nitelikli yatırımcılar?
  3. Nelere dikkat etmeli?

Serbest fon, dünyada "hedge fund" olarak bilinen yapıya benzeyen, daha geniş yatırım serbestliğine sahip fon türüdür. Türkiye'de SPK'nın yatırım fonlarına ilişkin düzenlemelerine göre serbest fonların katılma payları yalnızca nitelikli yatırımcılara satılabilir. Nitelikli yatırımcı tanımı ve buna ilişkin eşikler mevzuatta belirlenir; güncel şartları aracı kurumundan ya da SPK'dan öğrenmelisin.

Serbest fon nasıl çalışır?

Serbest fonlar, klasik fonlardaki varlık dağılımı ve yoğunlaşma sınırlarının çoğundan muaf tutulur. Bu sayede portföy yöneticisi şunları yapabilir:

  • Tek bir varlık sınıfında ya da az sayıda araçta yoğunlaşmak,
  • Türev araçlar ve kaldıraç kullanmak,
  • Açığa satış gibi tekniklerle düşüşten kazanç hedeflemek,
  • Yurt dışı ve döviz cinsi varlıklara yatırım yapmak.

Neden yalnız nitelikli yatırımcılar?

Esnek strateji, yüksek getiri potansiyeli kadar yüksek kayıp riski de taşır. Kaldıraçlı ve türev ağırlıklı pozisyonlar kısa sürede büyük zararlara yol açabilir. Düzenleyici, bu riskleri daha iyi değerlendirebileceği varsayılan ve belirli bir finansal büyüklüğe sahip yatırımcılarla sınırlama getirir.

Nelere dikkat etmeli?

Serbest fonların stratejisi fondan fona çok farklıdır; bazıları düşük riskli kısa vadeli araçlara, bazıları yoğun kaldıraçlı türevlere yatırım yapar. "Serbest" adı tek başına risk düzeyini anlatmaz. İzahnamede strateji, risk değeri, alım satım valörleri, performans ücreti ve varsa çıkış kısıtları mutlaka okunmalıdır. Geçmiş performans gelecekteki sonuçları göstermez.

Sıkça Sorulan Sorular

Serbest fon almak için şart var mı?

Evet. Mevzuata göre serbest fon katılma payları yalnızca nitelikli yatırımcılara satılabilir. Aracı kurum ya da banka, alım öncesinde bu şartı sağladığını gösteren belge veya beyan isteyebilir.

Serbest fonlar daha mı risklidir?

Çoğu serbest fon klasik fonlara göre daha esnek ve dolayısıyla potansiyel olarak daha risklidir, ancak risk fonun stratejisine göre değişir. Her fonun izahnamesindeki risk değeri ve yatırım politikası ayrı ayrı incelenmelidir.

İlgili terimler

Yatırım Fonu(Mutual Fund)Yatırım fonu, birçok yatırımcıdan toplanan paranın profesyonel bir portföy yönetim şirketi tarafından hisse, tahvil, mevduat gibi varlıklara yatırıldığı ve getirinin pay sahipleri arasında paylaşıldığı ortak yatırım aracıdır.Türev Araç(Derivative)Türev araç, değeri hisse, endeks, döviz, faiz ya da emtia gibi başka bir dayanak varlığın fiyatından türeyen finansal sözleşmedir; riskten korunma ve fiyat beklentisine dayalı işlem amacıyla kullanılır.Kaldıraç(Leverage)Kaldıraç, yatırımcının borç ya da türev ürünler aracılığıyla kendi sermayesinden daha büyük bir pozisyon açabilmesidir. Kazançları büyütebildiği gibi kayıpları da aynı oranda büyütür.Risk Profili(Risk Profile)Risk profili, bir yatırımcının mali durumu, yatırım süresi, bilgi ve deneyimi ile kayıplara katlanma isteği birlikte değerlendirilerek ne kadar risk alabileceğini gösteren kişisel değerlendirmedir.Varlık Dağılımı(Asset Allocation)Varlık dağılımı, bir yatırım portföyünün hisse senedi, tahvil, nakit, altın ve gayrimenkul gibi varlık sınıfları arasında hangi oranlarda bölüneceğinin belirlenmesidir.Açığa Satış(Short Selling)Açığa satış, yatırımcının sahip olmadığı payları ödünç alarak satması ve daha sonra daha düşük fiyattan geri alıp iade etmeyi hedeflemesidir. Fiyat düşüşünden kazanç amaçlar ama kayıp riski teorik olarak sınırsızdır.

İlgili yazılar