İçeriğe geç
parazade
Girişimcilik & İş Dünyası

Senaryo Planlama Nedir?

İngilizce: Scenario Planning

Yayın: · Son güncelleme:

Senaryo Planlama Nedir? Kısaca

Senaryo planlama, geleceği tek bir tahminle öngörmek yerine birbirinden farklı birkaç olası gelecek tablosu (senaryo) oluşturup şirketin her birinde nasıl davranacağını önceden düşündüğü stratejik planlama yöntemidir.

Senaryo Planlama nedir?
İçindekiler
  1. Senaryo planlama nedir?
  2. Adımlar nelerdir?
  3. Örnek
  4. Senaryo analizinden farkı

Senaryo planlama nedir?

Senaryo planlama, belirsizliği kabul eden bir planlama biçimidir. "Gelecek yıl ne olacak" sorusuna tek cevap vermek yerine "ne olabilir ve her durumda ne yaparız" sorusunu sorar. Yöntem, enerji şirketlerinin 1970'lerdeki petrol krizlerine hazırlık çalışmalarıyla tanındı.

Senaryolar tahmin değildir. Her biri, yöneticilerin farklı olasılıkları ciddiye almasını sağlayan tutarlı bir hikâyedir.

Adımlar nelerdir?

  1. Odak sorusunu belirleyin: Örneğin "önümüzdeki üç yılda ihracat gelirimiz nasıl değişir?"
  2. Etkenleri listeleyin: Kur, talep, mevzuat, rekabet gibi.
  3. En belirsiz ve en etkili iki etkeni seçin.
  4. Senaryoları kurun: İki etkenin uç değerlerini birleştirerek genellikle dört senaryo çıkar.
  5. Her senaryo için eylem planı ve erken uyarı işaretleri belirleyin.

Örnek

Varsayımsal bir tekstil ihracatçısı, en belirsiz iki etken olarak Avrupa talebini ve hammadde maliyetini seçiyor. "Güçlü talep, düşük maliyet" senaryosunda kapasite artırımı planlanıyor. "Zayıf talep, yüksek maliyet" senaryosunda ise yeni pazar arayışı ve stok azaltma devreye giriyor. Hangi senaryonun gerçekleştiğini anlamak için aylık sipariş adedi izleniyor.

Senaryo analizinden farkı

Finansta kullanılan senaryo analizi genellikle bir değişkenin farklı değerlerinin sonuca etkisini hesaplar. Senaryo planlama ise daha geniş, nitel ve stratejik bir çalışmadır. İki yöntem birlikte kullanılabilir: önce senaryolar kurulur, sonra her birinin mali etkisi hesaplanır. Çalışmayı yılda bir kez yenilemek yeterli olur.

Sıkça Sorulan Sorular

Senaryo planlamada kaç senaryo kurulur?

Genellikle üç ya da dört senaryo kurulur. Daha fazlası yönetilmesi zor hâle gelir, tek senaryo ise yöntemin amacını ortadan kaldırır.

Senaryo planlama küçük işletmeler için uygun mu?

Evet. İki belirsiz etken seçip basit bir dört kutulu tabloyla bir öğleden sonra içinde temel bir çalışma yapılabilir.

İlgili terimler

Stratejik Planlama(Strategic Planning)Stratejik planlama, bir kurumun genellikle üç ila beş yıllık bir dönem için nereye ulaşmak istediğini, öncelikli hedeflerini ve bu hedeflere hangi kaynaklarla, hangi yoldan varacağını belirleyip yazıya döktüğü süreçtir.PESTEL Analizi(PESTEL Analysis)PESTEL analizi, bir şirketi etkileyen dış çevreyi politik, ekonomik, sosyal, teknolojik, çevresel ve yasal olmak üzere altı başlıkta inceleyen stratejik analiz yöntemidir. Yeni pazara girişte ve uzun vadeli planlamada kullanılır.İş Sürekliliği Planı(Business Continuity Plan)İş sürekliliği planı, bir kurumun afet, siber olay, elektrik kesintisi ya da tedarik sorunu gibi aksaklıklarda kritik faaliyetlerini kabul edilebilir bir düzeyde sürdürebilmesi ve kısa sürede normale dönebilmesi için hazırladığı yazılı plandır.Kriz Yönetimi(Crisis Management)Kriz yönetimi, bir kurumun faaliyetlerini, itibarını ya da paydaşlarını ciddi biçimde tehdit eden beklenmedik olaylara önceden hazırlanması, olay anında hızlı ve koordineli müdahale etmesi ve sonrasında toparlanması sürecidir.İhracat(Export)İhracat, bir ülkede üretilen mal ve hizmetlerin yurt dışındaki alıcılara satılmasıdır; ülkeye döviz kazandırır, üretimi ve istihdamı destekler ve dış ticaret dengesinin temel bileşenlerinden birini oluşturur.Talep(Demand)Talep, tüketicilerin belirli bir dönemde, farklı fiyat seviyelerinde satın almaya istekli ve gücü yeten mal veya hizmet miktarıdır. Diğer koşullar sabitken fiyat yükseldikçe talep edilen miktar genellikle azalır.Stok(Inventory)Stok, bir işletmenin satmak, üretimde kullanmak ya da hizmet sunarken tüketmek amacıyla elinde tuttuğu ham madde, yarı mamul, mamul ve ticari mallardır; bilançoda dönen varlıklar arasında gösterilir.Senaryo Analizi(Scenario Analysis)Senaryo analizi, bir yatırımın, portföyün ya da şirket değerlemesinin farklı olası gelecek durumlarında (iyimser, baz, kötümser gibi) nasıl sonuç vereceğini karşılaştırmalı olarak inceleyen yöntemdir.