Pareto İlkesi Nedir?

Pareto ilkesi nedir?

Pareto ilkesi, etkilerin nedenler arasında eşit dağılmadığını söyler. Adını İtalyan iktisatçı Vilfredo Pareto'dan alır. Pareto, İtalya'da toprakların büyük kısmının nüfusun küçük bir kesimine ait olduğunu gözlemlemişti. İlkeyi daha sonra kalite yönetimi uzmanı Joseph Juran genelleştirdi.

80/20 oranı kesin bir yasa değildir. Asıl mesaj, az sayıda nedenin sonuçların büyük bölümünü belirlediğidir.

İş hayatında nasıl uygulanır?

İlke, sınırlı zamanı ve bütçeyi en etkili yere yönlendirmeye yarar. Sık görülen örnekler şunlardır:

• Gelirin büyük kısmı az sayıda müşteriden gelir.
• Şikâyetlerin çoğu birkaç ürün ya da süreç hatasından doğar.
• Stok değerinin önemli bölümü az sayıda kalemde toplanır.

Varsayımsal bir hesap: Bir toptancının 200 müşterisi var. Satış verisini büyükten küçüğe sıraladığında en büyük 40 müşterinin cironun yaklaşık yüzde 75'ini oluşturduğunu görüyor. Bu durumda müşteri temsilcilerinin zamanını öncelikle bu gruba ayırmak mantıklıdır.

Pareto analizi nasıl yapılır?

Verileri kategorilere ayırın ve büyükten küçüğe sıralayın. Ardından birikimli yüzdeyi hesaplayın. Toplamın büyük kısmına ulaştığınız ilk birkaç kategori, öncelikli odak alanınızdır. Excel'de bu işlem sütun grafiği ile birikimli çizgi grafiğinin birleşimiyle görselleştirilir.

Sınırları neler?

Küçük görünen yüzde 80'i tamamen ihmal etmek risklidir; yeni büyüme oradan gelebilir. Ayrıca oranlar her veri setinde farklı çıkar. İlkeyi kök neden analizi ile birlikte kullanmak, sorunların hangi nedenlerden çıktığını netleştirir.