İçeriğe geç
parazade
E-Ticaret & Pazaryeri

Ölü Stok Nedir?

İngilizce: Dead Stock

Yayın: · Son güncelleme:

Ölü Stok Nedir? Kısaca

Ölü stok, uzun süredir satılmayan ve yakın zamanda satılma ihtimali düşük olan üründür. Depoda yer kaplar, işletmenin parasını bağlar ve zamanla değer kaybeder; İngilizcede dead stock olarak geçer.

Ölü Stok nedir?
İçindekiler
  1. Ölü stok nedir?
  2. İşletmeye maliyeti nedir?
  3. Nasıl tespit edilir?
  4. Ölü stok nasıl eritilir?

Ölü stok nedir?

Ölü stok, rafta ya da depoda bekleyip hareket etmeyen maldır. Hangi sürenin "uzun" sayılacağı sektöre göre değişir. Moda ürünlerinde bir sezon satılmayan ürün ölü stok sayılabilirken, yedek parça gibi kategorilerde bu süre daha uzundur.

Ölü stok çoğu zaman yanlış alım kararından doğar. Trendi geç yakalamak, fazla iyimser satış tahmini yapmak ya da yüksek minimum sipariş şartını kabul etmek başlıca nedenlerdir.

İşletmeye maliyeti nedir?

İlk maliyet bağlanan paradır. Örneğin tanesi 150 TL'den alınmış 400 adet ürün satılmıyorsa, 60.000 TL nakit depoda bekliyor demektir. Bu para yeni ve hızlı satan ürünlere aktarılamaz.

Buna depolama, sigorta ve ürünün eskimesi eklenir. Kozmetik ve gıda gibi son kullanma tarihi olan ürünlerde ölü stok bir noktada tamamen değersizleşebilir.

Nasıl tespit edilir?

Stok raporunuzda her ürünün son satış tarihine ve stok devir hızı değerine bakın. Belirlediğiniz süre boyunca hiç satmayan ya da çok yavaş satan ürünleri ayrı bir listeye alın. Bu listeyi her ay gözden geçirmek sorunu büyümeden yakalar.

Ölü stok nasıl eritilir?

Birkaç yol vardır: indirimli satış, çok satan bir ürünle paket (bundle) oluşturma, alışveriş tutarı sınırını geçen müşteriye hediye verme, outlet kanallarında satış ya da toplu alıcıya maliyetine yakın fiyattan satış. Bazen ürünü zararına satmak, bir yıl daha depoda tutmaktan daha kârlıdır.

Tekrarı önlemek için yeni ürünleri küçük partilerle deneyin ve sipariş miktarını gerçek satış verisine göre belirleyin.

Sıkça Sorulan Sorular

Ölü stok zararına satılmalı mı?

Bazen evet. Ürünün değeri zamanla düşüyorsa ve depolama maliyeti sürüyorsa, zararına satıp nakdi hızlı satan ürünlere aktarmak toplamda daha kârlı olabilir.

Ölü stok ile yavaş dönen stok aynı mı?

Yakın kavramlardır. Yavaş dönen stok satılıyor ama yavaş satılıyordur; ölü stok ise neredeyse hiç hareket etmeyen üründür.

İlgili terimler

Stok Devir Hızı(Inventory Turnover)Stok devir hızı, bir işletmenin stoklarının belirli bir dönemde kaç kez satılıp yenilendiğini gösteren faaliyet oranıdır. Satılan malın maliyetinin ortalama stoka bölünmesiyle hesaplanır; yüksek değer stokların hızlı eridiğini gösterir.Stok Yönetimi(Inventory Management)Stok yönetimi, bir işletmenin hangi üründen ne zaman ve ne kadar alacağını, stoğu nerede ve nasıl tutacağını planladığı süreçtir. Amaç, ürün tükenmeden ama gereksiz stok biriktirmeden satışı sürdürmektir.Emniyet Stoku(Safety Stock)Emniyet stoku (güvenlik stoku), beklenmedik talep artışı ya da tedarik gecikmesi yaşandığında ürünün tükenmemesi için normal ihtiyacın üzerinde tutulan ek stoktur. Stok tükenmesine karşı bir tampon görevi görür.OutletOutlet, markaların önceki sezon ürünlerini, fazla stoklarını ya da küçük kusurlu ürünlerini normal mağaza fiyatının altında sattığı satış noktası ya da online kanaldır. Türkçede indirim mağazası anlamında kullanılır.Stok(Inventory)Stok, bir işletmenin satmak, üretimde kullanmak ya da hizmet sunarken tüketmek amacıyla elinde tuttuğu ham madde, yarı mamul, mamul ve ticari mallardır; bilançoda dönen varlıklar arasında gösterilir.Satış Tahmini(Sales Forecasting)Satış tahmini, geçmiş satış verileri, sezon etkileri ve planlanan kampanyalara bakarak gelecek bir dönemde ne kadar satış yapılacağını öngörme işidir. Stok, bütçe ve personel planının temelini oluşturur.