İçeriğe geç
parazade

Karekodlu Çek Nedir?

İngilizce: QR-Coded Check

Yayın: · Son güncelleme:

Karekodlu Çek Nedir? Kısaca

Karekodlu çek, üzerinde bankaca basılmış bir karekod ve seri numarası bulunan çek yaprağıdır. Bu karekod okutularak çeki düzenleyen kişinin ya da firmanın geçmiş çek ödeme performansına dair özet bilgiye ulaşılabilir.

Karekodlu Çek nedir?
İçindekiler
  1. Karekodlu çek nedir?
  2. Karekod nasıl sorgulanır?
  3. Nelere dikkat etmeli?

Karekodlu çek, banka tarafından basılan ve üzerinde çeke özgü bir karekod ile seri numarası bulunan çek yaprağıdır. Karekod, çeki eline alan kişinin çekin gerçekliğini ve keşidecinin (çeki düzenleyenin) ödeme alışkanlıklarını kontrol edebilmesi için konmuştur.

Karekodlu çek nedir?

Türkiye'de 2016'da Türk Ticaret Kanunu'nda yapılan değişiklikle karekod, çekin zorunlu unsurları arasına alındı ve uygulama 2017 başından itibaren yaygınlaştı. Bu nedenle bugün bankaların verdiği çek yapraklarında karekod bulunur. Karekodu olmayan bir belge, kanundaki anlamıyla çek sayılmayabilir; bu da tahsilat aşamasında ciddi sorun çıkarabilir.

Karekod nasıl sorgulanır?

Karekod, Kredi Kayıt Bürosu'nun Findeks hizmeti üzerinden okutulur. Sorgu sonucunda genellikle şu tür bilgiler görülür:

  • Çekin bankaca basılmış gerçek bir yaprak olup olmadığı,
  • Keşidecinin geçmişte düzenlediği çeklerin ödenme durumu,
  • Karşılıksız çek kaydı olup olmadığı gibi özet ödeme performansı.

Sorgunun kimler tarafından ve hangi koşullarla yapılabileceği Findeks'in güncel kurallarına bağlıdır; ayrıntıyı resmî kaynaktan kontrol et.

Nelere dikkat etmeli?

  • Ticari işlemde çek alırken karekodu mutlaka sorgula; iyi bir rapor, çekin vadesinde ödeneceğinin garantisi değildir.
  • Çek üzerindeki tarih, tutar ve imza gibi unsurları ayrıca kontrol et.
  • Karekod bilgisi ile çek yaprağındaki banka ve hesap bilgilerinin uyuştuğundan emin ol.

Örneğin bir toptancı, bayisinden aldığı vadeli bir çeki sorguladığında keşidecinin geçmişte karşılıksız çekleri olduğunu görürse, ek teminat isteyebilir ya da satışı peşin yapmayı tercih edebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Karekodu olmayan çek geçerli mi?

Karekod, kanun değişikliğiyle çekin zorunlu unsurlarından biri hâline geldi. Karekodu bulunmayan bir belge kıymetli evrak niteliği taşımayabilir; bu yüzden böyle bir çeki kabul etmeden önce bankana danışmalısın.

Karekod sorgusu çekin ödeneceğini garanti eder mi?

Hayır. Sorgu yalnızca keşidecinin geçmiş ödeme performansını ve çekin gerçekliğini gösterir. Vadede hesapta yeterli para olup olmayacağı ayrı bir konudur.

İlgili terimler

Çek(Check)Çek, bir kişinin (keşideci) bankasına, hesabındaki paradan belirli bir tutarı çeki ibraz eden kişiye ya da çekte adı yazılı lehtara ödemesi için verdiği yazılı ve kayıtsız şartsız ödeme talimatıdır.Karşılıksız Çek(Bounced Check)Karşılıksız çek, ibraz süresi içinde bankaya sunulduğunda düzenleyenin hesabında yeterli para bulunmadığı için kısmen ya da tamamen ödenemeyen ve banka tarafından üzerine karşılıksız olduğu yazılan çektir.Vadeli Çek(Post-Dated Check)Vadeli çek, uygulamada üzerine gerçek düzenleme gününden daha ileri bir tarih yazılarak verilen ve bu tarihte tahsil edilmesi amaçlanan çektir. Kanunda çek bir ödeme aracı olsa da ticarette bu yolla kredi aracı gibi kullanılır.Kredi Kayıt Bürosu(Credit Bureau)Kredi Kayıt Bürosu (KKB), Türkiye'de bankalar ve diğer finans kuruluşları arasında müşterilerin kredi ve ödeme bilgilerinin paylaşılmasını sağlayan kuruluştur. Kredi notu ve risk raporları bu verilere dayanır.Karekod(QR Code)Karekod, bilgiyi siyah beyaz kareler hâlinde iki boyutlu olarak saklayan ve telefon kamerasıyla okunabilen koddur. İngilizcedeki QR kodun Türkçe karşılığıdır; ödeme, fatura, çek ve kimlik doğrulamada yaygın olarak kullanılır.Kamu Görevlisi(Public Servant)Kamu görevlisi, devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürüttüğü kamu hizmetlerinin asli ve sürekli görevlerini yerine getiren kişidir. Memurlar en bilinen kamu görevlisi grubudur.