İçeriğe geç
parazade
Girişimcilik & İş Dünyası

Franchise Ücreti Ne Demek?

İngilizce: Franchise Fee

Yayın: · Son güncelleme:

Franchise Ücreti Ne Demek? Kısaca

Franchise ücreti, bir markanın franchise sistemine katılmak için franchise alanın markaya ödediği bedellerdir; genellikle tek seferlik giriş ücreti, ciro üzerinden royalty payı ve reklam fonu katkısından oluşur.

Franchise Ücreti nedir?
İçindekiler
  1. Franchise ücreti ne demek?
  2. Hangi ödemelerden oluşur?
  3. Nasıl hesaplanır?

Franchise ücreti ne demek?

Franchise ücreti, bir markanın işletme sistemini kullanmak için ödenen bedeldir. Franchise veren marka, franchise alan ise işletmeyi açan girişimcidir. Ücret, markanın adı, iş modeli, eğitimi ve desteği karşılığında ödenir.

Günlük kullanımda bu terim çoğunlukla ilk ödenen giriş bedelini anlatır. Ancak toplam maliyet bundan ibaret değildir.

Hangi ödemelerden oluşur?

Franchise sözleşmelerinde sık görülen ödemeler şunlardır:

Ödeme Nedir?
Giriş ücreti Sisteme katılmak için bir kez ödenen bedel
Royalty Ciro üzerinden düzenli ödenen pay
Reklam fonu katkısı Ortak pazarlama için ayrılan pay
Eğitim ve kurulum Açılış öncesi hizmetler için ödenen bedel

Bunlara dükkân kirası, dekorasyon, ekipman ve ilk stok gibi yatırım giderleri eklenir. Bu kalemler çoğu zaman giriş ücretinden daha yüksektir.

Nasıl hesaplanır?

Varsayımsal bir örnek: Bir kahve zinciri 500.000 TL giriş ücreti, aylık cironun %6'sı royalty ve %2'si reklam fonu istiyor. Aylık cirosu 800.000 TL olan bir şube her ay markaya 64.000 TL öder. Bu ödeme, kira ve personel giderlerinden önce düşülmesi gereken sabit bir yüktür.

Bu yüzden franchise kararında yalnız giriş ücretine bakmayın. Royalty ve diğer payları çıkardıktan sonra kalan kârın, yatırımınızı makul bir sürede geri kazandırıp kazandırmadığını hesaplayın.

Sözleşmede ücretlerin artış şartlarını, bölge korumasını ve sözleşme bitince ne olacağını okuyun. Mevcut franchise sahipleriyle konuşmak, gerçek maliyetleri görmenin en iyi yoludur. Sistemin genel işleyişi için franchise maddesine bakın.

Sıkça Sorulan Sorular

Franchise ücreti geri alınır mı?

Giriş ücreti genellikle iade edilmez; iade koşulları varsa sözleşmede yazar. İmzadan önce erken fesih ya da açılışın gerçekleşmemesi hâlinde ne olacağını mutlaka sorun.

Royalty ciro üzerinden mi, kâr üzerinden mi alınır?

Çoğu sistemde royalty ciro üzerinden alınır. Bu, işletme zarar etse bile markaya ödeme yapılacağı anlamına gelir; hesaplarınızı buna göre yapın.

İlgili terimler

FranchiseFranchise, bir markanın sahibinin (franchisor) markasını, iş modelini ve bilgi birikimini, belirli bir giriş bedeli ve düzenli ödemeler karşılığında bağımsız bir girişimciye (franchisee) kullandırdığı ticari iş birliği modelidir.Lisanslama(Licensing)Lisanslama, bir fikri mülkiyet hakkının sahibinin patent, marka, yazılım ya da telif gibi haklarını belirli şartlar, süre ve bedel karşılığında başka bir kişi veya şirkete kullandırmasıdır.Tek Satıcılık Sözleşmesi(Exclusive Distribution Agreement)Tek satıcılık sözleşmesi, bir üretici ya da tedarikçinin ürünlerini belirli bir bölgede yeniden satılmak üzere yalnız bir dağıtıcıya sattığı, dağıtıcının ise ürünleri kendi adına ve hesabına sattığı sözleşmedir. Münhasır distribütörlük olarak da anılır.Bayi Ağı(Dealer Network)Bayi ağı, bir üreticinin ya da markanın ürünlerini kendi adına ve hesabına satan bağımsız işletmelerden oluşan dağıtım yapısıdır. Şirketin kendi mağazasını açmadan farklı şehir ve bölgelerde satış yapmasını sağlar.İş Modeli(Business Model)İş modeli, bir şirketin kime, hangi değeri, hangi kanallarla sunduğunu ve bu değerden nasıl gelir elde ettiğini anlatan temel yapıdır; şirketin para kazanma mantığını özetler.Royalti(Royalty)Royalti, bir kişinin ya da şirketin sahibi olduğu telif hakkı, marka, patent veya bilgi birikimi gibi bir varlığı başkasının kullanmasına izin vermesi karşılığında aldığı düzenli kullanım bedelidir.Reklam(Advertisement)Reklam, bir ürünü, hizmeti, markayı ya da fikri hedef kitleye tanıtmak, satın almaya ya da belirli bir eyleme yönlendirmek amacıyla reklamveren tarafından bedeli ödenerek yayımlanan iletişim mesajıdır.