İçeriğe geç
parazade
Finans

Finansal Risk Yönetimi Nedir?

İngilizce: Financial Risk Management

Yayın: · Son güncelleme:

Finansal Risk Yönetimi Nedir? Kısaca

Finansal risk yönetimi, bir şirketin ya da kişinin kur, faiz, kredi, likidite ve operasyonel riskler gibi parasal kayıp ihtimallerini belirleyip ölçmesi ve bunları kabul edilebilir düzeye indirmek için önlem almasıdır.

Finansal Risk Yönetimi nedir?
İçindekiler
  1. Finansal risk yönetimi nedir?
  2. Hangi adımlardan oluşur?
  3. Örnek
  4. Nelere dikkat etmeli?

Finansal risk yönetimi, parayı etkileyebilecek olumsuz olayları önceden görüp etkisini sınırlamaya çalışmaktır. Amaç riski tamamen ortadan kaldırmak değil; hangi riskin ne kadar alınacağına bilinçli karar vermektir.

Finansal risk yönetimi nedir?

Başlıca finansal risk türleri şunlardır:

  • Piyasa riski: Kur, faiz, emtia ve hisse fiyatlarındaki değişimlerden doğan kayıp ihtimali.
  • Kredi riski: Müşterinin ya da karşı tarafın borcunu ödememesi.
  • Likidite riski: Ödeme zamanı geldiğinde yeterli nakdin bulunamaması.
  • Operasyonel risk: Hata, dolandırıcılık, sistem arızası gibi iç süreç kaynaklı kayıplar.

Hangi adımlardan oluşur?

  1. Tanımlama: Şirketi hangi risklerin etkilediği listelenir.
  2. Ölçme: Her riskin olasılığı ve olası etkisi tahmin edilir; senaryo ve stres testleri yapılır.
  3. Yanıt: Risk kabul edilir, azaltılır, sigortayla ya da türev araçlarla aktarılır veya riskli faaliyetten kaçınılır.
  4. İzleme: Limitler belirlenir ve düzenli raporlanır.

Örnek

Varsayımsal bir ihracatçı gelirini euro ile, giderlerini TL ile elde ediyorsa kur değişimi kârını doğrudan etkiler. Şirket bu kur riskini vadeli işlemlerle sınırlayabilir ya da bazı giderlerini de euro cinsinden yaparak doğal bir denge kurabilir.

Nelere dikkat etmeli?

Korunma araçları da risk taşır; yanlış tutarda ya da yanlış vadeyle yapılan bir işlem korunma yerine spekülasyona dönüşebilir. Yalnız geçmiş verilere dayanan modeller, beklenmedik krizleri öngöremeyebilir. Bu yüzden basit, anlaşılır politikalar ve düzenli gözden geçirme önemlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Finansal riskten tamamen korunmak mümkün mü?

Hayır. Her korunma yönteminin bir maliyeti ve kendi riski vardır. Amaç, riski şirketin taşıyabileceği düzeyde tutmaktır.

Finansal risk yönetimi bireyler için de geçerli mi?

Evet. Acil durum fonu ayırmak, borcu gelirle uyumlu tutmak ve birikimi tek bir varlığa bağlamamak bireysel ölçekte risk yönetimidir.

İlgili terimler

Kredi Riski(Credit Risk)Kredi riski, borç verilen kişi ya da kurumun anapara ve faiz ödemelerini sözleşmede belirtildiği gibi yapamaması sonucu alacaklının zarara uğrama ihtimalidir. Bankaların en büyük risk türlerinden biridir.Likidite Riski(Liquidity Risk)Likidite riski, bir kişi ya da kurumun yükümlülüklerini zamanında ödeyecek nakdi bulamaması ya da bir varlığı değerinden önemli kayıp vermeden hızlıca nakde çevirememesi riskidir.Operasyonel Risk(Operational Risk)Operasyonel risk, yetersiz ya da başarısız iç süreçler, insan hataları, sistem arızaları veya dış olaylar nedeniyle bir kurumun zarara uğrama ihtimalidir. Bankacılıkta Basel II ile sermaye hesabına dahil edilmiştir.Hazine Yönetimi(Treasury Management)Hazine yönetimi, bir şirketin nakdini, likiditesini, banka ilişkilerini, borçlanmasını ve kur ile faiz risklerini bütüncül biçimde yönetmesidir. Amaç, ödemelerin aksamadan yapılması ve finansal risklerin kontrol altında tutulmasıdır.Dolandırıcılık(Fraud)Dolandırıcılık, bir kişiyi hileli davranışlarla aldatıp onun ya da başkasının zararına kendine veya bir başkasına haksız yarar sağlamaktır. Türkiye'de Türk Ceza Kanunu'nda suç olarak tanımlanır; bilişim ve banka araçlarıyla işlenmesi ağırlaştırıcı hâldir.Kur Riski(Exchange Rate Risk)Kur riski, döviz kurlarındaki beklenmedik değişimlerin, döviz cinsinden borç, alacak, gelir, gider ya da yatırımların yerel para karşılığını olumsuz etkileme ihtimalidir. Döviz riski olarak da anılır.