Erken İtfa Ne Demek?

Erken itfa, bir tahvil veya bononun anaparasının vadesi gelmeden geri ödenmesi demektir. Bu hak çoğunlukla ihraççıya tanınır, ancak bazı borçlanma araçlarında yatırımcıya da erken geri ödeme talep etme hakkı verilebilir. Koşullar her zaman ihraç belgesinde önceden yazılıdır.

Erken itfa ne demek?

İki temel türü vardır:

• İhraççının erken itfa hakkı (call): İhraççı belirli tarihlerden sonra borcu erken kapatabilir. Bu özelliği taşıyan tahvillere geri çağrılabilir tahvil denir.
• Yatırımcının erken itfa hakkı (put): Yatırımcı belirli tarihlerde anaparasını erkenden talep edebilir.

İhraç belgesinde erken itfa tarihleri, fiyatı ve varsa erken itfa primi (nominalin üzerine eklenen ödeme) yer alır. Türkiye'de borsada işlem gören borçlanma araçlarında erken itfa kararları KAP üzerinden duyurulur.

İhraççı neden erken itfa yapar?

• Piyasa faizleri düştüğünde yüksek maliyetli borcu kapatıp daha ucuza yeniden borçlanmak
• Nakit fazlasını değerlendirip borç yükünü azaltmak
• Sermaye yapısını değiştirmek

Örnek

Varsayımsal olarak yüksek kuponlu bir tahvil, bir yıl sonra nominal değerden erken itfa edilebilir olsun. Bir yıl sonra faizler belirgin şekilde düşerse ihraççı tahvili erken itfa edebilir; yatırımcı anaparasını geri alır ama yüksek kupon akışı sona erer.

Yatırımcı açısından riskleri

• Yeniden yatırım riski: Erken ödenen parayı daha düşük faizle değerlendirmek zorunda kalabilirsin.
• Sınırlı fiyat artışı: Erken itfa ihtimali, faizler düşse bile tahvilin fiyatının çok yükselmesini engeller.
• Getiri hesabı: Yalnızca vadeye kadar getiriye değil, erken itfa tarihine kadar getiriye de bakmak gerekir.

Yatırım öncesinde ihraç belgesindeki erken itfa maddelerini mutlaka oku.