İçeriğe geç
parazade
Finans

Emisyon Nedir?

İngilizce: Currency Issuance

Yayın: · Son güncelleme:

Emisyon Nedir? Kısaca

Ekonomide emisyon, merkez bankasının banknot basıp dolaşıma çıkarması, yani para ihracıdır. Türkiye'de banknot ihracı yetkisi yalnızca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na aittir.

Emisyon nedir?
İçindekiler
  1. Emisyon nedir?
  2. Ekonomide emisyon ne demek?
  3. Neden önemli?

Emisyon, ekonomi ve maliye dilinde banknotun ihraç edilip dolaşıma sürülmesi anlamına gelir. Merkez bankası bilançosunda "emisyondaki banknotlar" kalemi, merkez bankasının çıkardığı ve hâlâ dolaşımda olan banknotların toplamını gösterir.

Emisyon nedir?

Türkiye'de banknot ihracı imtiyazı, 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu ile münhasıran TCMB'ye verilmiştir. Madeni paralar ise ayrı bir düzenlemeyle Hazine adına basılır. Merkez bankası, ekonominin nakit ihtiyacına göre yeni banknotları dolaşıma çıkarır, yıpranmış olanları ise toplayıp imha eder.

Ekonomide emisyon ne demek?

Halk arasında "emisyon artırmak" çoğunlukla "para basmak" anlamında kullanılır. Ancak modern ekonomide nakit para talebi büyük ölçüde halkın ihtiyacına göre belirlenir: İnsanlar bankadan nakit çektiğinde, banka bu nakdi merkez bankasından temin eder ve emisyon büyür. Yani emisyon artışı her zaman bilinçli bir genişleme kararı değildir; bazen sadece nakit kullanımındaki artışı yansıtır.

Neden önemli?

Emisyon hacmi, parasal taban ve para arzı gibi göstergelerin bir parçasıdır. Ekonominin üretim kapasitesini aşan para genişlemesi uzun vadede enflasyonu besleyebilir. Ayrıca merkez bankası, faiz ödemediği banknotlar karşılığında faiz getirili varlıklar edinir; bu da senyoraj gelirinin kaynağıdır. Kelime, çevre bağlamında karbon emisyonu gibi "salınım" anlamında da kullanılır; finans metinlerinde hangi anlamın kastedildiğine dikkat etmek gerekir. Güncel emisyon verilerine TCMB'nin bilanço ve istatistik yayınlarından ulaşabilirsin.

Sıkça Sorulan Sorular

Emisyon ne demek, para basmakla aynı mı?

Emisyon, banknotların merkez bankasınca dolaşıma çıkarılmasıdır ve halk arasında para basmak olarak anılır. Ancak emisyon artışı çoğu zaman halkın nakit talebindeki artışı yansıtır.

Türkiye'de banknot basma yetkisi kimdedir?

Banknot ihracı imtiyazı 1211 sayılı Kanun ile yalnızca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na aittir. Madeni paralar ise Hazine adına basılır.

İlgili terimler

Parasal Taban(Monetary Base)Parasal taban, merkez bankasının doğrudan kontrol edebildiği para miktarıdır. Genel olarak dolaşımdaki para ile bankaların merkez bankasında tuttuğu rezervlerin toplamından oluşur; rezerv para ya da yüksek güçlü para olarak da anılır.Senyoraj(Seigniorage)Senyoraj, para basma yetkisine sahip devletin ya da merkez bankasının, paranın nominal değeri ile üretim maliyeti arasındaki farktan ve para ihracından elde ettiği gelirdir.Para Arzı(Money Supply)Para arzı, belirli bir anda ekonomide hane halkı ve şirketlerin elinde bulunan toplam para miktarıdır. Dolaşımdaki nakit ile banka mevduatlarını kapsar ve genellikle M1, M2, M3 gibi tanımlarla ölçülür.Merkez Bankası(Central Bank)Merkez bankası, bir ülkenin para politikasını yürüten, banknot ihraç eden ve finansal sistemin istikrarını gözeten kamu kurumudur. Türkiye'de bu görevi Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) üstlenir.Banknot(Banknote)Banknot, bir ülkenin merkez bankası tarafından basılıp dolaşıma çıkarılan, kanunen tedavül gücüne sahip kâğıt ya da polimer paradır. Türkiye'de banknot ihraç etme yetkisi yalnızca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na aittir.Kamu Görevlisi(Public Servant)Kamu görevlisi, devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürüttüğü kamu hizmetlerinin asli ve sürekli görevlerini yerine getiren kişidir. Memurlar en bilinen kamu görevlisi grubudur.