Dört Günlük Çalışma Haftası Nedir?
İngilizce: Four-Day Work Week
Yayın: · Son güncelleme:
Dört Günlük Çalışma Haftası Nedir? Kısaca
Dört günlük çalışma haftası, çalışanların haftada beş yerine dört gün çalıştığı bir düzendir. Bazı modellerde toplam saat azalır ve ücret korunur, bazılarında ise aynı saat dört güne sıkıştırılır.

İçindekiler
Dört günlük çalışma haftası nedir?
Dört günlük çalışma haftası, haftalık çalışmanın dört güne indirildiği bir iş düzenidir. Fikir yeni değildir, ama pandemi sonrası esnek çalışma tartışmalarıyla birlikte daha çok gündeme geldi. Birçok ülkede şirketler bu modeli deneme programlarıyla sınamıştır.
Hangi modeller var?
Uygulamada iki ana model öne çıkar:
| Model | Nasıl işler? |
|---|---|
| Azaltılmış saat | Haftalık saat düşer, ücret aynı kalır, verim hedefi korunur |
| Sıkıştırılmış hafta | Toplam saat aynı kalır, günlük süre uzar |
Azaltılmış saat modeli genellikle "yüzde 100 ücret, yüzde 80 süre, yüzde 100 verim" ilkesiyle anlatılır. Sıkıştırılmış modelde ise çalışan dört gün daha uzun mesai yapıp bir günü boş geçirir.
Türkiye'de nasıl değerlendirilir?
4857 sayılı İş Kanunu'nun 63. maddesine göre haftalık çalışma süresi en çok 45 saattir ve taraflar bu süreyi haftanın günlerine farklı biçimde dağıtabilir. Bu nedenle haftalık sınır aşılmadan dört güne yayılan bir düzen kurulabilir. Günlük süre ve fazla çalışma kurallarının ayrıntısı için mevzuat.gov.tr'deki güncel metne ya da bir iş hukuku uzmanına başvurun.
Artıları ve zorlukları
Çalışan açısından en belirgin kazanç dinlenme ve kişisel işlere ayrılan ek gündür. İşveren açısından çalışan bağlılığı ve işveren markası güçlenebilir. Zorluk ise müşteriye beş gün hizmet gereken işlerde vardiya planlamasıdır.
Varsayımsal olarak 30 kişilik bir yazılım ekibi, cuma gününü toplantısız bırakarak üç aylık bir deneme başlatabilir. Başlamadan önce ölçülecek verim göstergelerini belirlemek, denemenin sonunda sağlıklı karar vermenin ön koşuludur.
Sıkça Sorulan Sorular
Dört günlük çalışma haftasında maaş düşer mi?
Bu, seçilen modele bağlıdır. Azaltılmış saat modelinde ücret genellikle korunur; ücret ve saat değişikliği ise iş sözleşmesinde açıkça düzenlenmelidir.
Her sektörde dört günlük hafta uygulanabilir mi?
Her sektörde aynı kolaylıkla uygulanamaz. Kesintisiz hizmet gereken işlerde vardiyalı planlama gerekir; ofis ve proje bazlı işlerde uygulama daha kolaydır.