Anti-Dilution Nedir?
İngilizce: Anti-Dilution Provision
Yayın: · Son güncelleme:
Anti-Dilution Nedir? Kısaca
Anti-dilution (seyrelme karşıtı koruma), şirket sonraki bir turda daha düşük değerlemeyle pay sattığında, önceki yatırımcının pay fiyatını geriye dönük olarak düzelten ve böylece kaybını azaltan sözleşme maddesidir.

Anti-dilution nedir?
Anti-dilution, yatırımcıyı değer düşüşünden korumak için yatırım sözleşmelerine konan bir maddedir. Şirket ileride down round yaşarsa, yani önceki yatırımcının ödediğinden daha düşük bir fiyattan yeni pay satarsa bu madde devreye girer. Önceki yatırımcıya ek pay verilir ya da dönüşüm oranı değiştirilir.
Bu korumanın amacı, yatırımcının yüksek fiyattan aldığı payların değer kaybını telafi etmektir. Telafinin bedelini ise genellikle kurucular ve çalışanlar öder.
Türleri nelerdir?
İki temel yöntem vardır:
| Yöntem | Nasıl çalışır? | Kurucuya etkisi |
|---|---|---|
| Full ratchet | Eski fiyat, yeni düşük fiyata tamamen indirilir | Çok ağır |
| Ağırlıklı ortalama | Yeni fiyat, çıkarılan pay miktarı dikkate alınarak ortalanır | Daha ılımlı |
Varsayımsal bir örnek: Yatırımcı hisse başına 10 TL ödemiştir. Sonraki turda fiyat 5 TL'ye düşer. Full ratchet varsa yatırımcının tüm payları 5 TL'den alınmış gibi yeniden hesaplanır ve pay sayısı iki katına çıkar. Ağırlıklı ortalamada ise yeni fiyat örneğin 8 TL civarında belirlenebilir ve verilen ek pay daha az olur.
Nelere dikkat etmeli?
Girişim dünyasında en yaygın kabul gören yapı, geniş tabanlı ağırlıklı ortalamadır. Full ratchet kuruculara çok ağır geldiği için genellikle müzakerede reddedilir.
Bu madde yalnız down round'da etkili olur; değer arttığı sürece hiçbir sonucu yoktur. Yine de kurucu için risk büyüktür, çünkü kötü bir dönemde seyrelme daha da derinleşir. Term sheet'te bu maddeyi gördüğünüzde hangi formülün kullanıldığını ve çalışan opsiyonu gibi istisnaların hesaba katılıp katılmadığını avukatınıza sorun.
Sıkça Sorulan Sorular
Anti-dilution her yatırımda olur mu?
Her yatırımda olmaz ama girişim sermayesi turlarında yaygındır. Çok erken aşama yatırımlarda ve SAFE gibi araçlarda genellikle yer almaz.
Anti-dilution maddesi seyrelmeyi tamamen önler mi?
Önlemez. Yeni pay çıkarıldığında oranlar yine değişir; madde yalnız düşük fiyatlı turda yatırımcının fiyat kaybını telafi eder.