Altman Z Skoru Nedir?
İngilizce: Altman Z-Score
Yayın: · Son güncelleme:
Altman Z Skoru Nedir? Kısaca
Altman Z skoru, Edward Altman'ın geliştirdiği ve beş finansal oranın ağırlıklı toplamıyla bir şirketin iki yıl içinde finansal sıkıntıya düşme olasılığını tahmin etmeye çalışan formüldür. Düşük skor yüksek riske işaret eder.
Altman Z skoru, New York Üniversitesi'nden Edward Altman'ın 1968'de imalat şirketleri üzerine yaptığı çalışmadan doğmuştur. Birkaç oranı tek bir puanda birleştirerek şirketin iflas riskine dair hızlı bir fikir verir.
Altman Z skoru nedir, formülü nasıl?
Halka açık imalat şirketleri için orijinal formül:
Z = 1,2A + 1,4B + 3,3C + 0,6D + 1,0E
| Bileşen | Oran |
|---|---|
| A | İşletme sermayesi / Toplam varlıklar |
| B | Dağıtılmamış kârlar / Toplam varlıklar |
| C | FVÖK / Toplam varlıklar |
| D | Piyasa değeri / Toplam borçlar |
| E | Satışlar / Toplam varlıklar |
Nasıl yorumlanır?
Orijinal modelde:
- 2,99'un üzeri: Görece güvenli bölge
- 1,81 ile 2,99 arası: Gri bölge
- 1,81'in altı: Finansal sıkıntı riski yüksek bölge
Örneğin varsayımsal bir şirketin Z skoru 1,5 çıkarsa model, finansal sıkıntı riskinin yüksek olduğunu söyler; bu, iflasın kesin olduğu anlamına gelmez.
Nelere dikkat etmeli?
- Formül ABD imalat şirketlerinden türetilmiştir. Altman, halka açık olmayan ve imalat dışı şirketler için farklı katsayılı versiyonlar da önermiştir; her sektöre aynı eşikleri uygulamak yanıltıcı olabilir.
- Bankalar ve finans şirketleri için uygun değildir.
- Muhasebe verileri gecikmeli olduğu için hızlı kötüleşmeleri geç yakalayabilir.
- Yüksek enflasyonlu ortamlarda tarihi maliyetle kayıtlı varlıklar oranları bozabilir.
Skoru borç özkaynak oranı, faiz karşılama oranı ve nakit akışı analiziyle birlikte değerlendirmek daha sağlıklıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Altman Z skoru negatif çıkabilir mi?
Evet. Dağıtılmamış kârların ya da işletme sermayesinin negatif olduğu ve şirketin zarar ettiği durumlarda skor negatife düşebilir; bu ciddi finansal zorluğa işaret eder.
Altman Z skoru ne kadar güvenilir?
Akademik çalışmalarda iflas eden şirketleri önceden ayırt etmede başarılı sonuçlar vermiştir, ancak hatasız değildir. Bir uyarı aracı olarak görülmeli, tek başına karar dayanağı yapılmamalıdır.