Altın Vadeli Kontrat Nedir?
İngilizce: Gold Futures
Yayın: · Son güncelleme:
Altın Vadeli Kontrat Nedir? Kısaca
Altın vadeli kontrat, belirli miktarda altının ileri bir tarihte bugünden belirlenen fiyattan alınıp satılmasını öngören, borsada işlem gören standart vadeli işlem sözleşmesidir. Teminatla ve kaldıraçlı olarak işlem görür.
Altın vadeli kontrat, altın fiyatı üzerine kurulmuş standart bir vadeli işlem sözleşmesidir. Sözleşme miktarı, vade tarihi, fiyat adımı ve uzlaşma yöntemi borsa tarafından belirlenir. Türkiye'de Borsa İstanbul VİOP'ta altına dayalı vadeli sözleşmeler işlem görür; yurt dışında ise COMEX gibi borsalarda yaygın olarak işlem yapılır.
Altın vadeli kontrat nedir, nasıl işlem görür?
- Uzun pozisyon: Altın fiyatının yükseleceğini düşünen ya da gelecekteki alım maliyetini sabitlemek isteyen taraftır.
- Kısa pozisyon: Fiyatın düşeceğini düşünen ya da elindeki altının değerini korumak isteyen taraftır.
- Teminat: Sözleşme değerinin tamamı değil, yalnız bir kısmı başlangıç teminatı olarak yatırılır. Kâr ve zarar her gün uzlaşma fiyatına göre hesaba yansıtılır.
VİOP'taki altın sözleşmelerinin büyüklüğü, vadeleri, teminat oranları ve uzlaşma şekli değişebilir; güncel değerleri borsaistanbul.com ve Takasbank duyurularından kontrol et.
Örnek
Varsayımsal olarak sözleşme değeri 100.000 TL olan bir altın vadeli pozisyon için 10.000 TL teminat yatırılsın. Altın fiyatı yüzde 5 yükselirse uzun pozisyonda 5.000 TL kâr oluşur; yüzde 5 düşerse 5.000 TL zarar edilir, yani teminatın yarısı kaybedilir.
Riskleri nelerdir?
- Kaldıraç: Küçük fiyat hareketleri teminata göre büyük kâr ya da zarar yaratır; teminatın tamamı kaybedilebilir.
- Teminat tamamlama çağrısı: Zarar teminatı sürdürme seviyesinin altına indirirse ek para yatırman gerekir; yatırmazsan pozisyon kapatılabilir.
- Kur etkisi: TL bazlı sözleşmelerde hem ons fiyatı hem de döviz kuru etkilidir.
- Vade ve rollover: Pozisyonu uzun süre taşımak için sözleşmeyi her vadede yenilemek gerekir.
Türev işlemler deneyim gerektirir; işlem öncesinde aracı kurumun risk bildirim formunu dikkatle oku.
Sıkça Sorulan Sorular
Altın vadeli kontrat ile gram altın almak arasındaki fark ne?
Gram altında altına doğrudan sahip olursun ve kaldıraç yoktur. Vadeli kontratta ise teminatla kaldıraçlı pozisyon açarsın; fiyat aleyhine hareket ederse teminatın hızla eriyebilir.
Altın vadeli kontratta altın teslim alınır mı?
Bu, sözleşmenin uzlaşma şekline bağlıdır. Bazı sözleşmeler yalnız nakdi uzlaşmayla kapanır; uzlaşma yöntemini ilgili borsanın sözleşme özelliklerinden kontrol etmek gerekir.