İçeriğe geç
parazade
Siber Güvenlik & Dolandırıcılık

Vishing Ne Demek?

Yayın: · Son güncelleme:

Vishing Ne Demek? Kısaca

Vishing (voice phishing), telefon araması ya da sesli mesaj yoluyla yapılan oltalamadır. Arayan kişi banka, operatör, kargo ya da kamu görevlisi gibi davranarak şifre, doğrulama kodu ya da para transferi ister.

Vishing nedir?
İçindekiler
  1. Vishing ne demek?
  2. Arama nasıl ilerler?
  3. Böyle bir aramada ne yapmalısınız?

Vishing ne demek?

Vishing, "voice" (ses) ve "phishing" (oltalama) kelimelerinin birleşimidir ve telefonla yapılan oltalamayı anlatır. Arayan kişi kendini güvenilir bir kurumun çalışanı olarak tanıtır. Konuşma sırasında sizden bir kod, şifre ya da işlem ister.

Arama nasıl ilerler?

Tipik bir vishing araması bir sorunla başlar. "Kartınızdan şüpheli bir işlem yapılıyor, iptal etmek için telefonunuza gelen kodu okuyun" denir. Arayan adınızı, T.C. kimlik numaranızın bir kısmını ya da hangi bankayla çalıştığınızı biliyor olabilir; bu bilgiler sızdırılmış veri setlerinden gelir ve güven yaratmak için kullanılır.

Ekranda görünen numara da yanıltıcı olabilir. Numara taklidi (caller ID spoofing) teknikleriyle arayan, bankanın gerçek müşteri hizmetleri numarasıyla görünebilir. Bu yüzden ekrandaki numara tek başına doğrulama sayılmaz.

Böyle bir aramada ne yapmalısınız?

Kural basit: telefonda size gelen doğrulama kodunu, kart şifrenizi ya da internet bankacılığı şifrenizi kimseyle paylaşmayın. Bankalar ve kamu kurumları bu bilgileri telefonda istemez. Arama sizi tedirgin ettiyse kapatın ve kartınızın arkasındaki ya da resmî sitedeki numarayı kendiniz arayın.

Yaşlı yakınlarınızla bu konuyu önceden konuşmak önemlidir. "Telefonda kod istenirse kapat, beni ara" gibi basit bir aile kuralı birçok vakayı önler. Para kaybı olduysa vakit kaybetmeden bankanızı arayın ve polis savcı dolandırıcılığı gibi vakalarda olduğu gibi kolluk kuvvetlerine başvurun.

Sıkça Sorulan Sorular

Vishing aramasında konuştum ama bilgi vermedim, risk var mı?

Bilgi ya da kod paylaşmadıysanız doğrudan zarar beklenmez. Yine de numaranız aktif olarak işaretlenmiş olabilir; sonraki aramalara karşı dikkatli olun ve numarayı engelleyin.

Yapay zekâ ile taklit edilen sesler vishing'de kullanılıyor mu?

Ses taklit araçları bu riski artırıyor. Tanıdık bir sesle acil para isteyen bir arama aldığınızda, kişiyi bildiğiniz numarasından geri arayarak doğrulayın.

İlgili terimler

Telefon Dolandırıcılığı(Phone Scam)Telefon dolandırıcılığı, arayan kişinin kendini banka çalışanı, kamu görevlisi, operatör ya da bir yakınınız gibi tanıtarak sizden para, şifre, doğrulama kodu ya da kişisel bilgi almaya çalıştığı dolandırıcılık türüdür.SmishingSmishing, SMS ya da kısa mesaj uygulamaları üzerinden yapılan oltalamadır. Kargo, banka, trafik cezası ya da ödül gibi bahanelerle gönderilen bağlantılar, kişiyi sahte bir siteye yönlendirip kart ve hesap bilgilerini çalmayı amaçlar.Sosyal Mühendislik(Social Engineering)Sosyal mühendislik (Social Engineering), teknik bir açık yerine insan psikolojisini kullanarak kişileri şifre, para ya da bilgi vermeye ikna etme yöntemidir. Oltalama, telefonla dolandırıcılık ve sahte kimlikle güven kazanma en yaygın biçimleridir.Doğrulama Kodu Dolandırıcılığı(Verification Code Scam)Doğrulama kodu dolandırıcılığı, kişiye SMS ya da uygulamayla gelen tek kullanımlık kodun bir bahaneyle istenip bu kodla banka, e-posta veya mesajlaşma hesabının ele geçirilmesidir.Oltalama(Phishing Scam)Oltalama (phishing), dolandırıcıların banka, kargo şirketi ya da kamu kurumu gibi güvenilir bir kaynak taklidi yaparak sahte mesaj, e-posta veya web sitesiyle kişilerin şifre, kart ve kimlik bilgilerini ele geçirmeye çalıştığı dolandırıcılık yöntemidir.İnternet Bankacılığı(Internet Banking)İnternet bankacılığı, bankacılık işlemlerinin bilgisayar ya da tarayıcı üzerinden bankanın güvenli web sitesine giriş yapılarak gerçekleştirilmesidir. Para transferi, ödeme, hesap ve yatırım işlemlerini kapsar.Polis Savcı Dolandırıcılığı(Police Impersonation Scam)Polis savcı dolandırıcılığı, kendini polis, savcı, hâkim ya da asker olarak tanıtan kişilerin, mağduru bir soruşturmada adı geçtiğine inandırarak parasını, altınını ya da banka bilgisini "güvenceye almak" bahanesiyle ele geçirmesidir.