İçeriğe geç
parazade
Yapay Zeka

Veri Mühendisliği Nedir?

İngilizce: Data Engineering

Yayın: · Son güncelleme:

Veri Mühendisliği Nedir? Kısaca

Veri mühendisliği, verinin farklı kaynaklardan güvenilir biçimde toplanması, dönüştürülmesi, depolanması ve analiz ile yapay zekâ uygulamalarına hazır hâle getirilmesi için gereken sistemleri tasarlayıp işleten disiplindir.

Veri Mühendisliği nedir?
İçindekiler
  1. Veri mühendisliği nedir?
  2. Temel kavramlar
  3. Neden önemlidir?
  4. Nelere dikkat etmeli?

Veri mühendisliği, veri biliminin ve analitiğin görünmeyen altyapısıdır. Bir analistin rapor hazırlayabilmesi ya da bir modelin eğitilebilmesi için verinin doğru yerde, doğru biçimde ve zamanında hazır olması gerekir; bu işi veri mühendisliği üstlenir.

Veri mühendisliği nedir?

Kurumlarda veri çok sayıda kaynaktan gelir: uygulama veritabanları, web sitesi kayıtları, sensörler, dış servisler, dosyalar. Bu veriler farklı biçimlerde, farklı hızlarda ve çoğu zaman düzensiz hâldedir. Veri mühendisliği bu akışı düzenleyen boru hatlarını kurar, veriyi temizleyip birleştirir ve sorgulanabilir depolara taşır.

Temel kavramlar

  • ETL / ELT: Veriyi çekme (extract), dönüştürme (transform) ve yükleme (load) süreçleri. Sıralamaya göre ETL ya da ELT adını alır.
  • Veri hattı (pipeline): Verinin kaynaktan hedefe otomatik olarak akmasını sağlayan adımlar zinciri.
  • Veri ambarı: Analiz için düzenlenmiş, yapılandırılmış veri deposu.
  • Veri gölü: Ham verinin farklı biçimlerde büyük ölçekte saklandığı depo.
  • Toplu ve akış işleme: Veriyi belirli aralıklarla topluca ya da geldiği anda sürekli işleme.
  • Veri kalitesi ve yönetişimi: Verinin doğru, tutarlı ve erişim kurallarına uygun olmasını sağlama.

Neden önemlidir?

Güvenilir olmayan bir veri altyapısı üzerine kurulan analizler de güvenilir olamaz. Yinelenen kayıtlar, geciken veriler ya da tutarsız tanımlar, yanlış raporlara ve hatalı model kararlarına yol açar. Yapay zekâ projelerinde zamanın önemli bir kısmının veriyi hazırlamaya harcandığı sıkça dile getirilir; bu yüzden veri mühendisliği proje başarısının belirleyicilerinden biridir.

Nelere dikkat etmeli?

Ölçeklenebilirlik, hata durumunda sistemin nasıl davranacağı, maliyet ve kişisel verilerin korunması tasarım aşamasında düşünülmelidir. Belgelenmemiş boru hatları zamanla bakımı zor bir yapıya dönüşebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Veri mühendisliği ile veri bilimi arasındaki fark nedir?

Veri mühendisliği verinin toplanması, taşınması ve depolanması için altyapıyı kurar. Veri bilimi ise hazır hâle getirilmiş bu veriyi analiz edip modeller ve öngörüler üretir.

Veri mühendisliğinde hangi beceriler kullanılır?

SQL, en az bir programlama dili (sıklıkla Python), veritabanı tasarımı, dağıtık sistemler ve bulut altyapısı bilgisi öne çıkar. Veri modelleme ve iş akışı yönetimi de temel konular arasındadır.

İlgili terimler

Veri Mühendisi(Data Engineer)Veri mühendisi, kurumun verilerini farklı kaynaklardan toplayan, temizleyen, dönüştüren ve analistler ile veri bilimcilerin kullanabileceği güvenilir depolara taşıyan sistemleri tasarlayıp sürdüren uzmandır.ETL(Extract Transform Load)ETL (Extract, Transform, Load), verinin kaynak sistemlerden çekilmesi, temizlenip ortak biçime dönüştürülmesi ve ardından veri ambarı gibi bir hedef sisteme yüklenmesinden oluşan veri entegrasyon sürecidir.Veri Hattı(Data Pipeline)Veri hattı (data pipeline), verinin bir veya daha fazla kaynaktan alınıp belirli işlem adımlarından geçirilerek otomatik biçimde bir hedef sisteme, rapora ya da makine öğrenmesi modeline taşınmasını sağlayan süreçler zinciridir.Veri Ambarı(Data Warehouse)Veri ambarı (data warehouse), bir kurumun farklı sistemlerinden gelen verileri temizlenmiş, düzenlenmiş ve yapılandırılmış biçimde tek bir merkezde toplayan, raporlama ve analiz için optimize edilmiş veri deposudur.ELT(Extract Load Transform)ELT (Extract, Load, Transform), verinin kaynaktan çekilip önce ham hâliyle hedef sisteme yüklendiği, dönüştürme işleminin ise sonradan bu hedef sistemin kendi işlem gücüyle yapıldığı veri entegrasyon yaklaşımıdır.Veri Gölü(Data Lake)Veri gölü (data lake), yapılandırılmış, yarı yapılandırılmış ve yapılandırılmamış her tür veriyi ham hâliyle, önceden bir şemaya dönüştürmeden büyük ölçekte saklayan merkezi depolama alanıdır.