TÜFE'ye Endeksli Tahvil Nedir?
İngilizce: CPI-Indexed Bond
Yayın: · Son güncelleme:
TÜFE'ye Endeksli Tahvil Nedir? Kısaca
TÜFE'ye endeksli tahvil, anaparası ve kupon ödemeleri tüketici fiyat endeksindeki (TÜFE) değişime göre güncellenen borçlanma aracıdır. Yatırımcıya enflasyonun üzerinde bir reel getiri sağlamayı amaçlar.
TÜFE'ye endeksli tahvil, anaparası tüketici fiyat endeksine (TÜFE) bağlanan bir borçlanma aracıdır. Enflasyon yükseldikçe anaparanın TL karşılığı da artar; kupon ödemesi bu güncellenmiş anapara üzerinden hesaplanır. Böylece yatırımcı, paranın satın alma gücü kaybına karşı korunmaya çalışır. Türkiye'de bu tahvilleri ağırlıklı olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı ihraç eder.
TÜFE'ye endeksli tahvil nedir, nasıl çalışır?
Tahvil ihraç edilirken bir reel kupon oranı belirlenir. Ardından her ödeme tarihinde şu mantık uygulanır:
- Endeks katsayısı: Ödeme tarihindeki referans endeks, ihraç tarihindeki referans endekse bölünür. Referans endeks, geçmiş aylara ait TÜFE verilerinden türetilir.
- Kupon: Nominal değer × reel kupon oranı × endeks katsayısı.
- Anapara: Vade sonunda nominal değer × endeks katsayısı ödenir.
Bazı ihraçlarda anaparanın nominal değerin altına düşmemesi gibi korumalar bulunabilir. Kupon sıklığı, referans endeks yöntemi ve koruma şartları her ihraçta ayrıca duyurulur; güncel koşulları Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın ihraç duyurusundan kontrol et.
Örnek
Varsayımsal olarak 1.000 TL nominal değerli bir tahvil düşün. İhraçtan vadeye kadar referans endeks yüzde 40 artmışsa endeks katsayısı 1,40 olur ve vade sonunda 1.400 TL anapara ödenir. Kuponlar da her dönem güncel katsayıyla büyür.
Nelere dikkat etmeli?
- Enflasyon beklenenden düşük gelirse sabit kuponlu tahvil karşısında daha az kazandırabilir.
- Vadeden önce satarsan fiyat, piyasadaki reel faizlere göre değişir; reel faiz yükselirse tahvil fiyatı düşebilir.
- Endekslemede gecikme olduğu için çok kısa dönemli enflasyon değişimlerine birebir uyum sağlamaz.
- Vergilendirme kuralları için Gelir İdaresi Başkanlığı'nın güncel düzenlemelerine bak.
Sıkça Sorulan Sorular
TÜFE'ye endeksli tahvil zarar ettirir mi?
Vadeye kadar tutulursa anapara ve kuponlar endekse göre ödenir. Ancak vadeden önce satılırsa reel faizlerdeki artış fiyatı düşürebilir ve alış fiyatının altında satış yapılabilir.
Reel kupon oranı ne demek?
Enflasyonun üzerine eklenen getiridir. Kupon tutarı, bu oranın enflasyonla güncellenmiş anaparaya uygulanmasıyla bulunur; yani getiri enflasyona ek olarak hesaplanır.