İçeriğe geç
parazade
Finans

Tarife Ne Demek?

İngilizce: Tariff

Yayın: · Son güncelleme:

Tarife Ne Demek? Kısaca

Tarife, dış ticarette bir ülkenin ithal edilen mallara uyguladığı gümrük vergisidir. Malın değerinin yüzdesi ya da miktar başına sabit tutar olarak belirlenebilir; hem gelir sağlamak hem de yerli üretimi korumak için kullanılır.

Tarife nedir?
İçindekiler
  1. Tarife ne demek?
  2. Tarife türleri
  3. Nasıl hesaplanır?
  4. Etkileri

Tarife, gündelik dilde fiyat listesi ya da ücret çizelgesi anlamına da gelir; ancak ekonomide çoğunlukla gümrük tarifesini, yani ithal mallara uygulanan vergiyi anlatır.

Tarife ne demek?

Bir ürün yurt dışından ülkeye girerken gümrükte vergiye tabi tutulabilir. Bu verginin oranı, ürünün gümrük tarife pozisyonuna (sınıflandırma koduna) göre belirlenir. Tarifeler devlete gelir sağlar, aynı zamanda ithal ürünleri pahalılaştırarak yerli üreticiye avantaj tanır. Bu yüzden korumacılık politikalarının en bilinen aracıdır.

Tarife türleri

  • Değer üzerinden (ad valorem): Ürünün gümrük değerinin yüzdesi olarak alınır.
  • Spesifik: Miktar başına sabit tutar alınır, örneğin kilogram ya da adet başına.
  • Karma: İkisinin birleşimidir.

Ayrıca bazı ülkelere serbest ticaret anlaşması ya da gümrük birliği nedeniyle daha düşük, tercihli tarifeler uygulanabilir.

Nasıl hesaplanır? (Örnek)

Varsayımsal olarak gümrük değeri 10.000 TL olan bir ürüne yüzde 10'luk değer üzerinden tarife uygulanırsa ödenecek gümrük vergisi 1.000 TL olur. Buna ek olarak ithalatta KDV ve ürüne göre başka vergiler de çıkabilir. Gerçek oranlar ürüne ve menşe ülkeye göre değişir; güncel oranları Ticaret Bakanlığı ve gümrük mevzuatından kontrol et.

Etkileri

Tarifeler ithal ürünlerin fiyatını artırır, tüketicinin seçeneklerini daraltabilir ve ithal girdi kullanan üreticilerin maliyetini yükseltebilir. Karşılıklı tarife artışları ise ülkeler arasında ticaret savaşına dönüşebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tarife nedir, gümrük vergisiyle aynı mı?

Ekonomi bağlamında evet; tarife ithal mallara uygulanan gümrük vergisini ifade eder. Gümrük tarifesi ise hangi ürüne hangi oranın uygulanacağını gösteren listenin tamamıdır.

Tarifeyi kim öder?

Vergiyi gümrükte ithalatçı öder, ancak bu maliyet genellikle fiyatlara yansır. Bu nedenle tarifenin yükünün önemli bir kısmı sonunda tüketiciye geçebilir.

İlgili terimler

Korumacılık(Protectionism)Korumacılık, bir ülkenin yerli üreticileri yabancı rekabetten korumak amacıyla ithalata gümrük vergisi, kota, teknik engel ya da yerli üreticiye sübvansiyon gibi kısıtlayıcı ticaret politikaları uygulamasıdır.İthalat Kotası(Import Quota)İthalat kotası, bir ülkenin belirli bir ürünün belirli bir dönemde ithal edilebilecek miktarına ya da değerine üst sınır koymasıdır. Fiyat yerine miktarı doğrudan sınırlayan, korumacı bir dış ticaret aracıdır.Ticaret Savaşı(Trade War)Ticaret savaşı, ülkelerin birbirlerinin ürünlerine karşılıklı olarak gümrük vergisi, kota ya da başka kısıtlamalar getirerek misilleme yaptığı ve bu önlemlerin zamanla tırmandığı ekonomik çatışmadır.Gümrük Birliği(Customs Union)Gümrük birliği, üye ülkelerin kendi aralarındaki ticarette gümrük vergilerini ve kotaları kaldırdığı, üçüncü ülkelerden yapılan ithalata ise ortak bir dış gümrük tarifesi uyguladığı ekonomik entegrasyon biçimidir.Serbest Ticaret Anlaşması(Free Trade Agreement)Serbest ticaret anlaşması (STA), iki ya da daha fazla ülkenin aralarındaki ticarette gümrük vergilerini ve diğer engelleri azaltmak veya kaldırmak için yaptığı anlaşmadır. Taraflar üçüncü ülkelere karşı kendi gümrük tarifelerini korur.Kamu Görevlisi(Public Servant)Kamu görevlisi, devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürüttüğü kamu hizmetlerinin asli ve sürekli görevlerini yerine getiren kişidir. Memurlar en bilinen kamu görevlisi grubudur.

İlgili yazılar