Süreç Madenciliği Nedir?
İngilizce: Process Mining
Yayın: · Son güncelleme:
Süreç Madenciliği Nedir? Kısaca
Süreç madenciliği, kurumsal yazılımların tuttuğu olay kayıtlarını analiz ederek iş süreçlerinin gerçekte nasıl işlediğini görselleştiren, darboğazları ve kuraldan sapmaları ortaya çıkaran bir veri analizi yöntemidir.

Süreç madenciliği (process mining), veri madenciliği ile iş süreci yönetimini birleştiren bir analiz yaklaşımıdır. Bir sürecin kâğıt üzerinde nasıl tasarlandığını değil, sistem kayıtlarına göre gerçekte nasıl yürüdüğünü gösterir.
Süreç madenciliği nedir?
Kurumsal kaynak planlama, müşteri ilişkileri veya bilet sistemleri gibi yazılımlar, yapılan her işlemi bir kayıt olarak saklar. Bu kayıtlarda genellikle üç temel bilgi bulunur:
- Vaka kimliği: Örneğin bir sipariş numarası.
- Etkinlik: "Sipariş alındı", "onaylandı", "kargolandı" gibi adımlar.
- Zaman damgası: Adımın ne zaman gerçekleştiği.
Süreç madenciliği araçları bu kayıtları birleştirerek sürecin akış haritasını otomatik olarak çıkarır.
Temel türleri
- Süreç keşfi: Kayıtlardan sürecin gerçek modelini ortaya çıkarmak.
- Uygunluk denetimi: Gerçek akışı olması gereken modelle karşılaştırıp sapmaları bulmak.
- Süreç iyileştirme: Bekleme sürelerini, tekrarlanan adımları ve darboğazları belirleyerek iyileştirme önerileri geliştirmek.
Örnek
Varsayımsal bir şirkette satın alma talebinin üç günde tamamlanması bekleniyor. Süreç madenciliği, taleplerin önemli bir kısmının onay aşamasında defalarca geri gönderildiğini ve ortalama sürenin çok daha uzun olduğunu gösteriyor. Şirket onay kurallarını sadeleştirerek bu döngüyü azaltıyor.
Nelere dikkat etmeli?
Analizin kalitesi kayıtların doğruluğuna bağlıdır; eksik veya farklı sistemlere dağılmış veriler yanıltıcı sonuçlar verebilir. Sistem dışında e-posta veya telefonla yapılan işler kayıtlarda görünmez. Çalışanların performansını izlemek amacıyla kullanıldığında gizlilik ve güven sorunları doğabilir. Süreç madenciliği çoğu zaman hiper otomasyon projelerinde hangi adımların otomatikleştirileceğini belirlemek için de kullanılır; genel arka plan için veri madenciliği maddesine bakabilirsin.
Sıkça Sorulan Sorular
Süreç madenciliği ile veri madenciliği arasındaki fark nedir?
Veri madenciliği verideki genel örüntüleri arar. Süreç madenciliği ise özellikle zaman sıralı olay kayıtlarına odaklanır ve iş süreçlerinin adım adım akışını ortaya çıkarır.
Süreç madenciliği için hangi veri gerekir?
En azından her olay için bir vaka kimliği, etkinlik adı ve zaman damgası gerekir. Kullanıcı, maliyet veya departman gibi ek bilgiler analizi zenginleştirir.