İçeriğe geç
parazade
Kripto

Slashing Nedir?

Yayın: · Son güncelleme:

Slashing Nedir? Kısaca

Slashing, hisse ispatı (PoS) kullanan blokzincirlerde çift imzalama gibi kurallara aykırı davranan doğrulayıcının stake ettiği teminatın bir kısmının ya da tamamının protokol tarafından kesilmesi cezasıdır.

Slashing nedir?
İçindekiler
  1. Hangi durumlarda uygulanır?
  2. Staking yapanları nasıl etkiler?
  3. Nelere dikkat etmeli?

Slashing, hisse ispatı ağlarının güvenlik mekanizmalarından biridir. Bu ağlarda blok üreten ve onaylayan doğrulayıcılar, ağın tokenını teminat olarak kilitler. Ağa zarar verecek davranışlar tespit edildiğinde teminatın bir kısmı kesilir ve doğrulayıcı ağdan çıkarılabilir.

Hangi durumlarda uygulanır?

Kurallar ağdan ağa değişir, ancak tipik nedenler şunlardır:

  • Çift imzalama: Aynı sırada iki farklı bloğu imzalamak.
  • Çelişkili oy verme: Zincirin farklı versiyonlarını aynı anda desteklemek.
  • Bazı ağlarda uzun süre çevrimdışı kalma: Bu durum genellikle daha hafif bir cezayla ya da ödül kaybıyla sonuçlanır.

Slashing'in amacı, saldırı ya da hile girişimini ekonomik olarak pahalı hâle getirmektir. Yüzde 51 saldırısı gibi tehditlere karşı caydırıcılık sağlar.

Staking yapanları nasıl etkiler?

Kendin doğrulayıcı çalıştırmasan bile tokenlarını bir doğrulayıcıya ya da staking hizmetine devrettiysen, o doğrulayıcı cezalandırıldığında senin payın da etkilenebilir. Likit staking protokolleri ve borsaların staking hizmetleri de bu riski taşıyabilir; bazı hizmetler bu kayıpları karşılayacağını belirtse de bu bir garanti değildir.

Çoğu slashing olayı kötü niyetten değil, yanlış yapılandırmadan kaynaklanır. Örneğin aynı doğrulayıcı anahtarının yedek amaçla iki ayrı sunucuda aynı anda çalıştırılması çift imzalamaya yol açabilir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Staking yapacağın doğrulayıcının ya da hizmetin geçmişini ve çalışma süresini incele.
  • Riski tek bir doğrulayıcıda toplamamak için dağıtmayı düşün.
  • Hizmetin slashing kayıplarını nasıl ele aldığını sözleşmesinden oku.
  • Staking getirisi garanti değildir; ödüller değişebilir, slashing ve fiyat düşüşü kayba yol açabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Staking yapan herkes slashing riski taşır mı?

Doğrulayıcıya token devreden kullanıcılar da ağın kurallarına göre bu riskten etkilenebilir. Riskin büyüklüğü ağa, doğrulayıcının güvenilirliğine ve kullanılan hizmete bağlıdır.

Slashing ile kesilen tokenlar nereye gider?

Bu, ağın kurallarına bağlıdır. Bazı ağlarda kesilen tokenlar yakılır, bazılarında ise bir kısmı durumu bildiren doğrulayıcıya ödül olarak verilir.

İlgili terimler

Hisse İspatı(Proof of Stake)Hisse ispatı (Proof of Stake), blok üretme ve doğrulama hakkının, katılımcıların ağda teminat olarak kilitlediği kripto varlık miktarına göre dağıtıldığı ve madencilik gerektirmeyen bir konsensüs mekanizmasıdır.StakingStaking, hisse ispatı kullanan bir blokzincirde kripto varlıkların ağın güvenliğine katkı amacıyla kilitlenmesi ve karşılığında protokolden ödül alınmasıdır; ödüller sabit değildir ve varlığın fiyat riski devam eder.Doğrulayıcı(Validator)Doğrulayıcı (validator), hisse ispatı kullanan bir blokzincirde varlık kilitleyerek yeni blok öneren, başkalarının önerdiği blokları onaylayan ve karşılığında ödül alan, kural ihlalinde ise cezalandırılabilen katılımcıdır.Likit Staking(Liquid Staking)Likit staking, kripto varlıkların bir protokol aracılığıyla stake edilip karşılığında bu pozisyonu temsil eden ve alınıp satılabilen bir token (LST) alınmasıdır; böylece varlık kilitliyken bile likidite elde edilir.Yüzde 51 Saldırısı(51% Attack)Yüzde 51 saldırısı (51% attack), bir saldırganın bir blokzincir ağındaki hesaplama gücünün ya da staking teminatının yarısından fazlasını kontrol ederek işlemleri yeniden sıralaması, engellemesi veya çift harcama yapmasıdır.Çoklu İmza(Multisignature)Çoklu imza (multisignature, multisig), bir kripto cüzdanından işlem yapılabilmesi için tek bir özel anahtar yerine, önceden belirlenmiş sayıda farklı anahtarın imzasının gerekli olduğu güvenlik düzenidir.