İçeriğe geç
parazade
Borsa

Pozisyon Büyüklüğü Nedir?

İngilizce: Position Size

Yayın: · Son güncelleme:

Pozisyon Büyüklüğü Nedir? Kısaca

Pozisyon büyüklüğü, tek bir işlemde bir varlığa ayırdığın tutar ya da aldığın adet miktarıdır. Genellikle toplam sermayenin ne kadarını riske atmaya razı olduğuna ve zarar kes seviyesinin uzaklığına göre belirlenir.

Pozisyon Büyüklüğü nedir?
İçindekiler
  1. Pozisyon büyüklüğü nedir?
  2. Nasıl hesaplanır?
  3. Örnek
  4. Nelere dikkat etmeli?

Pozisyon büyüklüğü, bir işlemde ne kadar varlık aldığını ya da sattığını, yani o işleme ayırdığın parayı ifade eder. Risk yönetiminin en temel unsurlarından biridir.

Pozisyon büyüklüğü nedir?

Aynı fikirle açılan iki işlem, pozisyon büyüklüğü farklıysa çok farklı sonuçlar doğurur. Tüm sermayeyi tek bir işleme bağlamak, tek bir yanlış kararın portföyü ciddi biçimde sarsmasına yol açabilir. Bu yüzden birçok yatırımcı önce "bu işlemde en fazla ne kadar kaybetmeye razıyım?" sorusunu yanıtlar, sonra işlem büyüklüğünü buna göre belirler.

Nasıl hesaplanır?

Yaygın bir yöntem şöyledir:

Pozisyon büyüklüğü (adet) = Riske edilen tutar ÷ (Giriş fiyatı − Zarar kes fiyatı)

Riske edilen tutar genellikle toplam sermayenin küçük bir yüzdesi olarak belirlenir. Bu yüzde kişinin risk toleransına göre değişir.

Örnek

Varsayımsal olarak 100.000 TL sermayen olsun ve tek işlemde en fazla yüzde 1, yani 1.000 TL kaybetmeyi kabul et. Hisseyi 50 TL'den alıp 45 TL'de zarar kesmeyi planlıyorsan hisse başına risk 5 TL'dir. 1.000 ÷ 5 = 200 adet hisse alabilirsin; bu yaklaşık 10.000 TL'lik pozisyon demektir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Kaldıraç kullanıyorsan pozisyon büyüklüğünü kaldıraçlı toplam tutar üzerinden düşün; küçük teminatla çok büyük pozisyon açılabilir ve risk katlanır.
  • Ani fiyat boşluklarında zarar kes emri planladığın fiyattan gerçekleşmeyebilir, gerçek kayıp hesaplanandan büyük olabilir.
  • Aynı yöne hareket eden birden fazla varlıkta pozisyon açmak, toplam riski tek bir büyük pozisyon kadar artırabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Pozisyon büyüklüğü neden önemli?

Çünkü bir işlemde ne kadar kaybedeceğini doğrudan belirler. Doğru boyutlandırma, art arda gelen zararlarda bile sermayenin büyük kısmını korumaya yardımcı olur.

Kaldıraç pozisyon büyüklüğünü nasıl etkiler?

Kaldıraç, yatırdığın teminattan çok daha büyük pozisyon açmanı sağlar. Bu da hem olası kazancı hem de kaybı aynı oranda büyütür.

İlgili terimler

Risk Yönetimi(Risk Management)Risk yönetimi, yatırımlarda karşılaşılabilecek riskleri tanımlama, ölçme ve kabul edilebilir düzeyde tutmak için önlem alma sürecidir. Zarar durdurma, çeşitlendirme, pozisyon büyüklüğü ve kaldıraç kontrolü başlıca araçlarıdır.Para Yönetimi(Money Management)Para yönetimi, yatırımda ya da işlemde sermayenin ne kadarının tek bir işleme, varlığa ya da stratejiye ayrılacağını ve kayıpların nasıl sınırlandırılacağını belirleyen kurallar bütünüdür. Amaç, hatalı işlemlere rağmen sermayeyi korumaktır.Risk Ödül Oranı(Risk Reward Ratio)Risk ödül oranı, bir işlemde göze alınan olası zarar ile hedeflenen olası kazancın birbirine oranıdır. Örneğin 1:2 oran, her 1 birimlik risk için 2 birimlik kazanç hedeflendiğini gösterir ve işleme girmeden önce planlama için kullanılır.Zarar Kes(Cut Loss)Zarar kes (stop loss), bir pozisyonun kaybı önceden belirlenen seviyeye ulaştığında pozisyonu kapatarak zararı sınırlama kararı ya da bu amaçla verilen emirdir. Amaç, küçük bir kaybın kontrolsüz biçimde büyümesini önlemektir.Risk Toleransı(Risk Tolerance)Risk toleransı, bir yatırımcının portföyündeki değer kayıplarına hem maddi hem psikolojik olarak ne ölçüde dayanabileceğini gösteren kişisel eşiktir. Yaş, gelir, birikim, vade ve karakter bu eşiği belirler.Halka Arz Getirisi(IPO Return)Halka arz getirisi, halka arzda belirlenen fiyattan alınan payların, borsada işlem görmeye başladıktan sonraki fiyatına göre sağladığı yüzde kazanç ya da kayıptır; genellikle ilk işlem günü ve belirli dönemler için hesaplanır.